Prof. Dr. Ata ATUN
Prof. Dr. Ata  ATUN
KKTCÔÇÖnin ├╝niversiteler adas─▒ olmas─▒n─▒n fikir babas─▒, babam Prof. Dr. Hakk─▒ Atun
  • 12 Aral─▒k 2021 Pazar
  • +
  • -
  • Prof. Dr. Ata ATUN /

Toplam: 1,179 , Bug├╝n: 1 Okuma

Rahmetlik Babam Prof. Dr. ─░brahim Hakk─▒ Atun bundan tam 12 sene evvel ebediyete g├Â├ž etti. Kendisi gitti ama kurucusu oldu─ču Van 100. Y─▒l ├ťniversitesi, Sivas Cumhuriyet ├ťniversitesi, Elaz─▒─č Veteriner Enstit├╝s├╝, Pendik Veteriner Enstit├╝s├╝ gibi bilim yuvalar─▒, KKTCÔÇÖnin ├ťniversiteler adas─▒ olmas─▒n─▒n fikrini ortaya atmas─▒ ve adadaki e─čitim k─▒v─▒lc─▒m─▒n─▒ ├žakmas─▒ gibi eserleri bu d├╝nyada kald─▒. Belli ki uzun bir m├╝ddet daha kalmaya da devam edecek.

Herkesin babas─▒ kendine k─▒ymetli ve ├Âzel ancak benim babam yokluk y─▒llar─▒n─▒n K─▒br─▒sÔÇÖ─▒nda, can─▒n─▒ di┼čine takarak tek ba┼č─▒na yollara d├╝┼čm├╝┼č bir adamÔÇŽ

KarpazÔÇÖ─▒n Ergazi (Ovgoroz) k├Ây├╝nde 1 Ocak 1916 sabah─▒, zorlu ko┼čullar─▒n h├╝k├╝m s├╝rd├╝─č├╝ y─▒llarda do─čmu┼č babamÔÇŽ Hayata tutunmay─▒ ba┼čaramam─▒┼č 12 karde┼čten, hayatta kalabilenlerin 2ÔÇÖncisiÔÇŽ Sonradan 3 karde┼či daha olmu┼č. Hepsi de erkekÔÇŽ

Babas─▒, Karpaz b├Âlgesinin imam─▒ ve hocas─▒ olan, rahmetlik dedem Mehmet Rifat Efendi. Annesi ise ev han─▒m─▒ rahmetlik Ay┼če nenem. Evleri d├Ânemin yap─▒ sistemine g├Âre g├╝zel in┼ča edilmi┼č, tavan─▒ mertek ├╝zerine tahta kaplama, onun ├╝zerine de ince bir betonun d├Âk├╝ld├╝─č├╝n├╝ d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝m b├╝y├╝k├že bir ev. Bah├žesinde i├žinde bir kere y─▒kanma ┼čans─▒n─▒ elde etti─čim kocaman bir k├╝p, ayr─▒ bir binada samanl─▒k ve ayr─▒ bir k├╝mes. ├çocukluk y─▒llar─▒mda k├╝mesteki tavuklar ve horozlar benim arkada┼č─▒md─▒. ├çok iyi anla┼č─▒rd─▒m onlarla. K├╝├ž├╝kba┼č hayvanlar─▒n bar─▒nd─▒─č─▒ a─č─▒l tam olarak neredeydi hi├ž hat─▒rlam─▒yorum. Say─▒s─▒n─▒ hat─▒rlayamad─▒─č─▒m kadar zeytin ve harup a─čac─▒ ile i├žinde arpa ve bu─čday─▒n yeti┼čti─či, yan─▒ndan derenin de ge├žti─či d├Ân├╝mlerce de tarla vard─▒. KantaraÔÇÖdan akmaya ba┼člayan dere, dedemin tarlas─▒n─▒n yan─▒ndan ge├žerdi. Yaz─▒n ├žal─▒dan siciler (e┼ček ar─▒s─▒) i├žin ├Âl├╝mc├╝l bir silah haz─▒rlar, sici av─▒na ├ž─▒kard─▒k dere kenar─▒nda. ─░ngiliz S├Âm├╝rge y├Ânetimi sici ba┼č─▒na 2 kuru┼č verirdi o d├Ânemlerde. ─░ki tane siciye bir tane Kit Kat ├žikolata al─▒rd─▒k rahmetlik Mustafa amcam─▒n d├╝kkan─▒ndan. ─░yi parayd─▒ bak─▒r bir kuru┼člar o d├Ânemde.

