Ekrem Hayri PEKER
Ekrem Hayri  PEKER
Hem┼činlilerin K├Âkeni… Do─ču ├ťlkeleri Tarihinin Alt─▒n ├ça─č─▒
  • 08 Temmuz 2018 Pazar
  • +
  • -
  • Ekrem Hayri PEKER /

Korykoslu HaytonÔÇÖdan Hem┼činlilerin k├Âkeni ├╝zerine

Flos Historiarum Terre Orientis (Do─ču Tarihinin Alt─▒n ├ça─č─▒)’in yazar─▒ Kilikya Ermeni kral─▒ I. Hetum’un karde┼či O┼čin’in o─čludur. 1280’de a─čabeyi Toros ├Âl├╝m├╝n├╝n ard─▒ndan bug├╝n Mersin ilinin K─▒zkulesi il├žesine tekab├╝l eden Korykos kentinin idarecili─čini ├╝stlenen Hayton, 1290’larda Kilikya Ermeni Krall─▒─č─▒’n─▒n ├Ânemli ┼čahsiyetlerinden birisi haline gelmi┼čtir.

1305’te tahta ge├žen Levon’un iktidar─▒n─▒n hemen ba┼člar─▒nda Kilikya’ya y├Ânelen Meml├╝k ordusuna kar┼č─▒ verilen m├╝cadelede Hayton da yer alm─▒┼čt─▒r. Premonstratensian tarikat─▒na kat─▒lmas─▒n─▒n ard─▒ndan Korykoslu Hayton 1306’da Papa taraf─▒ndan, yazar─▒n Epiphane ad─▒yla and─▒─č─▒, S. Maria de Episcopia manast─▒r─▒n─▒n canon regularl─▒─č─▒na getirildi. Ayn─▒ y─▒l K─▒br─▒s’tan ayr─▒lan Hayton, Fransa’daki Poitiers’ye geldi ve Papa V. Clement’in huzuruna ├ž─▒kt─▒. Bunu A─čustos 1307’de papaya bizzat kendi emri ├╝zerine haz─▒rlad─▒─č─▒ eserini takdim etmesi izledi.

Siyasetle yak─▒ndan al├ókadar olan Korykos h├ókimi Hayton’un hayat─▒ndaki bir di─čer ├Ânemli siyaset alan─▒ Mo─čollarla temaslar─▒d─▒r. Hayton, H├╝lagu’dan ba┼člamak ├╝zere ─░lhanl─▒lar─▒n Ortado─ču’daki faaliyetlerinde yer alm─▒┼čt─▒r.

Hayton, Mo─čollar─▒n Suriye’ye d├╝zenledikleri seferlere kat─▒lmas─▒n─▒n yan─▒nda ─░lhanl─▒ saray─▒yla da temas halindeydi. Eserinde, Mo─čollar─▒n tahta ├ž─▒k─▒┼č t├Âreninden bahsettikten sonra “Bu tarih kitab─▒n─▒n yazar─▒ olan ben, karde┼č Hayton, efendilerini eski kaidelere uygun olarak ─░mparatorluk taht─▒na yerle┼čtirmelerinde iki kez bulundum” der.

Hayton, Do─ču Tarihinin Alt─▒n ├ça─č─▒ adl─▒ eserinde Hem┼činlilerin ya┼čad─▒─č─▒ b├Âlgeyle ilgili ilgin├ž bir bilgiyi kitab─▒na alm─▒┼čt─▒r.

G├╝rcistan Elbruz olarak an─▒lan y├╝ksek bir da─čdan itibaren ba┼člar. ├ťlkede bir birinden farkl─▒ pek ├žok halk ya┼čamaktad─▒r. Bundan ├Ât├╝r├╝ ├╝lke Alania olarak an─▒l─▒r. G├╝rcistan bat─▒da T├╝rkiye’nin baz─▒ b├Âlgelerine kadar uzan─▒r. Kuzeyinde Karadeniz, g├╝ney s─▒n─▒rlar─▒nda B├╝y├╝k Ermenistan yer al─▒r.

