Quantcast
─░neg├Âl’de Bir Y─▒ld─▒z S├Ând├╝ – Belgesel Tarih

─░neg├Âl’de Bir Y─▒ld─▒z S├Ând├╝

─░neg├Âl’de Bir Y─▒ld─▒z S├Ând├╝

Loading

  • M├╝nir KANDEM─░R

Yazl─▒k ve k─▒┼čl─▒k olarak faaliyette olan sinemalar, televizyon ├Âncesi ya┼čam─▒m─▒zda sosyal hayat─▒n vazge├žilmez mekanlar─▒yd─▒. Bursa’n─▒n ─░neg├Âl il├žesinde de durum b├Âyleydi elbette.
├ľnceleri H├╝k├╝met ├Ân├╝ sonralar─▒ Belediye meydan─▒ olarak bilinen ┼čehir merkezindeki Y─▒ld─▒z sinema binas─▒ sosyal hayat─▒n merkeziydi. Sinema binas─▒nda ayn─▒ zamanda siyasi parti toplant─▒lar─▒ ve konserler de yap─▒l─▒yorduÔÇŽ.
D├╝nya de─či┼čiyor, ─░neg├Âl de─či┼čiyordu.
Ye┼čil├žam/Sinema ile Beyazcam/Televizyonun rekabeti yakla┼č─▒k 20 y─▒l kadar s├╝rd├╝. 90ÔÇÖlar─▒n ba┼člar─▒nda bu rekabettin il├žemizdeki son temsilcisi Y─▒ld─▒z sinemas─▒yd─▒. Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n can ├žeki┼čti─či o g├╝nleri il├žemiz yerel bas─▒n─▒n haberleri ile sizlere aktarmaya ├žal─▒┼čaca─č─▒m.
1990 y─▒l─▒ ba┼č─▒nda ÔÇťN├╝fusu 100 bine dayanan il├žemizdeki tek sinema salonu ilgi g├Ârm├╝yor.

Y─▒ld─▒z Sinema i┼čleticisi Mete ER├çO┼×KUN; Bol ├Âd├╝ll├╝ ve son filmleri getirmemize ra─čmen, sinemaya gitmeyenlerin ilgisini ├žekemedikÔÇŁ diyor. Haber ÔÇťGe├žti─čimiz y─▒llarda 4 sineman─▒n birden faaliyet g├Âsterdi─či il├žemizde ┼ču an tek sineman─▒n dolmamas─▒ ├╝z├╝nt├╝yle kar┼č─▒lan─▒yor (01) diye bitiyor.
Y─▒ld─▒z sinemas─▒ yaz─▒m─▒z─▒n bu b├Âl├╝m├╝nde gazete sayfalar─▒na yans─▒yan haberleri oldu─ču gibi aktaraca─č─▒m.

Tarih Nisan 1992. ÔÇť─░l├žemizin tek sinemas─▒ olan Y─▒ld─▒z sinemas─▒, Belediye taraf─▒ndan kapat─▒ld─▒. Uzun s├╝reden beri Belediye ile sinema i┼čleticileri aras─▒nda devam eden anla┼čmazl─▒k ge├žti─čimiz g├╝nlerde yeni bir boyut kazand─▒. Y─▒ld─▒z sinemas─▒ i┼čleticisi Pembe ├çENGELTA┼×, Belediyenin kendilerine kar┼č─▒ ald─▒─č─▒ tavr─▒ protesto etmek amac─▒yla yan─▒nda ├žal─▒┼čan i┼č├žilerle oturma eylemi yapt─▒. Belediyenin bu tavr─▒n─▒ sinemaseverlere yans─▒tmak i├žin de ÔÇťsinemam─▒z bu ak┼čam Belediye Ba┼čkan─▒m─▒z Say─▒n Cemal ARIK taraf─▒ndan tebligat g├Ânderilmeksizin ┼čahsi davran─▒┼č─▒ nedeniyle kanunsuz olarak kapat─▒lm─▒┼čt─▒rÔÇŁ. Yaz─▒l─▒ pankart─▒ sinema ├Ân├╝ne ast─▒. 9 Y─▒ld─▒r faaliyette bulunan Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n bulundu─ču yerde ├ževre d├╝zenlemesi yapmak isteyen Belediye buran─▒n kamula┼čt─▒r─▒lmas─▒ i├žin 3.5 Milyar lira para ay─▒rm─▒┼čt─▒. Kamula┼čt─▒rma i┼člemi yap─▒l─▒rken Y─▒ld─▒z sinemas─▒ i┼čletmecisi buran─▒n hemen tahliye edilemeyece─čini s├Âyleyerek ÔÇśBize bir yer g├Âstersinler orada faaliyet yapal─▒m, ├ž├╝nk├╝ il├žede ba┼čka sinema yokÔÇŁ (02) diye konu┼čuyor.

