D├╝nyada ─░lk U├žak Gemisini Bat─▒ran Kahramanlar: Yzb Mustafa Ertu─črul ve silah arkada┼člar─▒

D├╝nyada ─░lk U├žak Gemisini Bat─▒ran Kahramanlar: Yzb Mustafa Ertu─črul ve silah arkada┼člar─▒

Antalya k─▒y─▒lar─▒n─▒ d├╝┼čman gemilerine ge├žilmez k─▒lan B├╝y├╝k T├╝rk Kahraman─▒, d├╝nyada u├žak gemisi bat─▒ran ilk askerler, 1.D├╝nya Sava┼č─▒nda Antalya Denizlerinde Kazan─▒lan B├╝y├╝k Zaferlerin Kahraman─▒ Top├žu Y├╝zba┼č─▒ Mustafa Ertu─črul AKER ve Silah Arkada┼člar─▒ Burdurlu Halil ─░brahim ├çavu┼č (G├ťNAYDIN), Ankara Nall─▒hanl─▒ Durmu┼č ├çavu┼č (SAVA┼×├çI)ÔÇÖd─▒r.

─░ngilizlerin ÔÇťBen My ChreeÔÇŁ adl─▒ d├Ânemin u├žak gemisi, Ka┼č a├ž─▒klar─▒nda Meis adas─▒ civar─▒nda 9 Ocak 1917 tarihinde Y├╝zba┼č─▒ Mustafa Ertu─črulÔÇÖun komuta etti─či top├žu bataryas─▒ marifetiyle bat─▒r─▒lm─▒┼čt─▒r.[1] ┬áMustafa Ertu─črul daha sonra 13 Aral─▒k 1917ÔÇÖde, ├ťste─čmen r├╝tbesinde iken Kemer liman─▒nda, Frans─▒zlara ait ÔÇťParis IIÔÇŁ adl─▒ gemiyi top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒. Ayr─▒ca, Aleksandra adl─▒ d├╝┼čman sava┼č gemisini Antalya/Kemer a├ž─▒klar─▒nda 8 Mart 1918 tarihinde d├óhiyane bir taktikle bat─▒rm─▒┼čt─▒r.

Top├žu Y├╝zba┼č─▒ Mustafa Ertu─črulÔÇÖun k─▒sa biyografisi:

1893 y─▒l─▒nda GiritÔÇÖte do─čdu. Babas─▒ bando subay─▒ Ahmet Nuri Bey, annesi Beyza Han─▒m idi. Selanik Lisesini bitirdikten sonra Harp OkuluÔÇÖna girdi. 1914 y─▒l─▒nda Top├žu subay olarak mezun oldu. 1915ÔÇÖte ├çanakkale muharebelerine kat─▒ld─▒. Muharebelerin ba┼č─▒ndan sonuna kadar kahramanca sava┼čt─▒. Bu kahramanl─▒─č─▒ dolay─▒s─▒ ile madalya ald─▒.

9 Ocak 1917 tarihinde, Te─čmen r├╝tbesinde iken, d├Ânemin u├žak gemisi olarak kabul edilen 4 u├žakl─▒ ÔÇťBen My ChreeÔÇŁ adl─▒ ─░ngiliz gemisini, Ka┼čÔÇÖtan Meis Adas─▒ a├ž─▒klar─▒na yapt─▒─č─▒ top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒. Bu ba┼čar─▒s─▒ dolay─▒s─▒yla madalya ile ├Âd├╝llendirildi. Bir torpidoyu da hasara u─čratt─▒. Bir├žok yelkenli gemiyi a├žt─▒─č─▒ ate┼čle bat─▒rd─▒. Meis Adas─▒nda bulunan 2 Frans─▒z topunu ve 1 telsiz istasyonunu imha etti.┬á 2 ve 26 ┼×ubat 1917 tarihlerinde 2 yelkenli gemiyi daha bat─▒rd─▒.

13 Aral─▒k 1917ÔÇÖde, ├ťste─čmen r├╝tbesinde iken Kemer liman─▒nda, Frans─▒zlara ait ÔÇťParis IIÔÇŁ adl─▒ gemiyi top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒. 8 Mart 1918ÔÇÖde yine Frans─▒zlara ait ÔÇťAleksandraÔÇŁ gemisi, bir kay─▒─ča yerle┼čtirilen dinamitlerin patlat─▒lmas─▒yla bat─▒r─▒ld─▒. Bu ba┼čar─▒lar─▒ i├žin de madalya ald─▒.

Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ sonras─▒nda ─░stiklal Sava┼č─▒ÔÇÖna kat─▒ld─▒. Bat─▒ Cephesinde g├Ârev ald─▒. Ayd─▒n b├Âlgesinde muharebe esnas─▒nda a─č─▒r yaraland─▒. ─░yile┼čtikten sonra tekrar birli─činin ba┼č─▒na d├Ânerek sava┼čmaya devam etti. 1 Ekim 1920 tarihinden itibaren Antalya b├Âlgesinde g├Ârevlendirildi.

Gerek Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ i├žinde gerekse ─░stiklal Sava┼č─▒ esnas─▒nda d├╝┼čman birliklerinin AntalyaÔÇÖda ba┼čar─▒l─▒ olamamalar─▒nda b├╝y├╝k bir rol├╝ ve etkisi oldu. Bu sebeple ─░stiklal Madalyas─▒ ile ├Âd├╝llendirildi.

Sava┼čtan sonra ├že┼čitli yerlerde g├Ârev yapt─▒. 1927 y─▒l─▒nda Antalya Hava Rasat ─░stasyonu M├╝d├╝rl├╝─č├╝ g├Ârevinde bulundu. ├çanakkale Sava┼člar─▒ kahramanlar─▒ndan ve ─░stiklal Sava┼č─▒nda Antalya ve Havalisi Komutanlar─▒ndan Alb. M. ┼×efik AKERÔÇÖ in k─▒z─▒ ile evlendi. 3 ├žocu─ču oldu. Bir k─▒z─▒ halen hayattad─▒r.

12 Temmuz 1930 tarihinde emekli oldu. Emekli olduktan sonra AntalyaÔÇÖya yerle┼čti ve ├Âmr├╝n├╝n sonuna kadar AntalyaÔÇÖda ya┼čad─▒. 5 Kas─▒m 1968ÔÇÖde AntalyaÔÇÖda vefat etti. Antalya/And─▒zl─▒ Mezarl─▒─č─▒na defnedildi.

SAVA┼× GEM─░LER─░N BATIRILI┼× ├ľYK├ťS├ť

┬áÔÇśÔÇś─░lk grubun bir mermisi gemiye isabet etti. M├╝teakip grubun ├╝├ž mermisi birden geminin k─▒├ž taraf─▒ndaki k├╝├ž├╝k tayyare hangar─▒na isabet ederek m├╝thi┼č bir yang─▒n yapt─▒. Benzin deposuna isabet etti─čini sonradan ├Â─črendi─čimiz mermilerimizden ├ž─▒kan yang─▒n o derece ├žabuk b├╝y├╝d├╝ ki gemi ba┼č toplar─▒n─▒ bize ├ževirdi─či halde ate┼č etmeye imk├ón bulamad─▒. M├╝rettebat─▒n bir├žo─čunun denize atlayarak ka├žt─▒klar─▒ g├Âr├╝l├╝yordu. Koca gemi kar┼č─▒m─▒zda homurdanarak yan─▒yor, yava┼č yava┼č yaral─▒ ba┼č─▒n─▒ denize sokuyordu. 36 dakika s├╝ren fas─▒lal─▒ ate┼čimiz kar┼č─▒s─▒nda fazla dayanamayan Ben-My-Chree ba┼č taraf─▒ndan denize g├Âm├╝ld├╝.ÔÇÖÔÇÖ┬á

Mustafa Ertu─črul, ─░ngilizlerin hayaline bile gelmeyecek bir i┼č yapar. Tam 4 adet c─▒l─▒z topun ate┼čiyle ─░ngiliz u├žak gemisi HMS Ben My Chree 36 dakikada sulara g├Âm├╝l├╝r. Burunda, Ben My ChreeÔÇÖnin limana girmesini sessizce bekleyen 30 kadar T├╝rk askeri, d├╝nya sava┼č tarihine bir u├žak gemisini┬á bat─▒ran ilk birlik olarak kayda ge├žerler. Mustafa Ertu─črul ve komutas─▒ndaki top├žu bataryas─▒, o g├╝n Meis Liman─▒ÔÇÖna demirli u├žak gemisi Ben My ChreeÔÇÖnin d─▒┼č─▒nda, 200ÔÇÖe yak─▒n yelkenli gemi ve sandal─▒ bat─▒r─▒r.