G├╝rcistan iki k─▒sma ayr─▒l─▒r. Bunlardan birisi G├╝rcistan, di─čeri ise Abhazya’d─▒r. Buralarda iki farkl─▒ kral bulunur ki, bunlardan birisi (G├╝rcistan) Asya h├╝k├╝mdar─▒na t├óbidir. Abhaz ├╝lkesinin efendisi ise g├╝├žl├╝ ve zapt─▒ imk├óns─▒z kalelere sahip olmas─▒ sebebiyle ne Asya ne de Tatar imparatorlar─▒ onu h├ókimiyet alt─▒na alabilmi┼čtir.

G├╝rcistan Krall─▒─č─▒’nda, s├Âylemeye cesaretim yok ama insan─▒ hayretler i├žinde b─▒rakan mucizeyi ve tuhaf bir ┼čey ortaya ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Kendi g├Âzlerimle g├Ârmedik├že birilerinin anlatmas─▒na inanmam. Ancak ki┼čisel olarak burada bulunmam ve bizzat kendi g├Âzlerimle g├Ârmemden ├Ât├╝r├╝ anlat─▒yorum. Bu ├╝lkede ├╝├ž g├╝nl├╝k yolda bulunan Hanisem denilen bir yer vard─▒r. Buras─▒ karanl─▒k ve sisli bir yerdir; hi├ž kimse birbirini tan─▒yamaz, dola┼čmaya te┼čebb├╝s edemez ve patikalar─▒n─▒ bilemez. Ahalisi daimi surette y├╝ksek sesli bir inilti ile at ki┼čnemesini ve buradan akan bir ─▒rma─č─▒n sesini duyduklar─▒n─▒ s├Âyler. Bu efsanenin do─črulu─čuna Savoreus olarak an─▒lan ├žok zalim bir Pers kral─▒yla ilgili Ermeni ve G├╝rc├╝ krall─▒─č─▒ndaki hik├óyelerden bulabilmek m├╝mk├╝nd├╝r. Bu kimse putlara tapar ve H─▒ristiyanlara ac─▒mas─▒zca sald─▒r─▒rm─▒┼č. G├╝nlerden bir g├╝n Asya sakinlerinin tamam─▒n─▒n (huzuruna) gelmesini, putlara tap─▒nmalar─▒n─▒ ve bu emre uymayanlar─▒n yak─▒larak cezaland─▒r─▒lmalar─▒n─▒ emretmi┼č. Bu durum ├╝zerine baz─▒ dindar H─▒ristiyanlar putlara tap─▒nacaklar─▒na ┼čehit olmay─▒ se├žmi┼čler. Baz─▒lar─▒ ise korkular─▒ndan putlara tap─▒nm─▒┼člar ve d├╝nyevi saadetlerini kaybetmemi┼čler. Daha ba┼čkalar─▒ ise da─člara ve ma─čaralara ka├žm─▒┼č ve b├Âylelikle takibattan kurtulmu┼člar. Mugan olarak an─▒lan yerde sakin olan iyi bir H─▒ristiyan halk ise putlara tap─▒nmak istemeyerek d├╝nyevi her ┼čeyi arkalar─▒nda b─▒rakarak ka├žmay─▒ d├╝┼č├╝nm├╝┼čler. H─▒ristiyanlar, Grek topraklar─▒na ula┼čt─▒klar─▒na inand─▒klar─▒ anda imparatorun zalim o─člu ordusuyla birlikte, tam da ka├žarlarken yukar─▒da bahsedilen Hemsem’de onlara yeti┼čmi┼č. ─░mparatorun emri ├╝zerine kellelerini uzatmak mecburiyetinde kalm─▒┼člar, (ancak tam ├Âld├╝r├╝lecekleri s─▒ra) ─░sa efendimize yakarm─▒┼člar ve sonras─▒nda bu h├╝z├╝n inan├žs─▒zlar─▒n g├Âzlerini karartm─▒┼č. H─▒ristiyanlar do─čru patikadan ilerleyerek ka├žmay─▒ ba┼čarm─▒┼člar. Lanetli olanlar ise bu karanl─▒k vadide yerle┼čmek mecburiyetinde kalarak k─▒yamete kadar buran─▒n sakini olmu┼člar. Herkes├že bu ┼čekilde anlat─▒l─▒r ve inan─▒l─▒r.

