Ekrem Hayri PEKER
Ekrem Hayri  PEKER
Yeni komedi t├╝r├╝: Tarih kitaplar─▒ndaki ├ževiri hatalar─▒
  • 22 Haziran 2018 Cuma
  • +
  • -

Tarih├ži Hakan Erdem Bey 2008 y─▒l─▒nda bir kitap yay─▒nlad─▒. Tarih Lenk adl─▒ kitap, k─▒sa s├╝rede tarih okurlar─▒ aras─▒nda b├╝y├╝k ilgi g├Ârd├╝. Kitab─▒nda tarih├žilerin Osmanl─▒ca kaynaklar─▒ incelerken Terc├╝me ederken yapt─▒klar─▒ hatalar─▒ yazm─▒┼čt─▒.┬á Fatih Sultan MehmetÔÇÖi Bo─čdan seferi yerine Ba─čdat seferine nas─▒l ├ž─▒kard─▒klar─▒n─▒ okuyunca hem ┼ča┼č─▒rm─▒┼č, hem ├╝z├╝lm├╝┼čt├╝m. FatihÔÇÖin hayat─▒n─▒ bilmeyen bir tarih├ži, nas─▒l o d├Ânemle ilgili yazard─▒. Osmanl─▒ ancak Fatih d├Âneminde F─▒ratÔÇÖ─▒ ge├žmi┼čti. Ba─čdat, FatihÔÇÖin ├Âl├╝m├╝nden(1481) 43 y─▒l sonra Padi┼čah Sultan S├╝leyman zaman─▒nda 28 Kas─▒m 1534ÔÇÖte Sadrazam ─░brahim Pa┼ča taraf─▒ndan fethedilmi┼čti.

Terc├╝me yapanlar─▒n yapt─▒─č─▒ hatalar tarih├žilerin hatalar─▒na rahmet okutur. Doksanl─▒ y─▒llar─▒n sonlar─▒na do─čru ABDÔÇÖli Amiral MahanÔÇÖ─▒n ÔÇťDeniz G├╝c├╝n├╝n EtkisiÔÇŁ ad─▒nda kitab─▒ piyasaya ├ž─▒kt─▒. Amerikan emperyalizminin yay─▒lma stratejisini yazan ve g├╝├žl├╝ bir donanman─▒n yan─▒ s─▒ra deniz piyade g├╝c├╝ olu┼čturulmas─▒n─▒ ├Âneren MahanÔÇÖ─▒n kitab─▒n─▒ bir solukta okudum.

Kitaptaki bir b├Âl├╝m├╝ okuyunca b├Âyle bir hata olamaz dedim. Yay─▒nevine yapt─▒klar─▒ hatay─▒ faksla bildirdim ve ÔÇťKe┼čke bir deniz subay─▒na okutayd─▒n─▒zÔÇŁ dedim. Kitapta Danimarka ve ─░ngiliz donanmas─▒ sava┼č─▒yor ve sava┼čta Danimarka donanmas─▒ sava┼č─▒ kazan─▒yordu.

ÔÇťNe var bundaÔÇŁ dedi─činizi duyar gibiyim. ─░ki ufak hata var: Birincisi DanimarkaÔÇÖn─▒n b├╝y├╝k deniz g├╝c├╝ olmad─▒. Di─čeri bu sava┼č Hollanda ve ─░ngiltere aras─▒nda oldu, sava┼č─▒ Hollanda kazand─▒. Bir daha aralar─▒nda sava┼č olmad─▒. ─░ngiltere, HollandaÔÇÖyla uzla┼čmay─▒ se├žti.

─░kinci ┼ča┼čk─▒nl─▒─č─▒m─▒ ÔÇťB├╝y├╝k ─░skenderÔÇŁ r├╝zg├ór─▒ esti─činde ya┼čad─▒m. Dergiler, ─░skenderÔÇÖi yaz─▒yordu. Yaz─▒lar sanki tek elden ├ž─▒km─▒┼č├žas─▒na birbirine benziyordu. Fokus dergisindeki yaz─▒da 12 ├Ânemli hata buldum ve dergi edit├Âr├╝ne fakslad─▒m. ├ľz├╝r telefonu a├žt─▒. Ama 4-5 y─▒l sonra ├ľzbekistanÔÇÖa giderken THY dergisinde ayn─▒ hata dolu yaz─▒y─▒ okudum.

Genelde tarih├žiler Perslerden sonra hemen Partlara ge├žiyorlar. Oysa arada yakla┼č─▒k 300 sene s├╝ren bir Helenistik d├Ânem var.

TransilvanyaÔÇÖy─▒ Transibirya diye ├ževireni g├Ârd├╝m, okudum. ÔÇťKonu BalkanlarÔÇÖda ge├žiyor, Transilvanya olmal─▒ÔÇŁ dedim ama yay─▒nevini bir t├╝rl├╝ ikna edemedim.