Plan basittir. B├Âlgenin zorlu co─črafyas─▒ ve yol yoklu─čundan ├Ât├╝r├╝, T├╝rklerin askerlere kumanyalar─▒n─▒ yelkenli teknelerle da─č─▒tmak zorunda oldu─čunu Frans─▒zlar bilmektedirler. Frans─▒z sava┼č gemileri, bu yelkenlileri s─▒k s─▒k yakalamakta ve kumanyaya el koyup T├╝rk askerlerinin a├ž kalmalar─▒na sebep oluyordu.

“… Esirlerin i├žinde gemi s├╝varisi bahriye erkan-─▒ harp te─čmeni ve Fransa’n─▒n tan─▒nm─▒┼č muharrirlerinden Pierre LotiÔÇÖnin ye─čeni Rolen ve sevdi─či k├Âpe─či Mastik de vard─▒. Sahile ├ž─▒kan esirler bitkin bir halde olup, 13ÔÇÖ├╝ yaral─▒ idi. Yaral─▒lar─▒n ihtimamla yaralar─▒ sar─▒larak k├Âye nakledildi. Azami ┼čefkat ve merhamet kar┼č─▒s─▒nda ┼ča┼č─▒ran bu zavall─▒lar y├╝zlerimize tuhaf tuhaf bak─▒yorlar, i├žlerinde bulunduklar─▒ s─▒cak muhite inanam─▒yorlard─▒. Yaralar─▒n─▒ sarmak i├žin malzememiz ve bilhassa sarg─▒ paketlerimiz yoktu. Bu bedbahtlar─▒n yaras─▒n─▒ sarmak i├žin bataryam kahramanlar─▒ndan baz─▒lar─▒, sanki kendilerini ├Â─čretilmi┼č gibi ├╝st g├Âmleklerini ├ž─▒kar─▒p par├žalad─▒lar, onlar─▒n yaralar─▒n─▒ sard─▒lar. Baz─▒lar─▒ kaputlar─▒n─▒, baz─▒lar─▒ ceketlerini ├ž─▒kar─▒p, ├ž─▒plak olan Frans─▒z neferlerine giydirdiler. B├╝y├╝k T├╝rk neferinin g├Âsterdi─či bu ulvi cenap kar┼č─▒s─▒nda m├╝tehass─▒s olan esirler a─člayarak neferlerimizin boynuna sar─▒l─▒yor, y├╝zlerini g├Âzlerini ├Âp├╝yordu.”┬á

ALEXANDRAÔÇÖNIN BATIRILMASI

Paris IIÔÇÖyi kaybeden Frans─▒zlar, T├╝rk k─▒y─▒lar─▒nda adeta intikam f─▒rt─▒nas─▒ estirirler. K─▒y─▒daki yerle┼čim birimleri Alexandra taraf─▒ndan durmadan bombard─▒man edilir. U├žak gemisi Ben My ChreeÔÇÖnin ard─▒ndan koskoca Paris II kruvaz├Âr├╝n├╝n de bir ÔÇťda─č bataryas─▒ÔÇŁ ile bat─▒r─▒lmas─▒, M├╝ttefiklerin k─▒y─▒lardan uzakla┼čarak a├ž─▒ktan seyretmeye, top menzili d─▒┼č─▒na ka├žmas─▒na neden olmu┼čtur. ├ç├╝nk├╝ ─░ngiliz ve Frans─▒z donanmas─▒ raporlar─▒, art─▒k T├╝rk k─▒y─▒lar─▒ndaki ÔÇť├ž─▒lg─▒n bir T├╝rk bataryas─▒ÔÇŁndan bahsetmektedir. Top├žu M├╝laz─▒m Mustafa Ertu─črul, menzil d─▒┼č─▒nda seyreden, Paris IIÔÇÖyi bat─▒rd─▒─č─▒ bombard─▒man s─▒ras─▒nda elinden ka├ž─▒rd─▒─č─▒┬á Alexandra adl─▒ sava┼č gemisi i├žin d├óhiyane bir tuzak kurar.┬á