Toplam Okuma: 2,935 , Bug├╝n: 1 

Ekrem Hayri PEKER

Ekrem Hayri PEKER

Kimya m├╝hendisi, ara┼čt─▒rmac─▒, yazar. Bursa Mustafakemalpa┼čaÔÇÖda (1954) do─čdu. Anadolu ├ťniversitesi Kimya M├╝hendisli─či b├Âl├╝m├╝ mezunu. TUB─░TAK veri taban─▒na kay─▒tl─▒ ÔÇťTeknoloji tabanl─▒ Ba┼člang─▒├ž Firmalar─▒na ├ľzel ─░┼č Geli┼čtirmeÔÇŁ ment├Âr├╝, C Grubu i┼č G├╝venli─či uzman─▒ olarak Nano kimyasallar─▒n tekstil materyallerine uygulamalar konusunda ├╝niversitelerde konferanslar verdi. Yay─▒nlanm─▒┼č kitaplar─▒ndan baz─▒lar─▒: "Ku┼č├žuba┼č─▒ Hac─▒ Sami Bey", "├ľzbek Mektuplar─▒", "Ye┼čim Ta┼č─▒ - ├ľn T├╝rkler ve T├╝rk Tarihinden Kesitler", "Kafkasya'dan Anadolu'ya - Zekeriya Efendi". Belgeseltarih.com kurucu orta─č─▒ ve yazar─▒d─▒r. E-Posta: [email protected]
Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Etiketler:
Ekrem Hayri Peker
Sponsorlu Ba─člant─▒lar
  • YEN─░
Cengiz Da─čc─▒’n─▒n Eserleri ve Yaz─▒lmam─▒┼č Tarih

Cengiz Da─čc─▒’n─▒n Eserleri ve Yaz─▒lmam─▒┼č Tarih

10 Ocak 2021, Cengiz Da─čc─▒’n─▒n Eserleri ve Yaz─▒lmam─▒┼č Tarih i├žin yorumlar kapal─▒
Sultan Re┼čat kabul etse, OrhaneliÔÇÖnin ad─▒ Alaaddingazi olacakt─▒

Sultan Re┼čat kabul etse, OrhaneliÔÇÖnin ad─▒ Alaaddingazi olacakt─▒

10 Ocak 2021, Sultan Re┼čat kabul etse, OrhaneliÔÇÖnin ad─▒ Alaaddingazi olacakt─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
┬áOrhan GaziÔÇÖnin Demircileri, Demircik├Ây

┬áOrhan GaziÔÇÖnin Demircileri, Demircik├Ây

10 Ocak 2021, ┬áOrhan GaziÔÇÖnin Demircileri, Demircik├Ây i├žin yorumlar kapal─▒
D├╝nyan─▒n ─░lk Standartlar Manzumesi: Kanunname-i ─░htisab─▒-─▒ Bursa (1502)

D├╝nyan─▒n ─░lk Standartlar Manzumesi: Kanunname-i ─░htisab─▒-─▒ Bursa (1502)

10 Ocak 2021, D├╝nyan─▒n ─░lk Standartlar Manzumesi: Kanunname-i ─░htisab─▒-─▒ Bursa (1502) i├žin yorumlar kapal─▒
Almanca Konu┼čan Bilimcilerin Katk─▒lar─▒yla T├╝rk T─▒p Tarihinde Bir Yolculuk (I)

Almanca Konu┼čan Bilimcilerin Katk─▒lar─▒yla T├╝rk T─▒p Tarihinde Bir Yolculuk (I)

10 Ocak 2021, Almanca Konu┼čan Bilimcilerin Katk─▒lar─▒yla T├╝rk T─▒p Tarihinde Bir Yolculuk (I) i├žin yorumlar kapal─▒
Turanc─▒l─▒k Ak─▒m─▒n─▒n Hakl─▒l─▒─č─▒

Turanc─▒l─▒k Ak─▒m─▒n─▒n Hakl─▒l─▒─č─▒

31 Aral─▒k 2020, Turanc─▒l─▒k Ak─▒m─▒n─▒n Hakl─▒l─▒─č─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Toplumcu ┼×iirimizde Garip ─░zleri

Toplumcu ┼×iirimizde Garip ─░zleri

26 Aral─▒k 2020, Toplumcu ┼×iirimizde Garip ─░zleri i├žin yorumlar kapal─▒
Tarsus’un ├çamalan K├Ây├╝nden Tahtac─▒ Ozan ├é┼č─▒k Talibi