Yay─▒nevlerine ├žok mail g├Ânderdim, mektup yollad─▒m. Bir dostum, ÔÇťT├╝rkiyeÔÇÖde kitap al─▒n─▒r ama okunmazÔÇŁ demi┼čti. ─░nanamam─▒┼čt─▒m, y─▒llar sonra hak verdim. Yazarken tarih hatas─▒ yap─▒labilir, ama be┼činci veya onuncu bask─▒da da devam etmez ki? 55. Bask─▒s─▒n─▒ yapm─▒┼č kitapta iki g├Âze batan tarih hatas─▒n─▒n yan─▒ s─▒ra Amasya hala Bolu Sanca─č─▒ÔÇÖna ba─čl─▒ g├Âsterilmez. Amasra diye d├╝zeltilmeliydi. Amasya, hem BoluÔÇÖya uzak, hem de ayr─▒ bir sancakt─▒r.

Tarih kitab─▒ ├ževiren tarih├žilerin hatalar─▒n─▒n ba┼č sebebi genel tarih bilgisinin zay─▒fl─▒─č─▒ oldu─čunu g├Ârd├╝m. Terc├╝me yapan dilcilerin hatas─▒ ise genel k├╝lt├╝r eksikli─či.

Gelelim wagona, kovboy yani western filmi seyrettiniz mi? Bu filmlerde arabalar─▒n─▒n ├╝st├╝ branda ile ├ževrili i├žinde her t├╝rl├╝ ─▒v─▒r z─▒v─▒r─▒n sat─▒ld─▒─č─▒ seyyar sat─▒c─▒ arabalar vard─▒r. ├ťzerlerinde wagon yazar. Ayr─▒ca kovboy kasabalar─▒nda i├žinde her t├╝rl├╝ e┼čyan─▒n sat─▒ld─▒─č─▒ d├╝kk├ónlar─▒n ├╝zerinde de wagon yazar.

Tarih├žiler, ge├žmi┼či daha iyi anlatabilmek i├žin tarihi ├ža─člara b├Âlm├╝┼člerdir. Orta ├ça─č (MS. 375-1453), Yeni ├ça─č (1453-1789) ve 1789ÔÇÖdan g├╝n├╝m├╝ze olan s├╝reye Yak─▒n ├ça─č demi┼čler.

Gelelim yaz─▒n─▒n ba┼čl─▒─č─▒ndaki ba┼č─▒ndaki Wagon kelimesinin niye yaz─▒ld─▒─č─▒na; trenle ilk yolcu ve y├╝k ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ 1825 y─▒l─▒nda ─░ngiltereÔÇÖde ba┼člam─▒┼čt─▒r.

Be┼č veya alt─▒ y─▒l ├Ânce Sabetay SeviÔÇÖnin hayat─▒n─▒ anlatan bir kitap ald─▒m. F─▒rsat bulamad─▒m ve ald─▒ktan 2 y─▒l sonra okuyabildim. 1626-1676 y─▒llar─▒ aras─▒nda ya┼čayan Sevi, kendisinin beklenen Mesih oldu─čunu ilan etmi┼č, gerek Osmanl─▒ devletinde, gerekse AvrupaÔÇÖdaki Yahudiler aras─▒nda b├╝y├╝k bir heyecan yaratm─▒┼čt─▒. Neyse biz konumuza d├Ânelim, ├ževirmenimiz SeviÔÇÖyi 1665 y─▒l─▒nda HalepÔÇÖten l├╝ks bir tren yolculu─čuyla ─░zmirÔÇÖe g├Ânderir. Okudum, tekrar okudum. Tren nereden ├ž─▒kt─▒ diye d├╝┼č├╝nd├╝m ve sonunda ├ž├Âzd├╝m. Sevi, ├╝st├╝ ├Ârt├╝l├╝ bir arabayla bu yolculu─ču yapm─▒┼čt─▒. Bu arabalar i├žin kullan─▒lan wagon s├Âzc├╝─č├╝ trenlerin yolcu ve y├╝k ta┼č─▒yan kapal─▒ b├Âl├╝mleri i├žin de kullan─▒lm─▒┼č. ├çevirmenimiz o ├ža─čda tren var m─▒? Diye d├╝┼č├╝nmemi┼č ve mota mot ├ževiri yapm─▒┼č. SeviÔÇÖyi trene bindirmi┼č.

Olay─▒ anlatt─▒─č─▒m tarih├ži dostum inanmad─▒. Beraber yak─▒ndaki kitap├ž─▒ya gittik. Kitab─▒n 17. Bask─▒s─▒ vard─▒ ve ayn─▒ hatal─▒ ├ževiri bu bask─▒da da vard─▒.