┬áÔÇťHerhangi bir yelkenlinin kaburgas─▒n─▒ kaplayan i├ž tahtalar─▒ s├Âk├╝lerek, m├╝mk├╝n mertebe fazla miktarda dinamit kaburga aralar─▒na d├Â┼čenecek, tam merkezine de bir top f├╝nyesi yerle┼čtirilecek. F├╝nye halkas─▒ bir telle portakal sand─▒klar─▒ndan birisinin alt─▒na ba─član─▒p, kaburgalar tekrar ├žak─▒larak d├╝zen haz─▒rlanacakt─▒. Birbirine ba─čl─▒ sand─▒klar mutlaka bir vin├ž yard─▒m─▒yla kald─▒r─▒lacakt─▒ ki, f├╝nye dinamiti ate┼čleyip geminin bat─▒r─▒lmas─▒n─▒ sa─člayacakt─▒k.ÔÇŁ)

8 MART 1918

┬á┬áYelkenli sahilden 3 kilometre a├ž─▒─ča konmu┼č, 8 Mart sabah─▒ Aleksandra’n─▒n ortaya ├ž─▒k─▒┼č─▒yla plan da i┼člemeye ba┼člam─▒┼čt─▒. Frans─▒zlar portakal sand─▒klar─▒ ile dolu bir tekneyi ele ge├žirdikleri i├žin mutludurlar. ├ľnce tekneden uzakla┼čan Aleksandra daha sonra geri gelmi┼č gemiden bir bahriyeli y├╝zerek yelkenliye ├ž─▒k─▒p, gemiyi kontrol etmi┼čti. Bahriyeli ┼č├╝pheli bir durum olmad─▒─č─▒n─▒ i┼čaret edince yelkenli gemiye ba─član─▒r. Ama yinede emin olamayan gemi kaptan─▒, portakallar─▒n zehirli olabilece─či ihtimaline kar┼č─▒ birka├ž portakal─▒ gemi doktoruna kontrol ettirir. Portakallarda herhangi sak─▒nca olmad─▒─č─▒na h├╝kmeden Alexandra n─▒n kaptan─▒, t├╝m portakallar─▒ kendi gemisine aktar─▒lmas─▒ talimat─▒n─▒ verir. Gemi a├ž─▒ld─▒ktan sonra portakal sand─▒klar─▒ vin├žle gemiye al─▒nmaya ba┼člad─▒. Son sand─▒kla siyah bir duman bulutu ortaya ├ž─▒kt─▒. Geminin g├Âvdesinde b├╝y├╝k bir delik a├ž─▒lm─▒┼čt─▒ ve hayatta kalanlar filikalarla kurtulmaya u─čra┼č─▒yorlard─▒. Gemi yan yatarak k─▒sa s├╝rede batm─▒┼čt─▒.

KAHRAMANLARIMIZIN YA┼×AM ├ľYK├ťLER─░

Mustafa Ertu─črul (AKER)
Top.Yzb.Mustafa Ertu─črul AKER, 1893 y─▒l─▒nda GiritÔÇÖte do─čdu. Babas─▒ bando subay─▒ Ahmet Nuri BeyÔÇÖdir. Harp OkuluÔÇÖndan 1914 y─▒l─▒nda Top├žu subay olarak mezun oldu. 1915ÔÇÖte ├çanakkaleÔÇÖde Sedd├╝lbahir ve Kerevizdere muharebelerine kat─▒ld─▒. Muharebelerin ba┼č─▒ndan sonuna kadar kahramanca sava┼čt─▒. Bu kahramanl─▒─č─▒ dolay─▒s─▒ ile madalya ald─▒.

