┼×aban YALAZI
┼×aban  YALAZI
KaracabeyÔÇÖin Eski Rum K├Âyleri
  • 21 A─čustos 2018 Sal─▒
  • +
  • -

Osmanl─▒ÔÇÖn─▒n devlete ait (miri) arazilerinin ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝n tasarruf ┼čekli vezirlere, ve benzeri devlet adamlar─▒na ÔÇťhasÔÇŁ, ÔÇťzeametÔÇŁ ve ÔÇťt─▒marÔÇŁ ┼čeklinde tahsis edilmesiyle ba┼člam─▒┼čt─▒r. ┬á166 numaral─▒ Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu DefteriÔÇÖndeki kay─▒tlara g├Âre Mihali├žÔÇÖteki miri arazilerin da─č─▒l─▒m─▒n─▒n Padi┼čah Haslar─▒, Mirliva (Beylerbeyi) Haslar─▒, B├╝y├╝k t─▒mar sahipleri ve sipahiler, Do─čanc─▒ t─▒marlar─▒, Sultan vak─▒flar─▒ ve Amme vak─▒flar─▒ ba┼čl─▒klar─▒ alt─▒nda tesbit edildi─čini g├Âr├╝yoruz. Bu kay─▒tlar─▒ incelerken gen├ž vak─▒f k├Âlesi, azadegan(azatl─▒ k├Âleler) ve kesimciler tabir edilen Gayrim├╝slimlerle kar┼č─▒la┼č─▒yoruz. Bu Gayrim├╝slimlerle┬á ├žok sonralar─▒ stat├╝leri de─či┼čmi┼č bireyler olarak kar┼č─▒la┼čaca─č─▒z. Ama ├Ânce ┬ák├Âlelerin stat├╝s├╝ ile ilgili ├žok k─▒sa bir a├ž─▒klama yapal─▒m. Osmanl─▒ Devletinde sava┼čtan elde edilen esirlerin, devlete ait be┼čte biri (ki bu ─░slam hukukunun tan─▒d─▒─č─▒ me┼čr├╗ hakt─▒r), tam k├Âle stat├╝s├╝nde kullan─▒lmam─▒┼č, bu k├Âleler ve cariyeleri sadece Hav├óss-─▒ H├╝m├óy├╗nda(Padi┼čah ├žiftliklerinde) ortak├ž─▒ kullar olarak istihdam edilmemi┼čtir. Bunlar─▒n bir k─▒sm─▒, sipahi t─▒marlar─▒ndaki ÔÇťH├óssa ├žiftlikÔÇŁlerde; sultana ait koyun ve s─▒─č─▒rlar─▒n yeti┼čtirildi─či merkezlerde (koyun k├ófirleri, s─▒─č─▒rc─▒ kullar) ve beyt├╝lmala(devlete) ait ba─člarda (ba─čb├ón k├ófirler) istihdam olunmu┼člard─▒r.[i] Kay─▒tlarda miri(devlete ait) s─▒─č─▒rlar ve bunlara hizmetle y├╝k├╝ml├╝ olanlar Mihali├žÔÇÖin onbir k├Ây├╝nde k├╝melenmi┼č olup, say─▒m defterlerinde bu k├Âylerin halklar─▒ndan s├Âz edilirken ÔÇťH├╝davendigar─▒n s─▒─č─▒rlar─▒n─▒ tutan kullar─▒d─▒r.ÔÇŁ denilmektedir. Koyun k├ófirleri (koyunlara bakmakla g├Ârevli olan k├Âleler) asl─▒nda tamamen k├Âle iken, bu merkezlerde yar─▒ h├╝rriyetlerine kavu┼čmu┼č vaziyettedirler. XVI. y├╝zy─▒l─▒n ba┼č─▒nda,┬á Mihali├ž`te┬á s─▒─č─▒rc─▒ ve koyuncu k├Âylerdeki k├Âlelerin k─▒r─▒lmas─▒(azalmas─▒) veya M├╝sl├╝man olmalar─▒ nedeniyle yeniden tahrir (say─▒m) yap─▒lm─▒┼č ve toplam 536 hane Hristiyan s─▒─č─▒rc─▒ ve koyuncunun, 28 hane ÔÇťbeylik ba─člar─▒naÔÇŁ bakan ba─čban kafirinin┬á tesbit edildi─či bu yeni tahrirde, Hristiyanlardan ki┼či ba┼č─▒na 125`er ak├že ÔÇťharaciyeÔÇŁ, M├╝sl├╝manlardan ise 30`ar ak├že ÔÇťhakk-─▒ hizmetÔÇŁ bedeli al─▒nmaya ba┼članm─▒┼č.[ii]

Fatih Sultan Mehmet devrinde ├ž─▒kar─▒lan ÔÇťMihali├ž KanunnamesiÔÇŁ Padi┼čah H├óslar─▒nda ├žal─▒┼čan ortak├ž─▒ kullardan v├órisi bulunmayan m├╝teveffalar─▒n terekelerine uygulanacak kurallardan bahseder.

ÔÇť─░kizce H├óss─▒ KanunnamesiÔÇŁ be─člik koyunlara ait bir talimat mahiyetinde olup, bak─▒n─▒z 14. maddesinde koyun k├ófirlerinin (Sultana ait koyunlara bakmakla g├Ârevli k├Âle Gayr─▒m├╝slimlerin) cariyelerinden ─░sl├óm─▒ se├ženler ile ilgili nas─▒l bir h├╝k├╝m var: ÔÇťVe mezk├╗r(ad─▒ge├žen) kullar aras─▒nda ─░sl├óma gelmi┼č cariye olsa, i├žlerinden t├ólibi M├╝sl├╝man kul bulunur ise, ana verile. Ve ill├ó Mihali├ž H├óslar─▒ndan olub M├╝sl├╝man kullar─▒ndan t├ólib olana ver├╝l├╝b h├órice verilmeye.ÔÇť