Babam, Lefko┼čaÔÇÖdaki ─░slam Lisesinde ├Â─čretim g├Âr├╝yordu. Anlatt─▒─č─▒na g├Âre iyi bir ├Â─črenciydi. Liseyi birincilikle bitirdi─čini s├Âylerdi hep bana. K─▒br─▒s T├╝rkÔÇÖ├╝ olarak, T├╝rkiye CumhuriyetiÔÇÖnin yat─▒l─▒ bursunu kazan─▒p ├╝niversite e─čitimi i├žin K─▒br─▒sÔÇÖtan ├ž─▒k─▒p T├╝rkiyeÔÇÖye gitti─či y─▒l 1936. Yol ve ilk aylardaki ge├žim paras─▒n─▒ kar┼č─▒lamak i├žin, dedem ve nenem birka├ž tane k├╝├ž├╝kba┼č hayvan satarak cebine ├╝├ž be┼č kuru┼č koymu┼člar ve dualarla LarnakaÔÇÖdan babam─▒ yolcu etmi┼čler. Uzun bir gemi yolculu─ču, sonra da kara trenle AnkaraÔÇÖya ula┼čmaya ba┼čarm─▒┼č babam bu ├žetin yolculu─čun sonunda.┬á Gemi, k├Ây rammisi (otob├╝s├╝) gibi, her dura─ča u─črad─▒─č─▒ndan T├╝rkiyeÔÇÖye haftalar sonra varabilmi┼č.

┼×ansa bak─▒n ki Ankara ├ťniversitesiÔÇÖnde e─čitime ba┼člayan babam, Atat├╝rk ile kar┼č─▒la┼čma ┼čans─▒na sahip olmu┼č, hem de birka├ž kez. Yat─▒l─▒ okul d─▒┼č─▒ndaki ya┼čam giderlerini kar┼č─▒layabilmek i├žin ├že┼čitli i┼čler yapm─▒┼č. ┬á─░kinci D├╝nya sava┼č─▒ ├ž─▒k─▒nca T├╝rk Silahl─▒ kuvvetlerinde te─čmen olarak EdirneÔÇÖde, BursaÔÇÖda ve K─▒r─▒kkaleÔÇÖde g├Ârev alm─▒┼č. Sava┼č bitince ABDÔÇÖnin a├žt─▒─č─▒ burs s─▒navlar─▒n─▒ kazanarak ABDÔÇÖye gitmi┼č ve y├╝ksek lisans─▒n─▒ orada tamamlam─▒┼č.

K─▒sa bir m├╝ddet sonra ├╝nl├╝ Squibb firmas─▒ Laboratuvar ┼čefi olan babam, ÔÇťAmerikaÔÇÖda kal bizde ├žal─▒┼čÔÇŁ ├Ânerisi ile y├╝ksek bir maa┼čl─▒ i┼č teklifinde bulunmu┼č. Babam─▒n ÔÇťyat─▒l─▒ okudum T├╝rkiye Cumhuriyeti devletine borcum varÔÇŁ demesi ├╝zerine ÔÇťbiz borcunu sonuna kadar ├Âderiz, merak etmeÔÇŁ yan─▒t─▒n─▒ alm─▒┼čsa da ÔÇťBen ABDÔÇÖde kal─▒rsam benden sonra T├╝rkiyeÔÇÖde ├╝niversite tahsili yapmak isteyen K─▒br─▒sl─▒ T├╝rklere beni bahane edip belki bir daha burs vermezlerÔÇŁ d├╝┼č├╝ncesi ile bu teklifi nazik├že geri ├ževirmi┼č ve T├╝rkiyeÔÇÖye geri d├Ânm├╝┼č. Bu d├Ân├╝┼č ba┼čar─▒ basamaklar─▒n─▒n da kap─▒s─▒n─▒ a├žm─▒┼č babama.