9 Ocak 1917 tarihinde, Te─čmen r├╝tbesinde iken, d├Ânemin u├žak gemisi olarak kabul edilen 4 u├žakl─▒ ÔÇťBen My ChreeÔÇŁ adl─▒ ─░ngiliz gemisini, Ka┼čÔÇÖta Meis Adas─▒ a├ž─▒klar─▒nda top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒. Bu ba┼čar─▒s─▒ dolay─▒s─▒yla madalya ile ├Âd├╝llendirildi. Bir torpidoyu hasara u─čratt─▒. Bir├žok yelkenli gemiyi bat─▒rd─▒. Meis Adas─▒nda bulunan 2 Frans─▒z topunu ve 1 telsiz istasyonunu imha etti.┬á 2 ve 26 ┼×ubat 1917 tarihlerinde 2 yelkenli gemiyi daha bat─▒rd─▒. 13 Aral─▒k 1917ÔÇÖde, ├ťste─čmen r├╝tbesinde iken Kemer liman─▒nda, Frans─▒zlara ait ÔÇťParis IIÔÇŁ adl─▒ gemiyi top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒. 8 Mart 1918ÔÇÖde yine Frans─▒zlara ait ÔÇťAleksandraÔÇŁ gemisi, bir kay─▒─ča yerle┼čtirilen dinamitlerin patlat─▒lmas─▒yla bat─▒r─▒ld─▒. Bu ba┼čar─▒lar─▒ i├žin de madalya ald─▒. Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ sonras─▒nda ─░stiklal Sava┼č─▒ÔÇÖna kat─▒ld─▒. Bat─▒ Cephesinde g├Ârev ald─▒. Ayd─▒n b├Âlgesinde muharebe esnas─▒nda a─č─▒r yaraland─▒. ─░yile┼čtikten sonra tekrar birli─činin ba┼č─▒na d├Ânerek sava┼čmaya devam etti. 1 Ekim 1920 tarihinden itibaren Antalya b├Âlgesinde g├Ârevlendirildi. Gerek Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ i├žinde gerekse ─░stiklal Sava┼č─▒ esnas─▒nda d├╝┼čman birliklerinin AntalyaÔÇÖda ba┼čar─▒l─▒ olamamalar─▒nda b├╝y├╝k bir rol├╝ ve etkisi oldu. ─░stiklal Madalyas─▒ ile ├Âd├╝llendirildi. Sava┼čtan sonra ├že┼čitli yerlerde g├Ârev yapt─▒. 1927 y─▒l─▒nda Antalya Hava Rasat ─░stasyonu M├╝d├╝rl├╝─č├╝ g├Ârevinde bulundu. 12 Temmuz 1930 tarihinde emekli oldu. Emekli olduktan sonra AntalyaÔÇÖya yerle┼čti.┬á 5 Kas─▒m 1968ÔÇÖde AntalyaÔÇÖda vefat etti. Antalya-And─▒zl─▒ Mezarl─▒─č─▒na defnedildi.

├ťlkemize Yapt─▒─č─▒ Hizmetler:1.D├╝nya Sava┼č─▒ i├žinde Antalya k─▒y─▒lar─▒nda dola┼čarak att─▒─č─▒ top g├╝lleleri ile AntalyaÔÇÖya kan kusturan, bir├žok fabrikan─▒n, binan─▒n ve evin yanmas─▒na, y─▒k─▒lmas─▒na yol a├žan, insanlar─▒m─▒z─▒ ├Âld├╝ren yaralayan, yelkenlilerimizi, teknelerimizi

bat─▒ran, erzak ve ia┼če ihtiya├žlar─▒m─▒z─▒ engelleyen gemilerden birisi olan ve d├Âneminin u├žak gemisi olarak adland─▒r─▒lan ─░ngiliz Ben My Chree sava┼č gemisinin Ka┼č a├ž─▒klar─▒nda Meis adas─▒ k─▒y─▒s─▒nda Mustafa Ertu─črul komutas─▒ndaki Top├žu birli─čimiz taraf─▒ndan bat─▒r─▒lmas─▒ ile b├╝y├╝k bir kahramanl─▒k olay─▒n─▒n ilk k─▒v─▒lc─▒m─▒ ate┼členmi┼č oldu.

Mustafa Ertu─črul,9 Ocak 1917 tarihinde, Te─čmen r├╝tbesinde iken, d├Ânemin u├žak gemisi olarak kabul edilen 4 u├žakl─▒ ÔÇťBen My ChreeÔÇŁ adl─▒ ─░ngiliz gemisini, Ka┼čÔÇÖta Meis Adas─▒ a├ž─▒klar─▒nda top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒ktan sonrabir d├╝┼čman torpidosunu da hasara u─čratt─▒. Bir├žok yelkenli gemiyi bat─▒rd─▒. Meis Adas─▒nda bulunan 2 Frans─▒z topunu ve 1 telsiz istasyonunu imha etti.┬á 2 ve 26 ┼×ubat 1917 tarihlerinde 2 yelkenli gemiyi daha bat─▒rd─▒. 13 Aral─▒k 1917ÔÇÖde, ├ťste─čmen r├╝tbesinde iken Kemer liman─▒nda, Frans─▒zlara ait ÔÇťParis IIÔÇŁ adl─▒ gemiyi top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒rd─▒. 8 Mart 1918ÔÇÖde yine Frans─▒zlara ait ÔÇťAleksandraÔÇŁ gemisi, bir kay─▒─ča yerle┼čtirilen dinamitlerin patlat─▒lmas─▒yla bat─▒r─▒ld─▒.