Haslarda ya┼čayan Gayrim├╝slimler ba─čban kafiri oldu─ču gibi, bir k─▒sm─▒ da ellici tabir edilen ├žift├žilikten anlayan reÔÇÖ├óy├óÔÇÖd─▒r. Bunlara ÔÇťortak├ž─▒ÔÇŁ denir. Esir ve k├Âle de─čildirler. Hazine ile ┬áh├ós arazilerini ├Âzel kurallar─▒ ├žer├ževesinde i┼čletmek ├╝zere, ortak├ž─▒l─▒k anla┼čmas─▒ yapm─▒┼člard─▒r. Bunlara tohumu devlet verir. Elde edilen ├╝r├╝n, tohum ├ž─▒kar─▒ld─▒ktan sonra hazine ile yar─▒ yar─▒ya (n─▒s─▒f) b├Âl├╝┼č├╝l├╝r. Ortak├ž─▒lar verilen tohumdan fazla ekilen k─▒sm─▒n sadece ├Â┼č├╝r ve salarl─▒─č─▒n─▒ vermekle m├╝kelleflerdir. Gayrim├╝slimler defterlerde ÔÇťMillet-i Ermeniyan, Millet-i Rumiyan ve Taife-i K─▒btiyanÔÇŁ gibi etnik kimlikleriyle belirtilmi┼čler. Gayrim├╝slimler askerlik hizmetine al─▒nmad─▒klar─▒ i├žin bunun kar┼č─▒l─▒─č─▒ olarak cizye ├Âderlerdi. Bu da ki┼činin mali durumuna g├Âre tesbit edilirdi. Bunun i├žin cizye m├╝kellefleri ├╝├ž s─▒n─▒fa ayr─▒lm─▒┼čt─▒. Gelir durumu ÔÇťganiÔÇŁ yani ├žok iyi olanlardan y─▒lda 48, orta hallilerden 24, fakir olanlardan 12ÔÇÖ┼čer dirhem cizye al─▒nmakta idi. Bu ├╝├ž vergi grubu daha sonralar─▒ ala=├žok iyi, evsat=orta halli ve edna=fakir olarak isimlendirilmi┼čtir.[iii] Tanzimat Ferman─▒na kadar da bu usul devam etmi┼č ve cizyeler cizyedarlar arac─▒l─▒─č─▒ ile toplanm─▒┼čt─▒r.[iv] ┬á├ľnceleri askeri s─▒n─▒f d─▒┼č─▒nda kalan, devlet hizmetine al─▒nmayan m├╝sl├╝manlara ve z─▒mmilere(─░slam diyar─▒nda ya┼čamas─▒ kabul edilmi┼č gayrim├╝slimlere) reaya denirdi. Daha sonra bu deyim daha ├žok gayrim├╝slim tebaa anlam─▒nda kullan─▒lmaya ba┼čland─▒. Reayan─▒n devlete ├Âdemek zorunda oldu─ču ┼čerÔÇÖi ve ├Ârfi vergiler bulunmaktayd─▒. Cizye ve hara├ž ┼čerÔÇÖi vergiler s─▒n─▒f─▒nda, ÔÇťispen├žeÔÇŁ de ├Ârfi vergiler s─▒n─▒f─▒nda yer alm─▒┼čt─▒r. Osmanl─▒ fermanlar─▒nda reaya i├žin ┼č├Âyle denir: ÔÇťReaya taifesi ki AllahÔÇÖ─▒n bir emanetidir, onlar─▒ himaye etmek ve kimsenin zul├╝m yapmas─▒na m├╝saade etmemek padi┼čah─▒n vazifesidir.ÔÇŁ[v]

T├╝rklerin Malazgirt Meydan Muharebesini kazanarak girdikleri Anadolu topraklar─▒┬á Do─ču Roma ─░mparatorlu─čunun idi. Bu s─▒n─▒rlar i├žinde oturanlara, ─░mparator Konstantinus`un, Bizans`a halk─▒n ra─čbetini artt─▒rmak amac─▒yla, ┼čehre yerle┼čenlere bir ayr─▒cal─▒k olarak Roma yurtta┼čl─▒─č─▒ haklar─▒n─▒n t├╝m├╝n├╝ tan─▒mas─▒yla zamanla ÔÇťRomal─▒ÔÇŁ dendi─činden, arap├žaya ÔÇťRumiÔÇŁ ┼čeklinde ge├žen bu terim dolay─▒s─▒yla ─░mparatorlu─čun egemen oldu─ču yerler, ÔÇťMemalik-i RumÔÇŁ ya da ÔÇťDiyar-─▒ RumÔÇŁ diye an─▒l─▒rd─▒. Daha sonralar─▒ bu topraklara sahip olan Osmanl─▒ padi┼čahlar─▒na ÔÇťPadi┼čah-─▒ RumÔÇŁ, ÔÇťSultan-─▒ ─░klim-i RumÔÇŁ demek gelenekle┼čti. Hatta bu topraklarda ya┼čayan baz─▒ bilim adamlar─▒ Mevlana Celaleddin gibi, Rumi ismiyle an─▒ld─▒lar. Siirt ile Silvan aras─▒nda bulunan Erzen`i, Bizans egemenli─či alt─▒ndaki Erzen`den ay─▒rmak i├žin ikincisine Erzen-├╝r Rum denirdi.(Bu s├Âyleyi┼č zamanla de─či┼čerek kentin g├╝n├╝m├╝zdeki ad─▒ Erzurum`a d├Ân├╝┼čt├╝.) ├ľrnekleri ├žo─čaltmak m├╝mk├╝n. Osmanl─▒lar─▒n Avrupa yakas─▒na ge├žmelerinden sonrad─▒r ki, Anadolu`yu b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de egemenli─či alt─▒na alan Osmanl─▒lar i├žin buralar─▒ Rum-eli olarak nitelendirildi. Ancak gene de AnadoluÔÇÖda ya┼čamakta olan Gayr─▒m├╝slimlere Temettuat defterlerinde g├Âr├╝ld├╝─č├╝ ├╝zere ÔÇťRumiyanÔÇŁ denilmeye devam edildi.

Vital Cuinet , 1894’te Paris’te bas─▒lan La Turquie d’Asie kitab─▒nda (s.147-150) o y─▒llarda ÔÇťMihali├ž’te (k├Âyler dahil) 43.953 M├╝sl├╝man, 16.051 Rum, 2.370 Gregoryan Ermeni, 750 Katolik Ermeni, 98 Protestan Ermeni, 398 Bulgar, 73 Yahudi, 43 K─▒pti, 106 yabanc─▒ bulunmaktayd─▒ÔÇŁ demekte.

B├Âlgemizi dola┼čan seyyahlar─▒n yazd─▒klar─▒na da bak─▒l─▒rsa T├╝rklerin yan─▒nda Rumlar, Ermeniler ve Yahudilerden olu┼čan b├╝t├╝n etnik gruplar─▒n kendi k├╝lt├╝rlerini bir k├╝lt├╝r zenginli─či i├žinde ya┼čad─▒klar─▒n─▒, M├╝sl├╝man, Hristiyan ve Musevi inan├ž ve k├╝lt├╝rlerinin, zaman zaman ├žok k├╝├ž├╝k s├╝rt├╝┼čmeler olmas─▒na ra─čmen, yan yana uyum i├žinde bar─▒nd─▒klar─▒n─▒┬á g├Âr├╝yoruz.