T├╝rkiyeÔÇÖye geri d├Ând├╝kten sonra, 1952 y─▒l─▒nda sonradan ad─▒ ÔÇťElaz─▒─č Veteriner Kontrol Ara┼čt─▒rma Enstit├╝s├╝ÔÇŁn├╝ (EVKAE) olarak de─či┼čtirilmi┼č olan ÔÇťElaz─▒─č Bakteriyoloji ve Seroloji Enstit├╝s├╝”n├╝ s─▒f─▒rdan kurmu┼č babam. EVKA Enstit├╝s├╝ kuruldu─ču g├╝nden itibaren Do─ču AnadoluÔÇÖnun, daha do─črusu Ortado─čuÔÇÖnun en ├Ânemli ara┼čt─▒rma enstit├╝s├╝ olmu┼č. Halen daha bu s─▒fat─▒ gururla ta┼č─▒makta.

O d├Ânemde birka├ž par├ža laboratuvar aletinin uluslararas─▒ patentini de alm─▒┼č babam. Bunlardan en ├╝nl├╝s├╝ ÔÇťAtun pensi.ÔÇŁ┬á Do─ču AnadoluÔÇÖya en ├Ânemli arma─čanlar─▒ndan bir tanesi de T├╝rkiyeÔÇÖye ├Âzg├╝ ÔÇť┼×apÔÇŁ hastal─▒─č─▒n─▒n do─čru te┼čhisi ve enstit├╝de gerekli a┼č─▒lar─▒n─▒n ├╝retilmesi. O d├Ânemde bir ilk olmu┼č T├╝rkiye CumhuriyetiÔÇÖnde a┼č─▒ ├╝retmek, ├Âzellikle de ┼×ap (Antrax) a┼č─▒s─▒.

Elaz─▒─čÔÇÖdan sonra tayini ÔÇť─░stanbul, Pendik Veteriner Enstit├╝s├╝neÔÇŁ ├ž─▒k─▒nca bu sefer f─▒rsat bu f─▒rsat deyip ÔÇť─░stanbul T─▒p Fak├╝ltesineÔÇŁ ├Â─črenci olarak yaz─▒lm─▒┼č ve t─▒p e─čitimine ba┼člam─▒┼č. Hocas─▒ bile ┼ča┼čk─▒nl─▒ktan dilini yutmu┼č, kemikleri, do─čru ve eksiksiz tan─▒mlamas─▒ndan dolay─▒ÔÇŽ

Bir sonraki a┼čamada, kariyerindeki ba┼čar─▒s─▒ndan ve ara┼čt─▒rmac─▒ olmas─▒ndan dolay─▒ AnkaraÔÇÖya tayini ├ž─▒km─▒┼č, Ziraat Bakanl─▒─č─▒ ┼čube m├╝d├╝r├╝ olarak. Tan─▒d─▒─č─▒ yok, hi├ž kimsesi yok, politikaya hi├ž bula┼čmam─▒┼č, hi├žbir siyasiyi tan─▒m─▒yor ama basamaklar─▒ da ├žal─▒┼čkanl─▒─č─▒ ile ard─▒ ard─▒na t─▒rman─▒yor rahmetlik babam. Babam─▒n tahsil ve ba┼čar─▒lar─▒n─▒ duyan ─░ngiliz S├Âm├╝rge Y├Ânetimi davet g├Ânderip, ─▒srarc─▒ olunca 1950ÔÇÖli y─▒llarda K─▒br─▒sÔÇÖla mesleki ili┼čkisi ba┼člam─▒┼č babam─▒n. K─▒br─▒sÔÇÖtaki bir salg─▒n hastal─▒k nedeni ile adaya ├ža─čr─▒lan babam ├Ânce Lefko┼čaÔÇÖdaki Laboratuvar─▒n ba┼č─▒na getirilmi┼č, sonra da adan─▒n t├╝m il├želerinde g├Ârev yapmaya ba┼člam─▒┼č.

Prof. Dr. Hakk─▒ Atun

K─▒br─▒sÔÇÖtan sonraki g├Ârev yeri Irak. IrakÔÇÖtaki General Kas─▒m h├╝k├╝meti T├╝rkiyeÔÇÖden ve D├╝nya Sa─čl─▒k Te┼čkilat─▒ÔÇÖndan salg─▒n hastal─▒k uzman─▒ isteyince babama Irak yolu g├Âz├╝km├╝┼č ve babam─▒n tayini IrakÔÇÖa, Ba─čdat ├ťniversitesine ├ž─▒km─▒┼č. ├ťniversite Laboratuvar─▒n─▒n ve Patoloji b├Âl├╝m├╝n├╝n ba┼čkan─▒ olmu┼č. IrakÔÇÖ─▒ kas─▒p kavuran bir hastal─▒─č─▒n tam te┼čhisini koymas─▒ ve FransaÔÇÖdaki Past├Âr Enstit├╝s├╝ ile i┼č birli─či i├žinde a┼č─▒s─▒n─▒ ├╝retmesi kendisine t├╝m kap─▒lar─▒ a├žm─▒┼č IrakÔÇÖta. ├ťnl├╝ bir ki┼či haline gelmi┼č.