Mustafa Ertu─črul, ─░ngiliz ve Frans─▒zlara ait 3 b├╝y├╝k sava┼č gemisinin ve ├žok say─▒da da d├╝┼čman saf─▒nda yer alan yelkenlinin top at─▒┼člar─▒yla bat─▒r─▒lmas─▒n─▒ sa─člayarak b├╝y├╝k bir ba┼čar─▒ya imza atm─▒┼čt─▒r. ─░ngiliz ve Frans─▒zlar Antalya k─▒y─▒lar─▒nda rahat edemez bir hale gelmi┼člerdir. Karaya ├ž─▒kma planlar─▒ yar─▒m kalm─▒┼čt─▒r. Daha sonraki d├Ânemde Antalya b├Âlgesine kara harek├ót─▒ yapman─▒n zorluklar─▒n─▒ ya┼čayarak g├Ârd├╝kleri i├žin halka ┼čirin g├Âr├╝nme y├Ântemini tercih etmek zorunda kalm─▒┼člard─▒r. Antalya, Birinci D├╝nya Sava┼č─▒ i├žinde ve sonras─▒nda ─░stiklal Harbi esnas─▒nda topla t├╝fekle, zor kullan─▒larak, silah g├╝c├╝ne dayanarak i┼čgal edilememi┼čse, bunda Mustafa Ertu─črulÔÇÖun d├╝┼čman birliklerini karaya ayak bast─▒rmam─▒┼č olmas─▒n─▒n b├╝y├╝k bir rol├╝ ve etkisi vard─▒r. 1916 y─▒l─▒ sonlar─▒ndan 1918 y─▒l─▒ ba┼člar─▒na kadar Antalya k─▒y─▒lar─▒nda faaliyet g├Âsteren ─░ngiliz ve Frans─▒z askeri g├╝├žleri, Top. Yzb. Mustafa Ertu─črulÔÇÖun do─čru yerde do─čru zamanda ve do─čru davran─▒┼člar─▒yla ba┼čar─▒s─▒z olmu┼č ve b├Âlgede etkinlik kuramam─▒┼člard─▒r.

Halil ─░brahim (G├ťNAYDIN)
Burdur/Ba─čsarayÔÇÖda 1898 y─▒l─▒nda do─čdu. 1.D├╝nya Sava┼č─▒ i├žinde Antalya/Ka┼čÔÇÖta konu┼čland─▒r─▒lan Top├žu birli─činin 1.Topunda ├žavu┼č olarak g├Ârev yapt─▒. ─░ngiliz u├žak gemisi Ben My ChreeÔÇÖnin bat─▒r─▒lmas─▒nda isabetli at─▒┼člar─▒ ile etkili oldu. Daha sonra Antalya/KemerÔÇÖde g├Ârevli iken Frans─▒zlara ait Paris II ve Aleksandra sava┼č gemilerinin bat─▒r─▒lmas─▒nda rol oynad─▒. TBMM taraf─▒ndan ─░stiklal Madalyas─▒ ile ├Âd├╝llendirildi. 1995 y─▒l─▒nda Burdur/Ba─čsarayÔÇÖda ├Âld├╝.

├ťlkemize Yapt─▒─č─▒ Hizmetler: D├Ânemin u├žak gemisi olarak kabul edilen 4 u├žakl─▒ ÔÇťBen My ChreeÔÇŁ adl─▒ ─░ngiliz sava┼č gemisinin Ka┼čÔÇÖta Meis Adas─▒ a├ž─▒klar─▒nda top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒r─▒lmas─▒nda, bir d├╝┼čman torpidosunun hasara u─črat─▒lmas─▒nda, bir├žok yelkenli geminin bat─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol oynad─▒.┬á 2 ve 26 ┼×ubat 1917 tarihlerinde 2 yelkenli geminin bat─▒r─▒lmas─▒nda etkili oldu. Kemer liman─▒nda, Frans─▒zlara ait ÔÇťParis IIÔÇŁ adl─▒ sava┼č gemisinin top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒r─▒lmas─▒nda Top├žu ├çavu┼ču olarak g├Ârev yapt─▒. ─░ngiliz ve Frans─▒zlara ait 3 b├╝y├╝k sava┼č gemisinin ve ├žok say─▒da d├╝┼čman saf─▒nda yer alan yelkenlinin top at─▒┼člar─▒yla bat─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol oynayarak b├╝y├╝k bir ba┼čar─▒ya imza atm─▒┼čt─▒r. ─░ngiliz ve Frans─▒zlar Antalya k─▒y─▒lar─▒nda rahat edemez bir hale gelmi┼člerdir. Karaya ├ž─▒kma planlar─▒ yar─▒m kalm─▒┼čt─▒r. T├╝rk tarihinin alt─▒n sayfalar─▒ aras─▒nda yer almas─▒ gereken bir de─čerdir.