Tanzimat Ferman─▒ÔÇÖn─▒n getirdi─či yenilikler ├žer├ževesinde, adil vergi sistemi olu┼čturmak amac─▒yla tutulan Temettuat(Gelir) Defterleri incelendi─činde g├Âr├╝lmektedir ki, il├že merkezindeki mahalleler ile k├Âylerde ya┼čayanlar hane hane kaydedilmi┼č. Her hanenin mal varl─▒─č─▒, hangi i┼čten ne kadar kazand─▒─č─▒, ne kadar vergi verdi─či tek tek g├Âsterilmi┼č. Temettuat Defterlerindeki kay─▒tlarda hane reisi olarak sadece erkeklerin ad─▒ var. Kad─▒n veya k─▒zlar─▒n ad─▒na ├žo─čunlukla rastlanm─▒yor. Varsa da e┼člerinin lakab─▒ veya ad─▒ ile an─▒lmaktalar. ┬áErkeklerin ad─▒ da baba ad─▒ ile birlikte ve ├žo─čunlukla aile adlar─▒, ├╝nvanlar─▒ da belirtilerek yaz─▒lm─▒┼č. Hane reislerinin yan─▒nda ya┼čayan yetimlerin de g├Âsterildi─či kay─▒tlar, ki┼čilerin o mahalle veya k├Âydeki akrabalar─▒n─▒n bulunmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan da ├Ânemli bir kaynak te┼čkil etmektedir. N├╝fus defterlerinde de ayn─▒ ┼čekilde baba ve erkek ├žocuklar─▒n ad─▒ yaz─▒yor. M├╝sl├╝man hanelerin kay─▒tlar─▒nda ÔÇťo─čluÔÇŁ demek i├žin ÔÇťbinÔÇŁ, Gayrim├╝slimler i├žin ise ÔÇťveled-iÔÇŁ kullan─▒lm─▒┼č. K├Ây├╝n bir numaradaki hanesine M├╝sl├╝man yerle┼čim birimlerinde cami imam─▒ veya muhtar, Gayrim├╝slim yerle┼čim birimlerinde ise k├Âydeki kilise papaz─▒n─▒n ad─▒ yaz─▒lm─▒┼č. M├╝sl├╝man ve Gayrim├╝slimlerin beraberce oturduklar─▒ Canbaz, ├çaml─▒ca ve Yeni K├Âyde hem M├╝sl├╝manlar─▒n hem de Gayrim├╝slimlerin ayr─▒ muhtarlar─▒ var.

┼×├╝phesizdir ki bu temettuat defterleri arac─▒l─▒─č─▒ ile i┼č yapmaya muktedir her er ki┼činin tescili, ailelerin gelir ve refah d├╝zeyi, b├Âylece b├Âlgenin ekonomik durumunun de─čerlendirilmesi, kararl─▒ ad─▒mlar─▒n at─▒labilmesi i├žin, insan g├╝c├╝n├╝n tesbiti ile askeri g├╝c├╝n, ticaret kapasitesinin ve sosyo-ekonomik yap─▒n─▒n tesbiti yap─▒labiliyordu.

3 Kas─▒m 1839ÔÇÖda ilan edilen G├╝lhane Hatt─▒ H├╝mayunu (simge ad─▒yla Tanzimat-─▒ Hayriye Ferman─▒), kendinden bekleneni vermeyen iltizam usul├╝n├╝ la─čvetmeyi en b├╝y├╝k bir vaad olarak il├ón etmektedir. Buna g├Âre, Fatih zaman─▒nda sistemle┼čtirildi─či kabul edilen iltizam usul├╝nden vazge├žilecektir. ─░ltizam, ÔÇ×devlet gelirlerinin belli bir bedel kar┼č─▒l─▒─č─▒nda, en y├╝ksek bedeli teklif eden ├Âzel te┼čebb├╝s taraf─▒ndan tahsil edilmesi ve i┼čletilmesiÔÇť demektir. Bu i┼či ├╝stlenenlere de ÔÇťm├╝ltezimÔÇŁ denir. M├╝ltezimler, devlet gelirlerinden birini, bedelini taksitli olarak verece─čine kefil g├Âstererek kendi ├╝zerine al─▒r. ─░ltizam usul├╝, ba┼člang─▒├žta bir ka├ž kalem gelire has olarak ba┼člam─▒┼č ise de, k─▒sa zamanda ┼čerÔÇÖ├« ve ├Ârf├« tek├ólifin ├žo─čunlu─ču bu yolla tahsil olunur hale gelmi┼čtir. Devlet gelirleri, iltizama, genellikle ├╝├ž y─▒ll─▒k s├╝reler i├žin a├ž─▒k artt─▒rma ile verilirdi. M├╝ltezim ise t─▒marl─▒ sipahinin kayg─▒lar─▒n─▒ ta┼č─▒mad─▒─č─▒ndan en k─▒sa zamanda en fazla vergi tahsili ile u─čra┼čacakt─▒r. Sipahinin yerini yava┼č yava┼č almakta olan m├╝ltezimler, yat─▒rd─▒klar─▒ paray─▒ bir an ├Ânce ├ž─▒karabilmek i├žin k├Âyl├╝y├╝ insafs─▒zca s├Âm├╝rmektedir. Ve sonu├žta m├╝ltezimler kendilerine ihale edilen ├Ârf├« ve ┼čerÔÇÖ├« tek├ólifi tahsil ve takip i┼činde o derece ileri gittiler ki, devlet i├žinde devlet olmaya ba┼člad─▒lar.

├ľzel m├╝lkiyetin devlet g├╝vencesi alt─▒na al─▒nd─▒─č─▒ Tanzimat Ferman─▒n─▒n 5. maddesi ÔÇťHer ferdin mal varl─▒─č─▒ ve maddi g├╝c├╝ne, kazanc─▒na g├Âre uygun bir vergi vermesiÔÇŁ-yani vergide e┼čitlik- ilkesini getirmektedir. B├Âylece daha ├Ânce de─či┼čik adlar ve fas─▒llar halinde al─▒nan vergiler yerine, ki┼čiye ait kazan├ž sa─člayacak her t├╝rl├╝ mal varl─▒─č─▒, d├╝kkan, tarla, ba─č, bah├že, hayvanlar ve gelir getiren mesle─či varsa bunlar─▒ da tesbit eden, her m├╝kellefin ki┼čisel servetine ve t├╝ccar ve esnaf─▒n y─▒ll─▒k kazanc─▒na g├Âre, din farkl─▒l─▒─č─▒ g├Âzetilmeksizin, adil ├Âl├ž├╝ler i├žinde vergi al─▒nmas─▒ ama├žlanmaktad─▒r. Karacabey k├Âylerinde kazan├žlar hesaplan─▒rken dutluklar─▒n d├Ân├╝m ba┼č─▒na 50-600 kuru┼č,┬á ba─člar─▒n 30-100 kuru┼č, tarlalar─▒n d├Ân├╝m ba┼č─▒na 70-90 kuru┼č, inek ba┼č─▒na 20 kuru┼č, manda ba┼č─▒na 50 kuru┼č, ke├žilerin 7-15 kuru┼č, koyunlar─▒n 10-20 kuru┼č, ar─▒ kovanlar─▒n─▒n ise her biri i├žin 9 kuru┼č gelir getirdi─či kabul edilmi┼čti. Binek hayvanlar─▒ndan ve bir ├žift ├Âk├╝zden vergi al─▒nmamakta idi Yoz olarak adland─▒r─▒lan k─▒s─▒r inek, koyun ve ke├židen de vergi al─▒nm─▒yordu.