Bu haber sonras─▒ araya girerek 1987 Haziran ay─▒na ait gazete haberini ilave ediyorum.

ÔÇťMete ER├çO┼×KUNÔÇÖa ait Y─▒ld─▒z sinemas─▒, tadilata al─▒nmas─▒ gerek├žesiyle D├╝─č├╝n salonu olarak kullan─▒lan G├╝ne┼č sinemas─▒na ta┼č─▒n─▒yor. H├╝k├╝met ├Ân├╝ d├╝zenlemesi nedeniyle istimlak edilen Y─▒ld─▒z taksi, Y─▒ld─▒z k─▒raathanesi ve Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n bir k─▒sm─▒ y─▒k─▒larak ├ževre a├žma ├žal─▒┼čmas─▒ yap─▒l─▒yor. Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n bir b├Âl├╝m├╝ y─▒k─▒ld─▒. Y─▒k─▒m ├žal─▒┼čmalar─▒ ile birlikte sinema i├žerisinde bulunan malzemeleri G├╝ne┼č sinemas─▒na nakledilerek faaliyeti burada s├╝rd├╝r├╝lecek.(03) Sinema i┼čleticisi ge├žmi┼čte yap─▒lan bu uygulamay─▒ d├╝┼č├╝nmedi mi? Onu bilmiyoruz. Biz daha ├Ânceki habere devam edelim.

ÔÇťBelediye Zab─▒ta ekiplerinin ge├žti─čimiz g├╝n sinemaya gelerek i┼čletme ruhsat─▒n─▒ istemeleri ├╝zerine, i┼čletmeci noter tasdikli ruhsat ├Ârne─čini verdi. Bunu kabul etmeyen Zab─▒ta ekipleri Belediye taraf─▒ndan m├╝h├╝rl├╝ olmas─▒ gereken sinema giri┼č biletlerine el koydu. Durumu a├ž─▒kl─▒─ča kavu┼čturmak i├žin Belediye giderek Ba┼čkan ARIKÔÇÖ la, g├Âr├╝┼čmek isteyen Pembe ├çENGELTA┼×, Belediye Ba┼čkan─▒ ile aralar─▒nda ge├žen diyalogu ┼č├Âyle anlatt─▒; ÔÇťEnc├╝men toplant─▒s─▒ndan ├ž─▒kan Ba┼čkan, ben daha bir ┼čey s├Âylemeden, ben oraya 3.5 milyar para verdim ve kamula┼čt─▒rd─▒k. Bu yer Belediyenindir. Ben bu olaya kellemi koydum. ─░┼či buraya getirinceye kadar ├žok u─čra┼čt─▒m, bir de sizle mi u─čra┼čay─▒m. Oray─▒ hemen bo┼čaltacaks─▒n─▒zÔÇŁ dedi. Bunun ├╝zerine ben de ÔÇťsineman─▒n k├╝├ž├╝k bir market olmad─▒─č─▒n─▒, en az─▒ndan bir yer g├Âsterilinceye kadar faaliyette bulunmak istedi─čimiziÔÇŁ s├Âyledim. Ba┼čkan da ÔÇťben anlamam ├ž─▒kacaks─▒n─▒zÔÇŁ diyerek neredeyse beni azarlad─▒. Ben de ÔÇťbu i┼čin kanuni yollar─▒n─▒n bulundu─čunuÔÇŁ s├Âyledim. Bu s├Âzlerime daha ├žok sinirlenen Belediye ba┼čkan─▒ Cemal ARIK, masaya yumru─čunu vurarak, ÔÇť─░neg├ÂlÔÇÖde kanun da, Ba┼čkan da, ba┼čbakan da benimÔÇŁ dedi. ├çENGELTA┼×, ÔÇťK├╝lt├╝r Saray─▒nda veya Belediye D├╝─č├╝n salonunda film oynatma imk├ón─▒ verdikleri taktirde il├že gen├žleri hi├ž olmazsa 4-5 saat kahve k├Â┼čelerinden kurtulur. Biz burada ayn─▒ zamanda kamu hizmeti yapar durumday─▒zÔÇŁ.