 

Durmu┼č (SAVA┼×├çI)

1889 y─▒l─▒ndaAnkara/Nall─▒han/Yakap─▒nar K├Ây├╝nde do─čdu. 1.D├╝nya Sava┼č─▒ i├žinde Antalya/Ka┼čÔÇÖta konu┼čland─▒r─▒lan Top├žu birli─činin 2.Topunda ├žavu┼č olarak g├Ârev yapt─▒. ─░ngiliz u├žak gemisi Ben My ChreeÔÇÖnin bat─▒r─▒lmas─▒nda isabetli at─▒┼člar─▒ ile etkili oldu. Daha sonra Antalya/KemerÔÇÖde g├Ârevli iken Frans─▒zlara ait Paris II ve Aleksandra sava┼č gemilerini bat─▒ran kahraman bataryada g├Ârev ald─▒. Bu gemilerin bat─▒r─▒lmas─▒nda rol oynad─▒. TBMM taraf─▒ndan ─░stiklal Madalyas─▒ ile ├Âd├╝llendirildi. 1972 y─▒l─▒nda Ankara/Nall─▒han/Akdere K├Ây├╝nde ├Âld├╝.

 

├ťlkemize Yapt─▒─č─▒ Hizmetler: D├Ânemin u├žak gemisi olarak kabul edilen 4 u├žakl─▒ ÔÇťBen My ChreeÔÇŁ adl─▒ ─░ngiliz sava┼č gemisinin Ka┼čÔÇÖta Meis Adas─▒ a├ž─▒klar─▒nda top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒r─▒lmas─▒nda,bir d├╝┼čman torpidosunun hasara u─črat─▒lmas─▒nda, bir├žok yelkenli geminin bat─▒r─▒lmas─▒nda g├Ârev yapt─▒.┬á 2 ve 26 ┼×ubat 1917 tarihlerinde 2 yelkenli geminin bat─▒r─▒lmas─▒nda etkili oldu. Kemer liman─▒nda, Frans─▒zlara ait ÔÇťParis IIÔÇŁ adl─▒ sava┼č gemisinin top at─▒┼člar─▒ ile bat─▒r─▒lmas─▒nda Top├žu ├çavu┼ču olarak g├Ârev yapt─▒. ─░ngiliz ve Frans─▒zlara ait 3 b├╝y├╝k sava┼č gemisinin ve ├žok say─▒da d├╝┼čman saf─▒nda yer alan yelkenlinin top at─▒┼člar─▒yla bat─▒r─▒lmas─▒nda ├Ânemli bir rol oynayarak b├╝y├╝k bir ba┼čar─▒ya imza atm─▒┼čt─▒r. ─░ngiliz ve Frans─▒zlar Antalya k─▒y─▒lar─▒nda rahat edemez bir hale gelmi┼člerdir. Karaya ├ž─▒kma planlar─▒ yar─▒m kalm─▒┼čt─▒r. T├╝rk tarihinin alt─▒n sayfalar─▒ aras─▒nda yer almas─▒ gereken bir de─čerdir.