K├Âyleri incelerken dikkatimizi ├žeken konular─▒ k─▒saca ┼č├Âyle derleyebiliriz. Hane ba┼č─▒na yar─▒m d├Ân├╝m ile 2 d├Ân├╝m aras─▒nda de─či┼čen b├╝y├╝kl├╝klerde olan dutluklar, b├Âlgede ipekb├Âcek├žili─či yap─▒ld─▒─č─▒n─▒n bir g├Âstergesi olarak d├╝┼č├╝n├╝lebilir. ├ço─čunlukla 1 ile 3 d├Ân├╝m aras─▒nda de─či┼čkenlik g├Âsteren ba─člar ise M├╝sl├╝man k├Âylerinde sirke, pekmez veya ┼č─▒ra Gayrim├╝slim k├Âylerinde ise ┼čarap yap─▒m─▒nda de─čerlendiriliyor. Bah├želer de 1-2 d├Ân├╝m b├╝y├╝kl├╝klerinde. Buralardan┬á hanenin g├╝nl├╝k sebze-meyve ihtiya├žlar─▒ kar┼č─▒lan─▒yor. K├Âylerde yeti┼čtirilen hayvan say─▒lar─▒ kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒nda g├╝c├╝nden, etinden, s├╝t├╝nden yararlan─▒lan hayvanlar─▒n da─č─▒l─▒m─▒n─▒n b├Âlgenin co─črafi yap─▒s─▒na uygun olarak da─č─▒ld─▒─č─▒n─▒ g├Âzlemliyoruz. ├ľrne─čin manda s├Âz konusu ise k├Ây civar─▒nda batakl─▒k b├Âlgelerin varl─▒─č─▒ d├╝┼č├╝n├╝lmeli. A┼ča─č─▒da Rumlar─▒n oturdu─ču k├Âyleri k─▒yaslamal─▒ olarak g├Âsteren tabloda tarlalar─▒ ziraat yap─▒lan ve nadasa b─▒rak─▒lan (yani ziraat yap─▒lmayan) diye s─▒n─▒flayarak g├Âsterdik. ┬áAr┼čivlerdeki k├Âylerin kay─▒tlar─▒n─▒n ├žo─ču eksik. Biz burada ancak kay─▒tlar─▒n─▒ bulabildiklerimizi de─čerlendirdik. K├Ây civar─▒nda ya┼čay─▒p ta ├žo─čunlukla konar-g├Â├žer koyun besleyen Gayrim├╝slimlerin say─▒lar─▒n─▒ tabloya dahil etmedik. Temettuat defterleri kay─▒tlar─▒ tutuluncaya kadarki devrede Rumlar─▒n ya┼čad─▒─č─▒ ancak zaman i├žinde T├╝rklerin ya┼čam─▒na terk edilen k├Âyler d─▒┼č─▒nda kalan Rum k├Âylerinin arazi ve hayvan varl─▒klar─▒n─▒ a┼ča─č─▒da topluca g├Ârece─čiz. Bu k├Âylerden KirmikirÔÇÖden ba┼člay─▒p bu g├╝n BursaÔÇÖya ba─čl─▒ Karacaoba ve Ba┼čk├ÂyÔÇÖe kadar olan sahada bulunan 9 k├Âye ÔÇť├çobank─▒r─▒ k├ÂyleriÔÇŁ denir. Bu k├Âyler i├žin ├çobank─▒r─▒ k├Âyleri deyimi yerine ÔÇťPi┼čtikoz k─▒r─▒ k├ÂyleriÔÇŁ de kullan─▒lmaktad─▒r. A┼ča─č─▒daki tabloda Mihali├žÔÇÖe ba─čl─▒ eski Rum k├Âylerinin genel yap─▒s─▒ g├Âsterilmektedir.

K├Âyler Hane At Ke├ži Koyun Manda ─░nek ├ľk├╝z Meslek geliri Toplam geliri
Canbaz 21 17 25 7 35 44 2.350 50.945
Çamlıca 42 28 241 36 400 150.238
├çe┼čnigir 56 33 289 240 42 141 1.800 173.149
İkizce  54 31 30 200 50 51 105 129.939
Karakoca 38 25 224 307 58 32 83 2.750 120.974
Kemerbend 39 33 71 446 45 78 109 1.300 135.845
Kirmikir 76 10 6 106 60 77 114 191.098
Kur┼čunlu 65 43 241 14 46 33.500 137.966
Seyran 38 10 60 481 36 73 96 1.900 126.408
Suba┼č─▒a─č─▒l─▒ 75 23 264 287 33 52 141 189.926
Yenik├Ây 7 1 19 16 40.905
TOPLAM 511 254 1.426 2.092 289 509 895 44.000 1.447.393

Canbaz K├Ây├╝ M├╝sl├╝manlar ile gayrim├╝slimlerin oturduklar─▒ bir k├Âyd├╝r ve malikane uhdesinde olan II. Sultan Murat Vakf─▒┬á mukataalar─▒ndand─▒r.┬á 1211ÔÇÖde BursaÔÇÖda Sultan MuratÔÇÖ─▒n Asar-─▒ Hayriyesi Evkaf─▒ndan Mihali├ž kazas─▒na tabi Canbaz k├Ây├╝n├╝n aÔÇÖ┼čar─▒na, bu k├Ây├╝n civar─▒ndaki┬á Sadrazam H├╝seyin Pa┼ča Evkaf─▒ndan olan Surbun ve Suba┼č─▒a─č─▒l─▒ k├Âylerinin m├╝ltezimi taraf─▒ndan vaki m├╝dahalenin meni istenmi┼č.┬á 1181/1767 y─▒l─▒nda Gayri─▒m├╝slimler k├Ây├╝ terk┬á ederek┬á Kirmast─▒ ve ManyasÔÇÖa gitmi┼čler. Konu ile ilgili belgede ÔÇťReayan─▒n eski yerlerine d├Ânmeleri┬á ile ilgili m├╝sl├╝manlar─▒n ricas─▒na dair ─░brahimÔÇÖin arzuhaliÔÇŁ var. K├Ây, daha sonraki kay─▒tlarda┬á Abd├╝lhamitÔÇÖin m├╝lkleri aras─▒nda g├Âr├╝lmektedir. Canbaz K├Ây├╝ÔÇÖn├╝n 9 hanesi M├╝sl├╝man, 21 hanesi Gayrim├╝slim. Gayrim├╝slim 2 hanenin hi├žbir geliri yok. Purpolato─člu Dimitri vld. YorgiÔÇÖnin 30 ar─▒ kovan─▒ var. Kay─▒tlarda dutluklar i├žin harir bah├žesi deyimi kullan─▒lm─▒┼č. Canbaz k├Âyl├╝leri 50.955 kuru┼č toplam gelirlerine kar┼č─▒l─▒k 4.473 kuru┼č a┼čar (423 kuru┼ču harir a┼čar─▒), 4.039 kuru┼č ta vergi ├Âdemi┼čler.