Ge├ženlerde okumak i├žin s├╝r├╝kleyici bir kitap ararken filmini seyretti─čim ÔÇťBoleyn K─▒z─▒ÔÇŁ kitab─▒ elime ge├žti. Bir solukta okudum. 1491-1547 y─▒llar─▒ aras─▒nda ya┼čam─▒┼č olan ─░ngiltere Kral─▒ VIII. HenryÔÇÖnin anne Boleyn ile evlili─čini ve o d├Ânemi anlat─▒yordu. ├çevirmen burada da Anne BoleynÔÇÖin day─▒s─▒n─▒ 1530ÔÇÖda trenle FransaÔÇÖya g├Ânderince ÔÇťYeter art─▒k, bu konuda bir yaz─▒ yazmal─▒y─▒mÔÇŁ dedim. Kitapta atlara konulan eyere semer denmesi ayr─▒ bir ├ževiri hatas─▒, semer e┼čeklere konulur. Bu arada benim okudu─čum kitab─▒n 8. Bask─▒s─▒yd─▒.

L├╝tfen biraz daha dikkat.

Ekrem Hayri PEKER

Ekrem Hayri PEKER

Kimya m├╝hendisi, ara┼čt─▒rmac─▒, yazar, STK y├Âneticisi. Bursa Mustafa Kemal Pa┼čaÔÇÖda (1954) do─čdu. Anadolu ├ťniversitesi Kimya M├╝hendisli─či b├Âl├╝m├╝ mezunu. TUB─░TAK veri taban─▒na kay─▒tl─▒ ÔÇťTeknoloji tabanl─▒ Ba┼člang─▒├ž Firmalar─▒na ├ľzel ─░┼č Geli┼čtirmeÔÇŁ ment├Âr├╝, C Grubu i┼č G├╝venli─či uzman─▒ olarak Nano kimyasallar─▒n tekstil materyallerine uygulamalar konusunda ├╝niversitelerde konferanslar verdi. Yay─▒nlanm─▒┼č kitaplar─▒ndan baz─▒lar─▒: "Ku┼č├žuba┼č─▒ Hac─▒ Sami Bey", "├ľzbek Mektuplar─▒", "Ye┼čim Ta┼č─▒ - ├ľn T├╝rkler ve T├╝rk Tarihinden Kesitler", "Kafkasya'dan Anadolu'ya - Zekeriya Efendi". Belgeseltarih.com kurucu orta─č─▒ ve yazar─▒d─▒r. E-Posta: [email protected]

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Sponsorlu Ba─člant─▒lar
  • YEN─░
Bursa’da medfun mollalar

Bursa’da medfun mollalar

5 Nisan 2020, Bursa’da medfun mollalar i├žin yorumlar kapal─▒
BursaÔÇÖya s├╝rg├╝n edilen ┼čeyh├╝lislamlar

BursaÔÇÖya s├╝rg├╝n edilen ┼čeyh├╝lislamlar

5 Nisan 2020, BursaÔÇÖya s├╝rg├╝n edilen ┼čeyh├╝lislamlar i├žin yorumlar kapal─▒
Honaml─▒ Gelinin ├çekisi (Mersin Mezitli-Ohunke┼člik)

Honaml─▒ Gelinin ├çekisi (Mersin Mezitli-Ohunke┼člik)

5 Nisan 2020, Honaml─▒ Gelinin ├çekisi (Mersin Mezitli-Ohunke┼člik) i├žin yorumlar kapal─▒
┼×eyh Bedrettin Vakas─▒ ├Âncesi RumeliÔÇÖne s├╝r├╝len dini gruplar

┼×eyh Bedrettin Vakas─▒ ├Âncesi RumeliÔÇÖne s├╝r├╝len dini gruplar

5 Nisan 2020, ┼×eyh Bedrettin Vakas─▒ ├Âncesi RumeliÔÇÖne s├╝r├╝len dini gruplar i├žin yorumlar kapal─▒
Binba┼č─▒ Pravitz: “Ermenilere katliam yap─▒ld─▒─č─▒ iddialar─▒na kesinlikle kar┼č─▒ ├ž─▒k─▒yorumÔÇŁ

Binba┼č─▒ Pravitz: “Ermenilere katliam yap─▒ld─▒─č─▒ iddialar─▒na kesinlikle kar┼č─▒ ├ž─▒k─▒yorumÔÇŁ

5 Nisan 2020, Binba┼č─▒ Pravitz: “Ermenilere katliam yap─▒ld─▒─č─▒ iddialar─▒na kesinlikle kar┼č─▒ ├ž─▒k─▒yorumÔÇŁ i├žin yorumlar kapal─▒
Bal─▒kesir vilayetinde iskan edilen Kafkas g├Â├žmenleri