AnkaraÔÇÖda Prof. Dr. ─░hsan Do─čramac─▒ÔÇÖn─▒n kurdu─ču Hacettepe ├ťniversitesi T─▒p Fak├╝ltesi babam─▒n pe┼čine d├╝┼čm├╝┼č. D├╝nya Sa─čl─▒k Te┼čkilat─▒ tayinini HindistanÔÇÖa ├ž─▒karmas─▒na ra─čmen Prof. Dr. ─░hsan Do─čramac─▒ÔÇÖn─▒n ÔÇť├╝n├╝n├╝z sizden evvel buraya ula┼čt─▒. Yar─▒n Patoloji b├Âl├╝m├╝n├╝n ba┼čkan─▒ olarak g├Ârevinize ba┼čl─▒yorsunuz, odan─▒z haz─▒rlanm─▒┼čt─▒rÔÇŁ diyerek Hacettepe ├ťniversitesi T─▒p Fak├╝ltesiÔÇÖne davet etmesinden sonra Hacettepe ├ťniversitesi T─▒p Fak├╝ltesiÔÇÖnde g├Âreve ba┼člam─▒┼č babam.

20 Temmuz 1974 tarihinde ba┼člayan Mutlu Bar─▒┼č Harek├ót─▒nda babam K─▒br─▒sÔÇÖtad─▒r. T─▒p e─čitimindeki bilgilerini kullanarak Ma─čusa hastanesinde yaral─▒lar─▒n tedavisine g├Ân├╝ll├╝ olarak ko┼čar. Mutlu Bar─▒┼č Harekat─▒ÔÇÖnda ar┼čiv niteli─či ta┼č─▒yacak bir├žok de─čerli foto─čraflar ├žeker ve Ma─čusaÔÇÖda ya┼čanan olaylar─▒ ├Âl├╝ms├╝zle┼čtirir.

Mutlu Bar─▒┼č Harek├ót─▒ sonras─▒nda AnkaraÔÇÖya d├Ân├╝┼č├╝nde K─▒br─▒s T├╝rk K├╝lt├╝r Derne─čiÔÇÖnin AnkaraÔÇÖdaki Genel Sekreteri olarak 1975 y─▒l─▒n─▒n ilkbahar─▒nda T├╝rkiye Cumhuriyeti Ba┼čbakan─▒ B├╝lent EcevitÔÇÖle K─▒br─▒sÔÇÖta olu┼čturulan T├╝rk b├Âlgesinin gelece─či ile ilgili g├Âr├╝┼čmeler ba┼člat─▒r. 1975 y─▒l─▒n─▒n Eyl├╝l ay─▒nda Ba┼čbakan EcevitÔÇÖe bir yaz─▒ g├Ândererek KKTCÔÇÖde kurulacak sanayinin ├╝niversitelerden olu┼čaca─č─▒n─▒ s├Âyler ve KKTCÔÇÖnin ├╝niversiteler ├╝lkesi olmas─▒ i├žin ├žal─▒┼čmalar─▒n hemen ba┼člat─▒lmas─▒n─▒ talep eder. Babam─▒n ─▒srarl─▒ giri┼čimleri sonucunda ├Ânce Y├╝ksek Teknoloji Enstit├╝s├╝, sonra da Do─ču Akdeniz ├ťniversitesi kurulur ve babam Prof. Dr. Hakk─▒ Atun, ÔÇťK─▒br─▒s adas─▒n─▒n ├╝niversiteler adas─▒ olmas─▒n─▒n fikir babas─▒ÔÇŁ olarak kayda ge├žer ve ÔÇť├╝niversitelerin kurucu babas─▒ÔÇŁ olarak an─▒lmaya ba┼član─▒r.