Ayr─▒ca, k├Ây civar─▒nda ya┼čayan RumeliÔÇÖden gelme 7 ├žoban gayrim├╝slim hanenin toplam 453 koyunu var. ┬áD─▒┼čar─▒dan gelme ve perakende tabir edilen bu ├žobanlardan toplam y─▒ll─▒k gelirleri 6.681 kuru┼č ├╝zerinden vergi al─▒nm─▒┼č.

Yukar─▒da da belirtti─čimiz gibi, ├çobank─▒r─▒ k├Âyleri 9 mezradan olu┼čuyor ve Amcazade H├╝seyin Pa┼ča evkaf─▒n─▒nd─▒r.[vi] ├çobank─▒r─▒ k├Âylerinin 1830ÔÇÖlu y─▒llardaki m├╝ltezimi ─░stanbullu Esat A─ča BursaÔÇÖda Duhteri ┼×erif Mahallesinde oturuyordu. K├Âyde┬á M├╝sl├╝man haneden 8, Gayrim├╝slimlerden ise 17 hanenin y─▒ll─▒k geliri 1000 kuru┼ču a┼č─▒yor. K├Âyde, sab─▒k Mihali├ž Voyvodas─▒ Haseki Hac─▒ Ahmet A─čaÔÇÖn─▒n da ┬á├žiftli─či var.

H.1219/M.1804 tarihindeki bir fermanla ÔÇťIII. SelimÔÇÖin ─░stanbulÔÇÖda AtikaliÔÇÖde, Ye┼čilizade Saray─▒ demekle maruf , hem┼čireleri Hatice Sultan Saray─▒ kar┼č─▒s─▒nda di─čer hem┼čiresi Beyhan SultanÔÇÖ─▒n bina ettirdi─či mektebin, bir varidat─▒ olmad─▒─č─▒ndan mektep hademesi vazifeleri ve tamirat masraflar─▒ i├žin m├╝┼čar├╝nileyhin bilmalikane uhdesinde bulunan Canbaz ├çiftli─či ad─▒ge├žen mektebe vakfedilmi┼č.ÔÇŁ┬á 1835 y─▒l─▒nda k├Âydeki M├╝sl├╝manlar─▒n ─░mam─▒ Mehmet Efendi b. Osman, Muhtar─▒ Ali A─ča b. Halil,┬á Gayr─▒m├╝slimlerin Papaz─▒ Perast─▒r v. Kiryako, Muhtar─▒ Tana┼č v. Hristo idi.

┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á ├çaml─▒ca K├Ây├╝ 28 hane M├╝sl├╝man ile 42 hane gayrim├╝slimin oturduklar─▒ bir k├Ây. K├Âydeki gayrim├╝slimlerin y─▒ll─▒k geliri 150.238 kuru┼čtur. 14.891 kuru┼č aÔÇÖ┼čar (Ziraat d─▒┼č─▒ gelirlerden al─▒nan vergi), 12.268 kuru┼č ta vergi vermi┼čler. K├Âydeki sadece 1 ki┼činin hi├ž geliri yok ve onun bunun ihsan─▒ ile ge├žiniyor. Bunun d─▒┼č─▒nda geliri 1000 kuru┼čun alt─▒nda olan aile say─▒s─▒ 4ÔÇÖt├╝r. K├Âyde Pi┼čtokoz Tana┼č 9.445 kuru┼č, Kalpakl─▒o─člu Kostanti 9.133 kuru┼č, K─▒r├ž─▒lo─člu Kostanti 7.950 kuru┼č y─▒ll─▒k gelirleri ile gani (ya da ala) vergi grubundan.

├çe┼čnigir de ├çobank─▒r─▒ k├Âylerinden. Yani Saray─▒n ├žoban k├Âylerinden. K├Ây asl─▒nda 56 haneli. Ancak, biz 46 hanenin kay─▒tlar─▒na ula┼čabildik. K├Âyde 7 hanenin tarla varl─▒─č─▒ 10 d├Ân├╝m├╝n alt─▒nda. Geriye kalan 39 haneyi de─čerlendirirsek hane ba┼č─▒na d├╝┼čen ortalama tarlan─▒n 32 d├Ân├╝m oldu─ču g├Âr├╝lecektir. Bir hane d─▒┼č─▒nda her hanenin 1-4 aras─▒nda de─či┼čen ├Âk├╝z├╝ var. Hi├ž e┼ček ve manda yok. Sadece bir hanenin 175 koyunu oldu─ču kay─▒tl─▒. Nerede ise her hanede at─▒n varl─▒─č─▒ yan─▒nda┬á dikkat ├žekecek say─▒da ke├ži var. K├Ây├╝n 1835 y─▒l─▒nda Papaz─▒ Vasil v. Niko, Muhtar─▒ Yorgi v. Tana┼č idi.

Harmanl─▒(Kirmikir)ÔÇÖda ├çobank─▒r─▒ k├Âylerinin m├╝ltezimi ├ľmer A─čaÔÇÖn─▒n 3.200 d├Ân├╝ml├╝k (3.000 d├Ân├╝m ekilebilir, 200 d├Ân├╝m nadasa b─▒rak─▒lm─▒┼č) bir ├žiftli─či var. ├çiftlikte 13 manda, 8 inek, 4 ├Âk├╝z, 2 buza─č─▒, 6 at ve 1 d├Ân├╝m ba─č var. ├çiftli─čin y─▒ll─▒k geliri 13.340 kuru┼č. Bir di─čer ├žiftlik te Der Aliyede (─░stanbulÔÇÖda) Valide Han─▒nda Sarraf Marko o─člu MaridosÔÇÖun sahibi oldu─ču Hac─▒ Balat ├çiftli─či. Bu ├žiftlikte 300 d├Ân├╝m ekilebilen, 1400 d├Ân├╝m├╝ nadasa b─▒rak─▒lan tarla, 15 at, 7 manda , 16 inek, 16 buza─č─▒, 8 ├Âk├╝z, 17 ar─▒ kovan─▒ var. K├Âyde 123 adet ar─▒ kovan─▒ bulunuyor. Kovanlar─▒n 100 adedi Mihali├žli PanayotÔÇÖun, 10 tanesi de ├çalark o─člu KostantiÔÇÖnin. Rum k├Ây├╝ Kirmikir (Harmanl─▒)ÔÇÖde 76 hane ya┼č─▒yor. Bunlar─▒n yan─▒nda, k├Ây├╝n civar─▒na yerle┼čmi┼č RumeliÔÇÖnden gelme perakende tabir edilen ├žobanlar var. Bunlardan Dimitri veledi KostaÔÇÖn─▒n y─▒ll─▒k geliri 1.200 kuru┼č, Kiryaki veledi EstrabaÔÇÖn─▒n 1.200 kuru┼č, D├╝lger ├ž─▒ra─č─▒ Turut veledi KostaÔÇÖn─▒n 350 kuru┼č ve Anasta┼č veledi KostaÔÇÖn─▒n y─▒ll─▒k geliri 350 kuru┼čtur.┬á┬á┬á K├Ây├╝n y─▒ll─▒k toplam geliri 191.098 kuru┼č, a┼čar─▒ 18.000 kuru┼č, verdi─či vergi miktar─▒ da 14.263 kuru┼čtur.┬á┬á Burada da di─čer ├çobank─▒r─▒ k├Âylerinden ├çatala─č─▒l, ├çe┼čnigir, ─░kizce ve Karakoca gibi haneler aras─▒nda gerek arazi, gerekse hayvan varl─▒─č─▒ a├ž─▒s─▒ndan olduk├ža dengeli bir da─č─▒l─▒m g├Âr├╝l├╝yor. Sadece bir┬á hanenin tarlas─▒ yok. Ekilebilir ve nadasa b─▒rak─▒lm─▒┼č tarla miktar─▒n─▒n e┼čit oldu─ču k├Âyde┬á hane ba┼č─▒na ortalama 30 d├Ân├╝m ekilebilir, 30 d├Ân├╝m de nadasa b─▒rak─▒lm─▒┼č tarla d├╝┼č├╝yor. K├Âyde 1835 y─▒l─▒nda Papaz Yorgi v. Todori, Muhtar Yorgi v. ┼×ekumi idi.

┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á ─░kizce k├Ây├╝ XVI. y├╝zy─▒ldaki kad─▒ sicillerinde yer ald─▒─č─▒na g├Âre eski bir k├Ây olmal─▒d─▒r. Nitekim bu sicillere g├Âre k├Ây, I. Murad H├╝davendig├ór vak─▒flar─▒ aras─▒nda g├Âsterilmi┼čtir. K├Ây halk─▒, sultanlar─▒n koyunlar─▒na bakard─▒. 1530 tarihli tahrirat defterine g├Âre k├Âyde, 21 hane ile bakmakla y├╝k├╝ml├╝ olduklar─▒ 2.455 koyun vard─▒. ├ľnceleri Bursa’ya ba─čl─▒ idi.┬á ─░kizce Kanunnamesi ile halk─▒n korunun i├žine girmesi, ot bi├žip a─ča├ž kesmesi, avlanma yasaklanm─▒┼č, s─▒─č─▒rlar─▒n hastal─▒klardan korunmas─▒ i├žin ├Ân┬şlemler al─▒nm─▒┼čt─▒r. Beylik koyunlar─▒n─▒n ├žal─▒nmas─▒ konusunda ise ├žok ilgin├ž cezalar getirilmi┼čtir. K├Ây├╝n Malkara ├ťst├╝ mevkiinde Megas Agros veya Polychronia adl─▒ bir manast─▒r kal─▒nt─▒s─▒ vard─▒r. 54 haneli k├Ây├╝n bir nolu hanesinde Papaz Yorgi oturuyor. Di─čer k├Âylere k─▒yasla k├Âyl├╝lerin gerek dutluk, ba─č, tarla varl─▒klar─▒ ├žok dengeli. Her haneye ortalama 19 d├Ân├╝m tarla d├╝┼č├╝yor. 3 hanenin d─▒┼č─▒nda da┬á herkesin hane ba┼č─▒na ortalama 17 d├Ân├╝m nadasa b─▒rak─▒lm─▒┼č tarlas─▒ var. Sekiz hane d─▒┼č─▒nda hane ba┼č─▒na 2-4 aras─▒nda de─či┼čen ├Âk├╝z varl─▒─č─▒ yan─▒nda k├Ây├╝n yar─▒s─▒ndan fazlas─▒n─▒n at─▒ var. Y─▒ll─▒k geliri 6.285 kuru┼č ile Penmir o─člu Todori ve 5.645 kuru┼č ile Elya o─člu Ustodolo v. Elya ÔÇťganiÔÇŁ (yani ala) gelir grubundan. ┬á1835 y─▒l─▒nda k├Ây├╝n Papaz─▒ Yorgi v. ┼×una, Muhtar Yorgi v. Yani idi.

┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á Karakoca 38 haneli. Sadece 3 hanenin geliri 1.000 kuru┼čun alt─▒nda. K├Âydeki s─▒─č─▒rtma├žlar─▒n y─▒ll─▒k kazan├žlar─▒ 500-600 kuru┼č civar─▒nda. Y─▒ll─▒k geliri 8.200 kuru┼č ile Muryan o─člu Kosti v. Ustodolo ve 5.699 kuru┼č ile Papaz Yorgi v. Ustodo en iyi gelir seviyesinde.

Kemerbent(Ta┼čp─▒nar) K├Ây├╝ÔÇÖnde 19 hane koyun kafiri 1948 koyuna bak─▒yordu. Temettuat defteri kay─▒tlar─▒na g├Âre k├Âyde 39 hane ya┼č─▒yor. 39 haneli k├Âyde sadece 4 hanenin y─▒ll─▒k geliri 1.000 kuru┼čun alt─▒nda. K├Ây├╝n toplam y─▒ll─▒k geliri 135.845 kuru┼čtur. Toplam aÔÇÖ┼čar─▒ 13.333 kuru┼č, vergisi ise 9.125 kuru┼čtur. Gelir durumu ├žok dengeli olan k├Âyde Pala┼č o─člu YaniÔÇÖnin y─▒ll─▒k geliri 7.580 kuru┼č, Manol o─člu YorgiÔÇÖnin de 7.253 kuru┼čtur. K├Ây civar─▒nda ya┼čayan Karaa─ča├žl─▒o─člu Dimitri karai┼č├žilikten y─▒lda 500 kuru┼č, yap─▒c─▒l─▒k yapan Kostantin veled-i Yani ise 1.250 kuru┼č kazanm─▒┼č.

1306 tarihli bir belgeye g├Âre, k├Ây├╝n gayrim├╝slim ahalisi ile Padi┼čah─▒n Esvab├ž─▒ba┼č─▒s─▒ Hac─▒ ─░lyas Bey aras─▒nda m├╝naka┼ča konusu olan Haydar Mezras─▒┬á┬á ve Rungu├ž (Rungu┼č) ├çiftli─či anla┼čmazl─▒─č─▒ konusunda yap─▒lan ara┼čt─▒rman─▒n gere─či i├žin, Muhacirin Komisyonu Ba┼čkanl─▒─č─▒na yaz─▒ g├Ânderilmesi istenmi┼č. 1307ÔÇÖde Hac─▒ ─░lyas BeyÔÇÖin Kemerbend k├Ây├╝ civar─▒ndaki ├žiftli─čine, yak─▒n k├Âylerin ├žay─▒r ve tarlalar─▒n─▒ ilhak etti─čine dair ┼čikayetin haks─▒z oldu─ču anla┼č─▒lm─▒┼č. Kemerbent K├Ây├╝ÔÇÖndeki ├žiftli─če Esvab-─▒ Hazreti ┼×ehriyari Hac─▒ ─░lyas Bey taraf─▒ndan cebren girilerek korusunun yak─▒l─▒p tahrip edildi─čine dair ┼čikayette bulunulmu┼č.[vii] K├Ây├╝n 1835 y─▒l─▒ndaki papaz─▒ Livori veledi Dimitri, muhtar─▒ Kelli veledi Yorgi idi.