Yusuf Ziya (ERD─░L): AntalyaÔÇÖn─▒n Ka┼č il├žesinin Seyret/G├Âk├že├Âren k├Ây├╝nde 1889 y─▒l─▒nda Hatibo─čullar─▒ndan Mehmet BeyÔÇÖin o─člu olarak d├╝nyaya geldi. 1909 y─▒l─▒nda ├çanakkale Bo─čaz─▒ 5. A─č─▒r Top├žu Alay─▒n─▒n 5.B├Âl├╝─č├╝nde Orhaniye istihk├óm─▒nda 1.Top ├žavu┼ču olarak g├Ârev yapt─▒. Bu g├Ârevini ifa ederken 1911-12 T├╝rk-─░talyan Harbi esnas─▒nda Ege denizindeki T├╝rk adalar─▒n─▒ ve k─▒y─▒lar─▒n─▒ bombalayarak ilerleyen ve ├çanakkale bo─čaz─▒n─▒ ge├žmek isteyen ─░talyan gemilerinin bo─čaz─▒ zorlamas─▒ ├╝zerine emrinde bulundu─ču topu ate┼čleyerek Varese adl─▒ ─░talyan sava┼č gemisini 18 Nisan 1912 tarihinde vurmu┼č ve a─č─▒r yaralayarak sava┼č d─▒┼č─▒ kalmas─▒n─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r. Bu ba┼čar─▒s─▒ dolay─▒s─▒ ile ├že┼čitli ├Âd├╝ller ve takdirnameler ald─▒. Onba┼č─▒ olan r├╝tbesi ├Ânce ├çavu┼člu─ča y├╝kseltildi. Sava┼č sonras─▒nda K├╝├ž├╝k Zabit Mektebine g├Ânderildi. Sonra Te─čmen r├╝tbesine y├╝kseltildi. Sava┼č bittikten sonra memleketi olan Ka┼čÔÇÖa d├Ând├╝ ve askerlik mesle─činden ayr─▒larak kendi k├Ây├╝ olan Seyret/G├Âk├že├Âren k├Ây├╝nde imaml─▒k g├Ârevine ba┼člad─▒. 1945 y─▒l─▒nda Ka┼č M├╝ft├╝s├╝ oldu. 1969 y─▒l─▒nda ├Âld├╝.

├ťlkemize Yapt─▒─č─▒ Hizmetler: ─░talya DevletiÔÇÖnin 18 Nisan 1912 tarihinde sekizi b├╝y├╝k ve alt─▒s─▒ k├╝├ž├╝k on d├Ârt par├žadan olu┼čan deh┼četengiz donanmas─▒ istihk├óm─▒m─▒z─▒ ├╝├ž saat aral─▒ks─▒z bombalad─▒─č─▒nda Yusuf Onba┼č─▒ d├╝┼čman─▒n ya─čmur gibi ya─čd─▒rd─▒─č─▒ b├╝y├╝k bombalar─▒n ses ve tahrip etkisine ra─čmen y─▒lmadan ve korkmadan sebat ederek kumandas─▒ alt─▒ndaki topu ate┼člemi┼č ve bu b├╝y├╝k d├╝┼čman g├╝c├╝n├╝n en ├Ânemli gemilerinden birisi olan VareseÔÇÖye isabet kaydederek a─č─▒r yaralanmas─▒n─▒ ve muharebe d─▒┼č─▒ kalmas─▒n─▒ sa─člam─▒┼čt─▒r. Bu isabetli at─▒┼č─▒n ve kararl─▒ duru┼čun etkisiyle d├╝┼čman sava┼č gemileri geri d├Ânerek sava┼č meydan─▒n─▒ terk etmek zorunda kalm─▒┼člard─▒r. Bu gemilerin ├çanakkale bo─čaz─▒ndan girip ─░stanbul ├╝zerine do─čru ilerlemesinin ├Ân├╝ne ge├žen kahramanlar─▒n ba┼č─▒nda Antalya/Ka┼čl─▒ Yusuf Ziya Erdil gelmektedir. Yusuf Ziya Erdil bu ba┼čar─▒s─▒ ile ├╝lkemiz ve milletimizi b├╝y├╝k hezimetten korumu┼čtur. Sava┼č meydan─▒nda ├╝zerine d├╝┼čen g├Ârevi, b├╝y├╝k bir cesaretle, yi─čitlikle ve beceriyle yerine getiren Antalya/Ka┼čl─▒ Yusuf Onba┼č─▒, ├çanakkaleÔÇÖdeki Orhaniye tabyas─▒ndan yap─▒lan bo─čaz savunmas─▒n─▒n ├Âv├╝n├ž kayna─č─▒d─▒r. T├╝rk tarihinin alt─▒n sayfalar─▒ aras─▒nda yer almas─▒ gereken bir de─čerdir.

[1] AKSAN Bas─▒n b├╝lteninden al─▒nm─▒┼čt─▒r.

2,596 total views, 1 views today

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:

B─░RDE BUNLARA BAKIN

  • ├çOK OKUNAN
  • YEN─░
Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒?

Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒?

20 A─čustos 2019, Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒? i├žin yorumlar kapal─▒
Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti

Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti

6 A─čustos 2019, Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti i├žin yorumlar kapal─▒
BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒

BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒

5 A─čustos 2019, BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či

Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či

5 A─čustos 2019, Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či i├žin yorumlar kapal─▒
K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒

K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒

31 Temmuz 2019, K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒ i├žin yorumlar kapal─▒