Quantcast
Gazi’nin Stadyumu – Belgesel Tarih

Gazi’nin Stadyumu

Gazi’nin Stadyumu

Loading

GaziÔÇÖnin Stadyumu
BursaÔÇÖda Futbolun Do─ču┼ču ve Yay─▒l─▒┼č ├ľyk├╝s├╝ (1912-2018)
Kendi yay─▒n─▒ Bursa-2019

  • Ekrem Hayri PEKER

1955 Bursa do─čumlu ─░smail Kemal Kemanka┼č i├žin arama yaparsan─▒z ÔÇťGazeteci, yazar ve futbol adam─▒ÔÇŁ ibarelerini okursunuz. Eksik olan ne? derseniz ÔÇťentelekt├╝elÔÇŁ ibaresi yok derim.

Futbolcu bir aileden gelen, futbol oynayan ve 10 y─▒l futbol antren├Ârl├╝─č├╝ de yapan Kemanka┼č, A s─▒n─▒f─▒ antnen├Âr diplomas─▒na sahiptir. Kemanka┼č, Bursa tarihi ve k├╝lt├╝r├╝ ├╝zerine yazm─▒┼č ve belgeseller ├žekmi┼č bir gazeteci ve yazard─▒r.

Kemanka┼č, 1984-89 y─▒llar─▒ aras─▒nda Hakimiyet GazetesiÔÇÖnde spor yorumlar─▒ yazd─▒. 1989 y─▒l─▒nda Hakimiyet Gazetesi Spor M├╝d├╝rl├╝─č├╝ g├Ârevine getirildi.1990-2008 y─▒llar─▒ aras─▒nda iki kez OLAY MedyaÔÇÖda g├Ârev yapt─▒. K─▒sa bir s├╝re Bursa Hakimiyet GazetesiÔÇÖnde yazd─▒. L─░NE TV’de spor programlar─▒na imza att─▒. OLAY TV b├╝nyesinde, spor yazarl─▒─č─▒, TV Spor M├╝d├╝rl├╝─č├╝, g├╝ncel yazarl─▒k ve TV program yap─▒mc─▒l─▒─č─▒ g├Ârevlerinde bulundu.

Bursaspor Sen ├çok Ya┼ča, D├╝nden Bug├╝ne Bursaspor, BursaÔÇÖda Futbol Zaman─▒, Osmanl─▒ÔÇÖdan G├╝n├╝m├╝ze BursaÔÇÖda Spor kitaplar─▒na imza att─▒. Bursa Defteri, Bursa Ara┼čt─▒rmalar─▒ Vakf─▒ Dergisi Yay─▒n Kurulu ├╝yesidir.

Kemanka┼č, GaziÔÇÖnin Stadyumu kitab─▒nda BursaÔÇÖda 1912-2018 d├Ânemini kapsayan futbolun do─ču┼ču ve yay─▒l─▒┼č ├Âyk├╝s├╝n├╝ yaz─▒ya d├Âkm├╝┼čt├╝r. Kitapta Bursa futbolunu belgeleriyle d├Ârt b├Âl├╝mde anlat─▒r.

ÔÇťSay─▒lar─▒ y├╝zlerle ifade olan Atat├╝rk statlar─▒n─▒n birer birer yerlerini yeni isim ve futbol alanlar─▒na, ├Âzellikle de arenalara b─▒rakt─▒.

─░lk ziyaretini 17 Ekim 1922ÔÇÖde, yani kentin i┼čgalden kurtulu┼čundan sadece 40 g├╝n sonra yapan Ulu ├ľnderÔÇÖin BursaÔÇÖya verdi─či ├Ânem ve bunun yan─▒ s─▒ra ─░peki┼č gibi ├Ârnek bir sanayi kurulu┼ču ile yan yana tesis edilmesine ├Ânayak oldu─ču bir futbol sahas─▒na cebinden bin liral─▒k bir katk─▒ sunmas─▒. Gazi StadyumuÔÇÖndan s├Âz etmek i├žin, bundan b├╝y├╝k bir neden olabilir mi? Benim i├žin en ├Ânemli k─▒sm─▒ da ┼čudur; Gazi Mustafa KemalÔÇÖin sadece BursaÔÇÖda g├╝n├╝, tarihi ve saatiyle izledi─či bir futbol kar┼č─▒la┼čmas─▒ vard─▒r.ÔÇŁ
Soyad─▒ kanunu ├ž─▒kmadan ├Ânce, T├╝rkiye Cumhuriyeti topraklar─▒nda Gazi ad─▒n─▒ ta┼č─▒yan sadece iki tesis bulundu─čunu kitaptan ├Â─čreniyoruz Bursa ve Kastamonu. KastamonuÔÇÖdaki kompleks bi├žimde d├╝┼č├╝n├╝lm├╝┼č ve hala Gazi olarak an─▒l─▒yor. BursaÔÇÖda ise Gazi Stadyumu ismi, soyad─▒ kanunu sonras─▒ Atat├╝rk olarak de─či┼čtiriliyor.