Kur┼čunlu k├Ây├╝ 65 haneli. K├Âyde sebze yeti┼čtirilen bostan tarlas─▒ ├žok. Ayr─▒ca, k├Âm├╝rc├╝l├╝k ├žok yayg─▒n. K├Ây├╝n at varl─▒─č─▒n─▒n 13ÔÇÖ├╝ kat─▒rd─▒r. Bu da k├Ây├╝n s─▒rt─▒n─▒ dayand─▒─č─▒ Karada─čÔÇÖdan kat─▒rla ta┼č─▒ma yap─▒ld─▒─č─▒n─▒n g├Âstergesidir. Karada─čÔÇÖ─▒n ayn─▒ zamanda ke├ži yeti┼čtirmede ├Ânemli bir yer tuttu─čunu k├Ây├╝n toplam ke├ži varl─▒─č─▒ say─▒s─▒ndan takip etmek m├╝mk├╝n. Di─čer k├Âylere k─▒yasla dutluk, koyun ve manda yok. K├Âyde 3 de─čirmen var. Bir tanesi k├Âyde 120 d├Ân├╝m tarlas─▒ olan ailenin. 5 hanenin hi├žbir gelirinin olmad─▒─č─▒ k├Âyde Kocakar─▒o─člu KotiÔÇÖnin y─▒ll─▒k geliri 9.478 kuru┼čtur. Gelirlerinin toplam─▒ 137.966 kuru┼č olan k├Âyl├╝ler, 5.983 kuru┼č aÔÇÖ┼čar (tar─▒m d─▒┼č─▒ gelirlerin vergisi) ve 7.466 kuru┼č vergi vermi┼č. ┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á1835 y─▒l─▒nda k├Ây├╝n Papaz─▒ Yorgi veled-i Yamandi, Muhtar─▒ Foti v. Yani idi.┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á ┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á1337 tarihli bir belgeye g├Âre, Kur┼čunlu k├Ây├╝nde karaya oturan silah y├╝kl├╝ bir taka ahali taraf─▒ndan ya─čmalanm─▒┼č ve ahaliyle yap─▒lan ├žat─▒┼čma sonucunda ├ž─▒kan yang─▒nda bir├žok hane yanm─▒┼č.

├çobank─▒r─▒ (Pi┼čtikozk─▒r─▒) k├Âylerinden Seyran k├Ây├╝ ile ilgili olarak temettuat defterinde┬á 38 hanenin kayd─▒ var. Varidat defterinde ise 51 hane g├Âz├╝k├╝yor. Ancak biz tahlillerimizi temettuat defterindeki kay─▒tlara g├Âre yapaca─č─▒z. 38 hane itibariyle kay─▒tlarda, Seyran k├Âyl├╝leri 126.408 kuru┼č gelir elde etmi┼č ve bunun kar┼č─▒l─▒─č─▒nda┬á 11.877 kuru┼č aÔÇÖ┼čar, 7.099 kuru┼č ta vergi vermi┼čler. Varidat kay─▒tlar─▒nda ise 51 haneli k├Ây├╝n y─▒ll─▒k toplam geliri 155.674 kuru┼č, aÔÇÖ┼čar─▒ 11.877 kuru┼č, vergisi 9.271 kuru┼čtur. 38 haneli k├Âyde 4 hanenin y─▒ll─▒k geliri 1.000 kuru┼čun alt─▒nda iken, sadece 1 hanenin geliri yok. B├╝t├╝n bunlar─▒n yan─▒nda 11.355 kuru┼č geliriyle Dem├╝zc├╝ o─člu Yorgi, 8.215 kuru┼č geliriyle G├╝lo─člu Kebe ve 7.975 kuru┼č geliriyle Koca Kosta ÔÇťganiÔÇŁ veya ÔÇťalaÔÇŁ diye ifade edilen iyi gelir grubundand─▒r. K├Ây genel olarak de─čerlendirildi─činde g├Âr├╝lmektedir ki ki┼či ba┼č─▒na ortalama gelir 3.328 kuru┼čtur. 1835 y─▒l─▒nda k├Âyde Papaz Tudori vld. ┼×una, Muhtar Kostantin vld. Agopi idi.

Suba┼č─▒ k├Ây├╝nde 75 hane ya┼č─▒yor. Sadece 8 hanenin y─▒ll─▒k geliri 1000 kuru┼čun alt─▒nda. K├Ây├╝n aÔÇÖ┼čar gelirleri toplam─▒ 17.944, vergi miktar─▒ 13.650, gelirler toplam─▒ ise 189.926 kuru┼čtur. K├Ây civar─▒nda ya┼čayan FilibeÔÇÖden gelme ├žobanlar ve Rum d├╝lgerler 4.893 kuru┼č gelir elde etmi┼čler.┬á Bunlardan Yorgi o─člu DimitriÔÇÖnin 15 ke├ži ve 2 at─▒ var, ve 130 kuru┼č gelir elde etmi┼č. Filibeli ├žobanlar─▒n 35 koyunu, 10 ke├žisi var. Gelirleri 463 kuru┼č. Rumelili d├╝lgerler Kostantin o─člu Taranafil, Taranafil o─člu Tana┼č ve karde┼či Nikol 1.200ÔÇÖer kuru┼č kazanm─▒┼člar. Rum d├╝lger sara├ž DimitriÔÇÖnin ├žocuklar─▒ Diyo ve Tana┼č 350ÔÇÖ┼čer kuru┼č gelir elde etmi┼čler.

Suba┼č─▒ k├Ây├╝ saray─▒n koyunlar─▒na bakmakla g├Ârevli k├Âle k├Âylerden idi. Bu k├Âyde 7 s├╝r├╝ halindeki 2.370 beylik koyunlar─▒na bak─▒l─▒yordu. Suba┼č─▒ ve ├çaml─▒ca k├Âyleri ile Yal─▒ ├çiftli─či ve Yamak kar┼č─▒s─▒nda bulunan ocaklardan Malta ta┼č─▒ ├ž─▒kar─▒lma ihalesinde zaman zaman s─▒k─▒nt─▒lar ya┼čanm─▒┼č. 1305/1888ÔÇÖde┬á ihalenin At─▒f Bey, Mehmet Bey ve ortaklar─▒na verilmeyerek, bu hakk─▒n kendilerine ait oldu─ču yolundaki Dimitri Zafiropol ve orta─č─▒ Yorgo Filibo taraf─▒ndan verilen dilek├že ├╝zerine gerekli tahkikat─▒n yap─▒lmas─▒ istenmi┼č. K├Ây├╝n 1835 y─▒l─▒ndaki papaz─▒ Dimitri veledi Manol, muhtar─▒ Apostodolo veledi Yani idi.

┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á Yenik├ÂyÔÇÖde 7 hane RumÔÇÖun yan─▒nda M├╝sl├╝manlar da var. K├Ây├╝n toplam geliri 40.905 kuru┼čtur (2.000 kuru┼ču ├žiftli─če ait). K├Âyl├╝ler aÔÇÖ┼čar olarak 3.558 kuru┼č (19 kuru┼ču koyun a┼čar─▒), vergi olarak ta 1.774 kuru┼č (341 kuru┼ču Hac─▒ Pa┼ča Mehmet A─čaÔÇÖn─▒n ├žiftli─činden)┬á vermi┼č. Rumlar─▒n hepsinin y─▒ll─▒k geliri 1.000 kuru┼čtan fazla. Muhtar Yani veled-i YorgiÔÇÖnin y─▒ll─▒k geliri ise 12.770 kuru┼čtur.

[i] Do├ž. Dr. A. Akg├╝nd├╝z, Osmanl─▒ Kanunnameleri I. Kitap, Sayfa. 458-459

[ii] ├ľ.L.Barkan-Meri├žli,s.115-118

[iii] BOA.ML.VRD.No.462

[iv] Bursa K├╝t├╝─č├╝, I,s.237

[v] ─░nalc─▒k Halil, Osmanl─▒ Padi┼čahlar─▒, s.74

[vi] BOA.C.EV.31598

[vii] BOA.DH.MKT.1326

9,883 Toplam, 12 okuma bug├╝n

┼×aban YALAZI

┼×aban YALAZI

KaracabeyÔÇÖde do─čdu. Bursa E─čitim Enstit├╝s├╝ mezunudur. A.├ť. E─čitim Fak├╝ltesinde E─čitim ─░daresi ve Planlamas─▒ dal─▒nda Lisans ├ťst├╝ ├žal─▒┼čmas─▒, A.├ť. Siyasal Bilgiler Fak├╝ltesi ─░┼čletme ─░ktisad─▒ Enstit├╝s├╝ÔÇÖnde Marketing dal─▒nda Y├╝ksek Lisans yapt─▒. Bir sure ├Â─čretmenli─čin ard─▒ndan D─▒┼či┼čleri Bakanl─▒─č─▒ÔÇÖna ge├žen Yalaz─▒, Mainz Ba┼čkonsoloslu─čuÔÇÖnda 33 y─▒l g├Ârev yapt─▒ktan sonra emekliye ayr─▒ld─▒. ÔÇťKaracabeyÔÇŁ, ÔÇťN├╝fus ve Temettuat Defterlerine G├Âre KaracabeyÔÇÖin Ekonomik ve Toplumsal Yap─▒s─▒ÔÇŁ kitaplar─▒n─▒ yazan Yalaz─▒, ÔÇťBa┼čbakanl─▒k Osmanl─▒ Ar┼čivlerinde Mihali├ž ─░le ─░lgili BelgelerÔÇŁi 6 cilt halinde derledi. Son olarak ÔÇťH├╝davendigar Vilayeti Salnamelerinde Mihali├žÔÇŁ kitab─▒n─▒ yay─▒nlayan Yalaz─▒ÔÇÖn─▒n Bursa Ara┼čt─▒rmalar─▒ Dergisi ba┼čta olmak ├╝zere ├žok say─▒da dergi ve gazetede KaracabeyÔÇÖi konu alan yaz─▒lar─▒ yay─▒nlanm─▒┼čt─▒r. Halen Bursa Ara┼čt─▒rmalar─▒ Dergisi yay─▒n kurulu ├╝yesidir. Evli ve 3 ├žocukludur. E-Posta: [email protected]

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Sponsorlu Ba─člant─▒lar
  • YEN─░
Uluda─č, Prusa ve Ke┼či┼čler

Uluda─č, Prusa ve Ke┼či┼čler

5 Aral─▒k 2019, Uluda─č, Prusa ve Ke┼či┼čler i├žin yorumlar kapal─▒
Tasar─▒mla Ger├žeklik Aras─▒nda T├╝rkler

Tasar─▒mla Ger├žeklik Aras─▒nda T├╝rkler

5 Aral─▒k 2019, Tasar─▒mla Ger├žeklik Aras─▒nda T├╝rkler i├žin yorumlar kapal─▒
Bir Uluda─č nostaljisi

Bir Uluda─č nostaljisi

5 Aral─▒k 2019, Bir Uluda─č nostaljisi i├žin yorumlar kapal─▒
├ľklidÔÇÖten Nasireddin TusiÔÇÖye, TusiÔÇÖden Ulu─č BeyÔÇÖe Bilim

├ľklidÔÇÖten Nasireddin TusiÔÇÖye, TusiÔÇÖden Ulu─č BeyÔÇÖe Bilim

3 Aral─▒k 2019, ├ľklidÔÇÖten Nasireddin TusiÔÇÖye, TusiÔÇÖden Ulu─č BeyÔÇÖe Bilim i├žin yorumlar kapal─▒
Bu son de─čil, ba┼člang─▒├ž

Bu son de─čil, ba┼člang─▒├ž

3 Aral─▒k 2019, Bu son de─čil, ba┼člang─▒├ž i├žin yorumlar kapal─▒
K─▒l─▒├ž Kalkan Oyunu

K─▒l─▒├ž Kalkan Oyunu

1 Aral─▒k 2019, K─▒l─▒├ž Kalkan Oyunu i├žin yorumlar kapal─▒
TurquoiseÔÇÖ─▒n teslim al─▒nmas─▒ ve m├╝rettebat─▒n akibeti

TurquoiseÔÇÖ─▒n teslim al─▒nmas─▒ ve m├╝rettebat─▒n akibeti

1 Aral─▒k 2019, TurquoiseÔÇÖ─▒n teslim al─▒nmas─▒ ve m├╝rettebat─▒n akibeti i├žin yorumlar kapal─▒
25 Nisan 1915ÔÇŽ ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda en uzun g├╝n

25 Nisan 1915ÔÇŽ ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda en uzun g├╝n

15 Kas─▒m 2019, 25 Nisan 1915ÔÇŽ ├çanakkale Sava┼č─▒ÔÇÖnda en uzun g├╝n i├žin yorumlar kapal─▒
├çanakkale 1915ÔÇŽ ─░┼čgalcilerin kara harek├ót─▒ haz─▒rl─▒klar─▒ nas─▒l y├╝r├╝t├╝ld├╝

├çanakkale 1915ÔÇŽ ─░┼čgalcilerin kara harek├ót─▒ haz─▒rl─▒klar─▒ nas─▒l y├╝r├╝t├╝ld├╝

14 Kas─▒m 2019, ├çanakkale 1915ÔÇŽ ─░┼čgalcilerin kara harek├ót─▒ haz─▒rl─▒klar─▒ nas─▒l y├╝r├╝t├╝ld├╝ i├žin yorumlar kapal─▒
T├╝rklerÔÇÖin D├╝nya Tarihindeki Yeri

T├╝rklerÔÇÖin D├╝nya Tarihindeki Yeri

14 Kas─▒m 2019, T├╝rklerÔÇÖin D├╝nya Tarihindeki Yeri i├žin yorumlar kapal─▒
Sponsorlu Ba─člant─▒lar