Patoloji b├Âl├╝m├╝ndeki ba┼čar─▒lar─▒ kendisine Sivas Cumhuriyet ├ťniversitesi T─▒p Fak├╝ltesinin (kurucu) Dekanl─▒─č─▒n─▒ getirir. Birka├ž y─▒l sonra da d├Ânemin T├╝rkiye Cumhuriyeti Cumhurba┼čkan─▒ kendisini, Van Y├╝z├╝nc├╝ Y─▒l ├ťniversitesini kurmakla g├Ârevlendirir. Y├╝ksek ├ľ─črenim KurumuÔÇÖnun (Y├ľK) karar─▒ndan sonra Van ├ťniversitesini kurmak i├žin yola ├ž─▒kar ve Do─ču AnadoluÔÇÖnun en iyi ├╝niversitesi olan Van Y├╝z├╝nc├╝ Y─▒l ├ťniversitesiÔÇÖni kurarak Kurucu Rekt├Âr├╝ olur. Emeklili─či sonras─▒nda KKTCÔÇÖye d├Ânen babam, birka├ž y─▒l sonra1988 y─▒l─▒nda Cemaat MeclisiÔÇÖnin ├╝st kat─▒nda ilk a├ž─▒l─▒┼č konu┼čmas─▒n─▒ yapt─▒─č─▒ ÔÇťYak─▒n Do─ču ├ťniversitesiÔÇŁnin Rekt├Ârl├╝─č├╝ne atan─▒r.

Ba┼čar─▒lar─▒ yurt d─▒┼č─▒nda da dikkat ├žeker ve babam Prof. Dr. Hakk─▒ Atun 1988 y─▒l─▒n─▒n sonunda yay─▒nlanan ÔÇťD├╝nya Bilim Adamlar─▒ÔÇŁ biyografisinde hakk─▒ ile yerini al─▒rÔÇŽ

Ba┼čar─▒larla dolu ya┼čam─▒ 2009 y─▒l─▒n─▒n 13 Kas─▒mÔÇÖ─▒nda yata─č─▒nda gece uyurken sessizce son bulur. Vefal─▒ sevenlerinin kat─▒ld─▒─č─▒ g├Ârkemli bir t├Ârenle Gazima─čusaÔÇÖda ebedi istirahatgah─▒na defnedilir.

AllahÔÇÖ─▒n rahmeti ├╝zerinden hi├ž eksik olmas─▒n, mek├ón─▒ CennetÔÇÖte nurlar i├žinde yats─▒n babam.

  • Prof. Dr. Ata Atun
    Dekan, K─▒br─▒s ilim ├ťniversitesi
    KKTC I. Ve III. Cumhurba┼čkanlar─▒ Politik Dan─▒┼čman─▒

Prof. Dr. Ata ATUN

Prof. Dr. Ata ATUN - KKTC III. Cumhurba┼čkan─▒ Politik Dan─▒┼čman─▒ / Akademisyen - K─▒br─▒s ─░lim ├ťniversitesi (Prof. Dr ─░n┼č. M├╝h, Do├ž. Dr Uluslararas─▒ ─░li┼čkiler) 3 Ciltlik Belgelerle K─▒br─▒s Tarihi ve 3 Ciltlik Sevdas─▒ Krall─▒klardan bir Kent Leucosia (Lefko┼ča) adl─▒ ├ževiri kitaplar─▒ bulunmaktad─▒r. Eposta: [email protected]
Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
  • YEN─░
Unutulmu┼č bir kurtar─▒c─▒: Philipp Schwartz

Unutulmu┼č bir kurtar─▒c─▒: Philipp Schwartz

Prof. Dr. Nadir Paksoy, 15 May─▒s 2022
Bursa’n─▒n Pastaneleri-Bozahaneleri

Bursa’n─▒n Pastaneleri-Bozahaneleri

Ekrem Hayri PEKER, 23 Mart 2022
Ye┼čil Diyar Kosova

Ye┼čil Diyar Kosova

Haber Merkezi, 22 Mart 2022
Ermeni meselesi ve baz─▒ ger├žeklerÔÇŽ

Ermeni meselesi ve baz─▒ ger├žeklerÔÇŽ

Ali E┼čref UZUNDERE, 22 Mart 2022
T├╝rkiye’nin Ambulans Tarihi

T├╝rkiye’nin Ambulans Tarihi

U─čur Bora YUMAK, 12 Mart 2022
T├╝rk Roman─▒nda Zorunlu G├Â├ž

T├╝rk Roman─▒nda Zorunlu G├Â├ž

Haber Merkezi, 12 Mart 2022