Ya─čan ├ťM─░T ├ľZVER─░
Ya─čan ├ťM─░T  ├ľZVER─░
Bilinmezlik ve Merak: Sümerlerde Çerkes ve Abhaz Klan Adları
  • 05 Temmuz 2020 Pazar
  • +
  • -
  • Ya─čan ├ťmit ├ľzveri /

Sevgili okurlar, sorular her zaman ├žok ├Ânemlidir. Ya┼čam─▒m─▒z─▒n bir par├žas─▒ olan sorular, bir yazar i├žin okurlarla diyalog anlam─▒na da gelmektedir. Bu nedenle sorular─▒n─▒z─▒ tam cevaplayamasam da soru sorulmas─▒ndan her zaman mutluluk duyuyor, sorular i├žin te┼čekk├╝r ediyorum.

Bug├╝n sizinle sorular─▒ cevaplamak bab─▒ndan tarih konusunda sohbet edecek, yazarl─▒k maceram─▒n nedenini ve amac─▒n─▒ a├ž─▒klamaya ├žal─▒┼čaca─č─▒m.

Beynimizi Ayd─▒nlatan I┼č─▒k ya da Merak

Her ┼čey bir merakla ba┼člad─▒.

Kabilemdeki klan adlar─▒n─▒n S├╝mer tabletlerinde neden bulundu─čunu, ├žok merak edip ara┼čt─▒rmaya ba┼člad─▒m

An, S├╝merÔÇÖde bir tanr─▒n─▒n, k├Ây├╝mde bir klan─▒n ad─▒yd─▒. Magan, S├╝merÔÇÖle ticaret yapan denizci bir ├╝lkenin ad─▒yd─▒. K├Ây├╝mdeki bir klan da Ma─čan/Maan ad─▒n─▒ ta┼č─▒yordu. S├╝merÔÇÖi i┼čgal eden bir halk─▒n ad─▒ ÔÇťGudaÔÇŁ idi. Bir Adige klan─▒ da ayn─▒ ad─▒ ta┼č─▒yordu. S├╝merÔÇÖle ticaret yapan bir halk─▒n ad─▒ Meluha idi. Kabilemde de Meluha/Melukha ad─▒nda bir klan bulunuyordu

Tanr─▒ MardukÔÇÖun ad─▒n─▒n ÔÇťM─▒radukÔÇŁ ve ÔÇťMeretogaÔÇŁ olarak, tanr─▒ EnkiÔÇÖnin di─čer ad─▒ ya da s─▒fat─▒ olan ÔÇťMudÔÇŁ ad─▒n─▒n ise, ÔÇťM─▒d/MitÔÇŁ olarak, kabilemdeki klanlar taraf─▒ndan kullan─▒lmas─▒ da ilgin├ž bir durumdu. ├ťstelik Aphazlar─▒n kendilerine verdikleri tarihsel ÔÇťApsuvaÔÇŁ ad─▒ -bu s├Âzc├╝─č├╝n k├Âkeninde Abaza dilinde ÔÇťcan, ruhÔÇŁ anlam─▒na gelen Aps─▒ s├Âzc├╝─č├╝ bulunur- S├╝mer metinlerinde ÔÇťApsu/ AbzuÔÇŁ; Hitit metinlerinde EnkiÔÇÖyle ili┼čkili bir yerin ad─▒ olarak ÔÇťAbzuvaÔÇŁ ┼čeklinde yer al─▒yordu. Daha da ├Ânemlisi, bu durum yaln─▒z S├╝mer halk─▒ ya da dar bir b├Âlgeyle s─▒n─▒rl─▒ de─čildi.

Benim Ad─▒m Neden AnadoluÔÇÖda?

Hatti ve Hurri halklar─▒n─▒n ya┼čad─▒─č─▒ kuzey Suriye, Filistin ve AnadoluÔÇÖda g├Âr├╝len a┼ča─č─▒daki tarihsel adlar da ├çerkes klan adlar─▒yla ├žak─▒┼č─▒yordu:

ÔÇťEphesos, Apasa, A┼čuva, Abzuva,┬á A├žana, ┬áAkha, Anitta┼č,┬á A┼ču, A┼čur,┬á *DAN (tanr─▒ ad─▒), Dar─▒,┬á Hatti, Hattu┼ča,┬á *HABAT/HAPAT,┬á Goga, Guga, Gude, Kar, Kapa, Kan, *KANDU,┬á Kasiya, Kaska, Kuk,┬á Kuta, *KIPA, *KIPALA,┬á *LADA/LETO, Lakh, Lam, *LAMA,┬á┬á Lah,┬á Luh, L─▒h, L─▒kh,┬á Mara, Mar, Mara┼č, Margan, Marasantia,┬á┬á *MEEN, Meon,┬á Mada, Mad, Med,┬á Midas, Mita, Mittani, *M─░TRA, Masa, M─▒┼ča,┬á Makhara, Magara, *NAR─░K,┬á┬á *SAN,┬á Sanda, *SANDA┼×, *SET/S─░D,┬á *TALA, *TARU, Tarm─▒l, *TELEP─░NU, *TE┼×UP/TE┼×UBAÔÇŁ

K├Ây├╝mdeki bu klanlar─▒n adlar─▒ tabletlerde ne ar─▒yor? Anadolu, Suriye ve M─▒s─▒rÔÇÖdaki tanr─▒lar─▒n ad─▒n─▒ ben neden ad olarak kullan─▒yorum?