Kitaptan GaziÔÇÖnin stadyumunda ba┼člayan bu muhte┼čem ├Âyk├╝ nice ba┼čar─▒lar ve ┼čampiyonluklarla doluydu. Bu s├╝re├žte do─čal olarak ├╝z├╝nt├╝l├╝ anlar da vard─▒. Gazi Stadyumu da 3 Haziran 1932 g├╝n├╝ ba┼člad─▒ ya┼čam─▒n─▒, bir fani gibi 27 Aral─▒k 2015 tarihinde noktalad─▒. Geride bizlerde b─▒rakt─▒─č─▒ derin izler kald─▒.

ÔÇťBabam antren├Ârl├╝k de yapt─▒─č─▒ i├žin, d├Ârt-be┼č ya┼člar─▒mdayken oturdu─čumuz Vefikiye (Ahmet Vefik Pa┼čaÔÇÖn─▒n ad─▒na istinaden verilmi┼č) Mahallesinin kar┼č─▒s─▒ndaki Talimhane isimli semt sahas─▒n─▒n kale arkas─▒nda top toplamaya ba┼člad─▒m. Burada bir s├╝vari birli─či vard─▒. S├╝variler atlar─▒yla sahan─▒n etraf─▒nda gezinirlerdi. Do─čdu─čum mahallenin kul├╝b├╝ T├╝rkiye ┼×ampiyonlu─ču olan G├╝venspor ile Hisar semtinin ekibi P─▒narspor kar┼č─▒la┼čmas─▒n─▒ hat─▒rl─▒yorum. Bursaspor kurulmam─▒┼čken, sekiz ya┼č─▒m─▒ doldurdu─čumda 1963 y─▒l─▒n─▒n so─čuk bir k─▒┼č g├╝n├╝nde Atat├╝rk Stad─▒ÔÇÖn─▒n kapal─▒ trib├╝nde ilk kez resmi bir futbol kar┼č─▒la┼čmas─▒n─▒, S├╝merbank kurulu┼čunun iki tak─▒m─▒ Merinos-Beykoz aras─▒ndaki ma├ž─▒ izledimÔÇŁ.

Kemanka┼č, belgelere g├Âre BursaÔÇÖya futbolu Fenerbah├že ve T├╝rk futbolunun unutulmaz ismi 1898 do─čumlu Zeki R─▒za (Sporel) 1912 y─▒l─▒nda BursaÔÇÖy─▒ futbolla tan─▒┼čt─▒rd─▒─č─▒n─▒, BursaÔÇÖda futbolun ilk defa mekteplerde ba┼člad─▒─č─▒ ve 1913 y─▒l─▒nda mektepler aras─▒ gayr─▒ resmi ilk ┼čampiyonlu─ču kazanan─▒n Dar├╝lmuallimin, 1914ÔÇÖte ise Bursa Mekteb-i SultaniÔÇÖnin oldu─ču yer ├Â─čreniyoruz. I. D├╝nya Sava┼č─▒ BursaÔÇÖda futbol ma├žlar─▒na ara veriliyor.

Cumhuriyetin ilk y─▒llar─▒nda spor ├╝lke geli┼čiminin bir arac─▒ olarak g├Âr├╝l├╝yor ve destekliyor. Kamu eliyle kurulan spor cemiyetleri, bu nedenle m├╝zik, edebiyat ve k├╝lt├╝rel faaliyetleri de kapsayacak bi├žimde ├Ârg├╝tlenmi┼čler. Topyek├╗n kalk─▒nma i├žin gen├ž n├╝fusun e─čitimi bir anlamda spor kul├╝plerinde v├╝cut buluyor. Halk─▒n ve d├Ânemin ├Ânemli grubu Esnaf ve Sanatk├órlar sonraki y─▒llarda bu alanlarda daha da etkili oluyor.