Bal─▒kesir vilayetinde iskan edilen Kafkas g├Â├žmenleri

4 Nisan 2020, Bal─▒kesir vilayetinde iskan edilen Kafkas g├Â├žmenleri i├žin yorumlar kapal─▒
Naz─▒m Hikmet Dizeleriyle Prag

Naz─▒m Hikmet Dizeleriyle Prag

3 Nisan 2020, Naz─▒m Hikmet Dizeleriyle Prag i├žin yorumlar kapal─▒
T─▒p Tarihinden: Demirkap─▒ K─▒┼člas─▒

T─▒p Tarihinden: Demirkap─▒ K─▒┼člas─▒

3 Nisan 2020, T─▒p Tarihinden: Demirkap─▒ K─▒┼člas─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
TBMM 100. YA┼×INDA! Birinci Meclisin Yap─▒s─▒

TBMM 100. YA┼×INDA! Birinci Meclisin Yap─▒s─▒

28 Mart 2020, TBMM 100. YA┼×INDA! Birinci Meclisin Yap─▒s─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
─░stanbulÔÇÖun ─░┼čgalinin 100. Y─▒l─▒

─░stanbulÔÇÖun ─░┼čgalinin 100. Y─▒l─▒

23 Mart 2020, ─░stanbulÔÇÖun ─░┼čgalinin 100. Y─▒l─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Y├Âr├╝k kad─▒n─▒n─▒n mor cepkeni… Kad─▒n haklar─▒n─▒n simgesi

Y├Âr├╝k kad─▒n─▒n─▒n mor cepkeni… Kad─▒n haklar─▒n─▒n simgesi

22 Mart 2020, Y├Âr├╝k kad─▒n─▒n─▒n mor cepkeni… Kad─▒n haklar─▒n─▒n simgesi i├žin yorumlar kapal─▒
BursaÔÇÖn─▒n i┼čgali s─▒ras─▒nda Mustafa KemalÔÇÖin bir telgraf─▒

BursaÔÇÖn─▒n i┼čgali s─▒ras─▒nda Mustafa KemalÔÇÖin bir telgraf─▒

22 Mart 2020, BursaÔÇÖn─▒n i┼čgali s─▒ras─▒nda Mustafa KemalÔÇÖin bir telgraf─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Paz─▒r─▒k Hal─▒s─▒ ve Kurgan─▒

Paz─▒r─▒k Hal─▒s─▒ ve Kurgan─▒

27 ┼×ubat 2020, Paz─▒r─▒k Hal─▒s─▒ ve Kurgan─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Osmanl─▒ÔÇÖn─▒n Girit A├ž─▒l─▒m─▒ GiritÔÇÖi kurtard─▒ m─▒?

Osmanl─▒ÔÇÖn─▒n Girit A├ž─▒l─▒m─▒ GiritÔÇÖi kurtard─▒ m─▒?

27 ┼×ubat 2020, Osmanl─▒ÔÇÖn─▒n Girit A├ž─▒l─▒m─▒ GiritÔÇÖi kurtard─▒ m─▒? i├žin yorumlar kapal─▒
─░neg├ÂlÔÇÖde m├╝derrislik yapan mollalar

─░neg├ÂlÔÇÖde m├╝derrislik yapan mollalar

27 ┼×ubat 2020, ─░neg├ÂlÔÇÖde m├╝derrislik yapan mollalar i├žin yorumlar kapal─▒
Tirilye Sinemalar─▒

Tirilye Sinemalar─▒

27 ┼×ubat 2020, Tirilye Sinemalar─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Bursa’da Havayolu Ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ ve An─▒lar

Bursa’da Havayolu Ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ ve An─▒lar

27 ┼×ubat 2020, Bursa’da Havayolu Ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ ve An─▒lar i├žin yorumlar kapal─▒
Naz─▒m Hikmet ve Bursa S├╝rg├╝nleri

Naz─▒m Hikmet ve Bursa S├╝rg├╝nleri

13 Ocak 2020, Naz─▒m Hikmet ve Bursa S├╝rg├╝nleri i├žin yorumlar kapal─▒
Ye┼čil├žam’─▒n Beyaz Filmleri: Uluda─č ve Sinema-3

Ye┼čil├žam’─▒n Beyaz Filmleri: Uluda─č ve Sinema-3

10 Ocak 2020, Ye┼čil├žam’─▒n Beyaz Filmleri: Uluda─č ve Sinema-3 i├žin yorumlar kapal─▒
Ye┼čil├žam’─▒n Beyaz Filmleri: Uluda─č ve Sinema-2

Ye┼čil├žam’─▒n Beyaz Filmleri: Uluda─č ve Sinema-2

10 Ocak 2020, Ye┼čil├žam’─▒n Beyaz Filmleri: Uluda─č ve Sinema-2 i├žin yorumlar kapal─▒
Sponsorlu Ba─člant─▒lar