Belediyenin el koydu─ču biletlerin m├╝h├╝rs├╝z oldu─čunu do─črulayan (1580 say─▒l─▒ Belediye kanunu gere─či e─člence vergisi tahsilat─▒n─▒ Belediyeler m├╝h├╝rledikleri bilet ├╝zerinden yap─▒yordu) ├çENGELTA┼×, ÔÇťbiletler m├╝h├╝rs├╝z ama nedeni Belediye. ├ç├╝nk├╝ ka├ž defa gittiysek, biletlerimiz, m├╝h├╝rletemedik. ┼×imdi de m├╝h├╝rs├╝z bilet sat─▒yoruz gerek├žesiyle sinemay─▒ kapatt─▒lar. Yani bir anlamda bize tuzak kurdularÔÇŁ.

Y─▒ld─▒z sinemas─▒ olay─▒nda Belediye Ba┼čkan─▒ Cemal ARIK, ÔÇťKamula┼čt─▒rman─▒n yap─▒ld─▒─č─▒n─▒, sineman─▒n 1991 y─▒l─▒ Kas─▒m ay─▒ndan beri e─člence vergisini ├Âdemedi─čini, en sonunda biletlerin m├╝h├╝rs├╝z oldu─ču i├žin sineman─▒n kapat─▒ld─▒─č─▒n─▒ s├Âyledi. Kamula┼čt─▒rma ile ilgili i┼člemler bir y─▒ld─▒r devam ediyor. Mal sahiplerine garaj yolunda arsa vererek takas yoluyla kamula┼čt─▒rmay─▒ ger├žekle┼čtirdik. Bunu sinema i┼čletmecisine 2 ay ├Ânce bildirdik. Yer aramalar─▒n─▒ bildirdik. Tebligat─▒m─▒za ra─čmen sinema i┼čletmecileri hi├žbir i┼člem yapmad─▒lar. ┼×imdi yerin tahliyesi i├žin kanuni yollara ba┼čvuraca─č─▒m─▒z─▒ bildirince olay─▒ sapt─▒rd─▒lar.ÔÇŁ (03)

Asl─▒nda kamula┼čt─▒rmalarda g├╝n├╝m├╝zde de ya┼čanan s─▒k─▒nt─▒n─▒n benzeri ya┼čanm─▒┼č. Bakal─▒m geli┼čmeler nas─▒l devam etmi┼č.

Sineman─▒n a├ž─▒lmas─▒ i├žin Avukat─▒ ile Belediyeye giderek biletleri m├╝h├╝rleten Pembe ├çENGELTA┼×, ├Ânceki g├╝n sinemas─▒n─▒ g├Âsterime a├žm─▒┼čt─▒. Sorunun tatl─▒ya ba─čland─▒─č─▒ san─▒l─▒rken, d├╝n ├Â─čleden sonra Zab─▒ta ekipleri taraf─▒ndan Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n s├╝resiz kapat─▒ld─▒─č─▒na ili┼čkin Enc├╝men karar─▒ sinema sahibine tebli─č edilmek istendi. Ancak sinema i┼čletmecisi tebli─či almad─▒.