ÔÇťGelmi┼č ge├žmi┼č ├žok say─▒daki futbolcuyu, baz─▒ ├Âzellikleri ve yapt─▒klar─▒ ile de bir ba┼čka yere koyars─▒n─▒z. Y─▒llarca ben de ├Âyle yapt─▒m ve o isimlere kitapta da yer verdim. Ayr─▒ca T├╝rkiyeÔÇÖde profesyonel futbolun ba┼člad─▒─č─▒ 1951 y─▒l─▒ndan BursasporÔÇÖun kuruldu─ču 1963ÔÇÖe kadar, ├žok say─▒da futbol y─▒ld─▒z─▒ geldi ge├žti. Bir b├Âl├╝m├╝n├╝ anlat─▒lanlardan gazeteciler Aykan Uzo─čuz ve Enver AyhanÔÇÖ─▒n birlikte yazd─▒─č─▒┬áÔÇśHey Gidi G├╝nler HeyÔÇÖ kitab─▒ndaki s├Âyle┼čilerden al─▒nt─▒ yapt─▒m. Benim i├žin ├žok k─▒ymetli oldu─čuna inand─▒─č─▒m bu i├žten s├Âyle┼čiler de dilerim gelecek ku┼čaklara ─▒┼č─▒k tutarÔÇŁ.

 

1948 y─▒l─▒nda yap─▒m─▒ tamamlanan ve 1950 y─▒l─▒nda┬áresmen a├ž─▒lan Bursa’da a├ž─▒lan. Bursa Atat├╝rk Stadyumu, merkez Osmangazi il├žesinin Alt─▒parmak semtinin bat─▒s─▒nda, K├╝lt├╝rpark’─▒n do─čusunda yer almaktayd─▒.

  • Ekrem Hayri Peker

YAZAR HAKKINDA

Haber Merkezi Haber Merkezi Belgeseltarih.com sitemizde konuk yazarlara da yer veriyoruz. Yay─▒nlanmas─▒n─▒ istedi─činiz ve m├╝mk├╝n oldu─čunca akademik dille kaleme al─▒nm┼č tarih konulu yaz─▒lar─▒n─▒zla ilgili olarak, ileti┼čim sayfam─▒zdaki form vas─▒tas─▒yla bizimle ba─člant─▒ kurabilirsiniz. E-Posta: [email protected]

FACEBOOK - YORUM YAZ

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Etiketler:
Ekrem Hayri Peker
  • YEN─░
B├╝y├╝l├╝ ├ťlke ─░ran

B├╝y├╝l├╝ ├ťlke ─░ran

Haber Merkezi, 1 Ekim 2023
Trilye’de ┼×arap├ž─▒l─▒k

Trilye’de ┼×arap├ž─▒l─▒k

Ekrem Hayri PEKER, 29 Eyl├╝l 2023
BursaÔÇÖn─▒n ─░lk Mebuslar─▒ (1877)

BursaÔÇÖn─▒n ─░lk Mebuslar─▒ (1877)

Atilla SA─×IM, 19 Eyl├╝l 2023
─░ncir, ├╝z├╝m ve zeytin a┼čk─▒na

─░ncir, ├╝z├╝m ve zeytin a┼čk─▒na

Nurdan Çakır TEZGİN, 19 Eylül 2023
Bar─▒┼č Man├žo Ger├že─či

Bar─▒┼č Man├žo Ger├že─či

Yrd. Do├ž. Dr. Mehmet YARDIMCI, 14 Temmuz 2023
├çengili d├╝─č├╝nlerin BursaÔÇÖs─▒

├çengili d├╝─č├╝nlerin BursaÔÇÖs─▒

Nurdan Çakır TEZGİN, 14 Temmuz 2023
Mussolini’yi doland─▒ran T├╝rk: Ey├╝pl├╝ Halit

Mussolini’yi doland─▒ran T├╝rk: Ey├╝pl├╝ Halit

├ľzdenbekir KARAKA┼×, 14 Temmuz 2023
Likya’n─▒n Antik Belle─či

Likya’n─▒n Antik Belle─či

Tahsin ┼×─░M┼×EK, 13 Temmuz 2023
Bursa ├ťzerine Bir Deneme

Bursa ├ťzerine Bir Deneme

M├╝min CEYHAN, 28 Haziran 2023