Tarsus’un ├çamalan K├Ây├╝nden Tahtac─▒ Ozan ├é┼č─▒k Talibi

26 Aral─▒k 2020, Tarsus’un ├çamalan K├Ây├╝nden Tahtac─▒ Ozan ├é┼č─▒k Talibi i├žin yorumlar kapal─▒
BursaÔÇÖda Bulunan Damgalardan ├ľrnekler ve Son G├Â├žerler

BursaÔÇÖda Bulunan Damgalardan ├ľrnekler ve Son G├Â├žerler

26 Aral─▒k 2020, BursaÔÇÖda Bulunan Damgalardan ├ľrnekler ve Son G├Â├žerler i├žin yorumlar kapal─▒
─░ki defa ku┼čat─▒p ele ge├žiremedi─čimiz ViyanaÔÇÖdan…

─░ki defa ku┼čat─▒p ele ge├žiremedi─čimiz ViyanaÔÇÖdan…

26 Aral─▒k 2020, ─░ki defa ku┼čat─▒p ele ge├žiremedi─čimiz ViyanaÔÇÖdan… i├žin yorumlar kapal─▒
G├Ânl├╝m├╝n Ba┼čkenti ─░ncirgedi─či

G├Ânl├╝m├╝n Ba┼čkenti ─░ncirgedi─či

26 Aral─▒k 2020, G├Ânl├╝m├╝n Ba┼čkenti ─░ncirgedi─či i├žin yorumlar kapal─▒
Da─č─▒n Ozan─▒ Mente┼čeli Cengiz

Da─č─▒n Ozan─▒ Mente┼čeli Cengiz

25 Aral─▒k 2020, Da─č─▒n Ozan─▒ Mente┼čeli Cengiz i├žin yorumlar kapal─▒
K├╝lt├╝rel Temsile ─░li┼čkin G├Ârsel ve ─░┼čitsel ─░fade

K├╝lt├╝rel Temsile ─░li┼čkin G├Ârsel ve ─░┼čitsel ─░fade

25 Aral─▒k 2020, K├╝lt├╝rel Temsile ─░li┼čkin G├Ârsel ve ─░┼čitsel ─░fade i├žin yorumlar kapal─▒
Osmanl─▒ Kurulu┼č D├Âneminde Tahnit

Osmanl─▒ Kurulu┼č D├Âneminde Tahnit

25 Aral─▒k 2020, Osmanl─▒ Kurulu┼č D├Âneminde Tahnit i├žin yorumlar kapal─▒
Hint Felsefelerinde ÔÇśMutlulukÔÇÖ Kavram─▒

Hint Felsefelerinde ÔÇśMutlulukÔÇÖ Kavram─▒

24 Aral─▒k 2020, Hint Felsefelerinde ÔÇśMutlulukÔÇÖ Kavram─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
K─▒br─▒s 1963… Kumsal Katliam─▒ Nas─▒l Oldu

K─▒br─▒s 1963… Kumsal Katliam─▒ Nas─▒l Oldu

23 Aral─▒k 2020, K─▒br─▒s 1963… Kumsal Katliam─▒ Nas─▒l Oldu i├žin yorumlar kapal─▒
Misyal─▒lardan G├╝n├╝m├╝ze Misi K├Ây├╝

Misyal─▒lardan G├╝n├╝m├╝ze Misi K├Ây├╝

22 Aral─▒k 2020, Misyal─▒lardan G├╝n├╝m├╝ze Misi K├Ây├╝ i├žin yorumlar kapal─▒
Cemal Nadir, Bursa ve Amcabey

Cemal Nadir, Bursa ve Amcabey

22 Aral─▒k 2020, Cemal Nadir, Bursa ve Amcabey i├žin yorumlar kapal─▒
Bo─čazÔÇÖ─▒n Yaramaz Misafiri; Profirion

Bo─čazÔÇÖ─▒n Yaramaz Misafiri; Profirion

22 Aral─▒k 2020, Bo─čazÔÇÖ─▒n Yaramaz Misafiri; Profirion i├žin yorumlar kapal─▒
─░talya’da Bilinmeyen T├╝rk ─░zleri

─░talya’da Bilinmeyen T├╝rk ─░zleri

22 Aral─▒k 2020, ─░talya’da Bilinmeyen T├╝rk ─░zleri i├žin yorumlar kapal─▒
Sponsorlu Ba─člant─▒lar