Geli┼čmeleri anlatan sinema i┼čletmecisi ÔÇťkonunun kanuni yollardan ├ž├Âz├╝lmesi i├žin ├žal─▒┼čmalara ba┼člayacaklar─▒n─▒ ve Belediyenin yetkisi olmad─▒─č─▒ halde sinemay─▒ s├╝resiz kapatt─▒─č─▒n─▒, biletlerinin kasti olarak m├╝h├╝rlenmedi─čini, Avukat─▒ ile en son m├╝h├╝rlettikleri biletlerin ve birikmi┼č e─člence vergisi 2.800.000 TL ├Âdediklerini, biletlerinin kanuni oldu─čunu, Maliye ile anla┼čmal─▒ matbaaya bast─▒r─▒ld─▒─č─▒n─▒ ve sorunun ├ž├Âz├╝lmesi i├žin t├╝m haklar─▒m─▒z─▒ kullanaca─č─▒zÔÇŁ dedi.

Belediye Ba┼čkan─▒ Cemal ARIK ÔÇťbu sineman─▒n bulundu─ču yerin sahipleriyle kamula┼čt─▒rma i├žin anla┼čt─▒k. Kendilerine garaj yolundan yer verdik. Buray─▒ da ye┼čil alan yapaca─č─▒z. Yer sahibiyle sorunumuz yok. Sinema i┼čletmecisine defalarca buran─▒n y─▒k─▒laca─č─▒n─▒ ve ├ž─▒kmalar─▒n─▒z─▒ bildirmemize ra─čmen hi├žbir ├žal─▒┼čma yapmad─▒lar. Bunun ├╝zerine kendilerini s─▒k─▒ takibe ald─▒k. M├╝h├╝rs├╝z bilet satt─▒klar─▒n─▒ tespit ettik. Enc├╝menden karar ├ž─▒kararak s├╝resiz kapama cezas─▒ verdik. Kimse ile ┼čahsi sorunumuz yok, tek d├╝┼č├╝ncemiz il├žemizin daha g├╝zel ve temiz bir g├Âr├╝n├╝me kavu┼čmas─▒d─▒r. Kendi imkanlar─▒m─▒z ile y─▒kaca─č─▒m─▒z bu alan─▒ g├╝zel ve temiz bir hale getirece─čizÔÇŁ dedi. (04)

Kamu yarar─▒na ├žal─▒┼čan Belediye karar─▒nda ─▒srarc─▒, ├Âzellikle yerel bas─▒n deste─či alan sinema yetkilisi s├╝reci uzatmakta ─▒srarc─▒. ÔÇťSal─▒ g├╝n├╝ne kadar bo┼čalt─▒lmas─▒ i├žin s├╝re verilen sinema i┼čletmecisi, konuyu Bakanl─▒─ča kadar g├Ât├╝receklerini ve imza kampanyas─▒ ba┼člatacaklar─▒n─▒ÔÇŁ a├ž─▒klad─▒. (05) Yerel bas─▒n─▒m─▒zda bu konuda uzun bir sessizlik olmu┼č. 20 g├╝n kadar hi├ž haber ├ž─▒kmam─▒┼č. Acaba neden? Buyurun okuyal─▒m o zaman. ÔÇťY─▒ld─▒z sinemas─▒ sahipleri, Belediyenin kapatma karar─▒na kar┼č─▒ mahkemeden y├╝r├╝tmeyi durdurma karar─▒ ├ž─▒kart─▒nca, sinema tekrar a├ž─▒ld─▒. Son geli┼čme ├╝zerine Belediye Ba┼čkan─▒ Cemal ARIK, sineman─▒n er ya da ge├ž tahliye edilece─čini ve yerinin ye┼čil alan haline getirilece─čini, bu haliyle sineman─▒n ├žok ├žirkin bir g├Âr├╝n├╝m arz etti─čini, bu ├žirkin g├Âr├╝nt├╝ il├žemiz aleyhine kamuoyu olu┼čturuyor dediÔÇŁ (06)

Hukuk s├╝recinin sonucunu a┼ča─č─▒daki haberle ├Â─črenmi┼č olaca─č─▒z. ÔÇť─░l├žemizin tek sinemas─▒ olan Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n ya┼čl─▒ ve yorgun binas─▒ nihayet tarih oluyor. Belediye Ba┼čkanl─▒─č─▒ndan yap─▒lan a├ž─▒klamada Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n m├╝steciri Pembe ├çENGELTA┼×ÔÇÖa verilen t├╝m s├╝relerin doldu─ču binan─▒n y─▒k─▒m─▒na 8 Mart 1993 Pazartesi g├╝n├╝ ba┼članaca─č─▒ bildirildi. Ge├žti─čimiz y─▒l Y─▒ld─▒z sinemas─▒ m├╝stecirinin kendilerine noter tasdikli bir taahh├╝tname verdi─čini, taahh├╝tnamede Belediyenin binay─▒ y─▒kmak i├žin ba┼čvuru yapt─▒─č─▒nda sinemay─▒ 10 g├╝n i├žinde bo┼čaltacaklar─▒ s├Âz├╝n├╝n yer ald─▒─č─▒ i├žin bir ay ├Ânceden on ar g├╝nl├╝k s├╝reler tan─▒d─▒klar─▒n─▒ ama sineman─▒n bo┼čalt─▒lmad─▒─č─▒, k─▒┼č ┼čartlar─▒nda kanalizasyon, yol, asfalt ├žal─▒┼čmalar─▒ olmad─▒─č─▒ i├žin bu bo┼č d├Ânemde sinema binas─▒n─▒ y─▒kaca─č─▒z. Yerine ye┼čil alan ve tek katl─▒ bir dinlenme tesisi yapaca─č─▒z bilgisi verildi. (07)

13 ay devam eden s├╝re├ž bitti, YILDIZ S├ľND├ť. ─░neg├Âl Belediyesi kendi ara├ž ve personeli ile Y─▒ld─▒z sinemas─▒n─▒n y─▒k─▒m─▒n─▒ yapt─▒.
Araya 1994 y─▒l─▒ yerel se├žim r├╝zg├ór─▒ girdi.
Se├žim bitti.
Belediye Ba┼čkan─▒ de─či┼čti. ÔÇŽÔÇŽ

  • M├╝nir KANDEM─░R

 

KAYNAKLAR
01- Bizim ─░neg├Âl Gazetesi 15 ┼×ubat 1990 Sf:2
02- Bizim ─░neg├Âl Gazetesi 22 Nisan 1992 Sf:1-3 Y─▒ld─▒r─▒m Gazetesi 23 Nisan 1992 Sf:1-4
03- Emek Gazetesi 10 Haziran 1987 Sf:1
04- Bizim ─░neg├Âl Gazetesi 24 Nisan 1992 Sf:1-4
05- Bizim ─░neg├Âl Gazetesi 28 Nisan 1992 Sf:1
06- Y─▒ld─▒r─▒m Gazetesi 18 May─▒s 1992 Sf:1 Bizim ─░neg├Âl Gazetesi 18 May─▒s 1992 Sf:1
07- Y─▒ld─▒r─▒m Gazetesi 4 Mart 1993 Sf:1-4

YAZAR HAKKINDA

Haber Merkezi Haber Merkezi Belgeseltarih.com sitemizde konuk yazarlara da yer veriyoruz. Yay─▒nlanmas─▒n─▒ istedi─činiz ve m├╝mk├╝n oldu─čunca akademik dille kaleme al─▒nm┼č tarih konulu yaz─▒lar─▒n─▒zla ilgili olarak, ileti┼čim sayfam─▒zdaki form vas─▒tas─▒yla bizimle ba─člant─▒ kurabilirsiniz. E-Posta: [email protected]

FACEBOOK - YORUM YAZ

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

  • YEN─░
Tarihi G├Âztepe-Konak Tramvay Hatt─▒

Tarihi G├Âztepe-Konak Tramvay Hatt─▒

H├╝seyin Y├Âr├╝ko─člu, 11 Nisan 2024