Birincisi tesad├╝f, ikincisi tesad├╝f, ├╝├ž├╝nc├╝s├╝ tesad├╝f, tamam, kabul.┬á Peki, ya onlarcas─▒ da m─▒ tesad├╝ft├╝r? Bu kadar ├žok tesad├╝f olur mu?

Siz olsan─▒z, merak etmez misiniz? Merak etmeyip, ÔÇťtesad├╝fÔÇŁ der de ge├žer misiniz?

Sizi bilmem, ama ben deh┼četli merak ediyor, merak─▒mdan ├žatl─▒yor, sorular─▒ma cevap ar─▒yordum. Ne yaz─▒k ki akla uygun bir cevap bulam─▒yordum.

Bilimse susuyor, akla uygun bir a├ž─▒klama getirmiyor, hi├žbir ara┼čt─▒rma yapmadan ÔÇťtesad├╝fÔÇŁ deyip ge├žiyordu.

Belki bir tesad├╝ft├╝, ama hi├žbir ara┼čt─▒rma yapmadan buna karar verilmesi bilimsel bir tav─▒r de─čildi. Bu karar, ancak ara┼čt─▒rma yap─▒ld─▒ktan sonra verilebilirdi.

Bilim ÔÇťtesad├╝fÔÇŁ diyor, ama ben merak ediyordum: Neden?

Bilimin hi├ž merak etmedi─čini, k├Âr ve sa─č─▒r bir duvar olup sustu─čunu g├Âr├╝nce, i┼čin ba┼ča d├╝┼čt├╝─č├╝n├╝ anlad─▒m. Bir kar─▒nca misali ara┼čt─▒rmaya ba┼člad─▒m.

─░LG─░N─░Z─░ ├çEKEB─░L─░R  Man Adas─▒ ve Kafkasya

Tesad├╝fle A├ž─▒klanamaz

Y─▒llarca ara┼čt─▒rd─▒ktan sonra, bilimde ve do─čada b├Âyle tesad├╝flerin olmad─▒─č─▒n─▒ yeniden g├Ârd├╝m. Hay─▒r! Bu yo─čunlukta bir tesad├╝f akla uygun de─čildi; bunlar tesad├╝f olamazd─▒.

Tesad├╝f de─čilse neydi? Bu durumun nas─▒l a├ž─▒klanmas─▒ gerekirdi?

ÔÇťTesad├╝fÔÇŁ benim i├žin bir a├ž─▒klama olmaktan ├ž─▒kt─▒ktan sonra da ku┼čkular hep devam etti, zihinsel hesapla┼čmam hep s├╝rd├╝. ┼×imdi baz─▒ ili┼čkileri daha net g├Âr├╝yor olsam da, ili┼čkilerin niteli─čiyle ilgili daha kesin bilgilere ula┼čabilmek i├žin, tabletlerin bize sundu─ču ÔÇťe┼čsiz kan─▒tlar─▒nÔÇŁ bilimsel olarak ele al─▒n─▒p ara┼čt─▒r─▒lmas─▒n─▒ zorunlu g├Âr├╝yorum.

┼×u soru hep akla gelecektir: Bu kan─▒tlar─▒n yukar─▒da iddia edildi─či gibi e┼čsiz de─čerleri varsa, bilim bunlar─▒ neden de─čerlendirmez?

Ve arkas─▒ndan tekrar sorulacakt─▒r: Yoksa bu kan─▒tlar─▒n hi├žbir de─čeri yok mudur?

Adlar─▒n hi├žbir de─čerinin bulunmamas─▒ birinci se├ženektir. Bilim adamlar─▒n─▒n ba┼čka nedenlerle ara┼čt─▒rma yapm─▒yor olmas─▒n─▒ da bir di─čer se├ženek olarak kabul etmemiz gerekir.

┼×imdi, bu se├ženeklerden hangisinin ge├žerli oldu─čunu inceleyelim.

Adlar ├ľnemli Kan─▒tlard─▒r

BotteroÔÇÖya g├Âre, ÔÇśMezopotamya inanc─▒nda, ad nesnelerin ta kendileridirÔÇÖ (Bottero, s.60) Antony. D. SmithÔÇÖe g├Âre, ÔÇśkolektif adlar, etnik topluluklar─▒n kesin i┼čareti ve simgesiÔÇÖdir.┬á (Smith, s.48) Thomson, eski kabilelerin inanc─▒nda ÔÇśad─▒n toteme ili┼čkin b├╝y├╝sel bir simge oldu─čunuÔÇÖ belirtir. (Thomson, s.54)

Konuyu uzatmama gerek yok, pek ├žok yazar, adlar─▒n kan─▒t de─čerinin b├╝y├╝kl├╝─č├╝n├╝ kabul etmektedir. Bu nedenle Adige ve Abazalar─▒n kabile, boy ve klan adar─▒yla ├žak─▒┼čan tarihsel adlar─▒n bir olgu olarak ortada olduklar─▒, ├žok de─čerli tarihsel belgeler niteli─činde bulunduklar─▒ kesin bir ┼čekilde s├Âylenebilir.

├ľyleyse, bilimin hi├žbir ara┼čt─▒rma yapmamas─▒n─▒n ba┼čka bir nedeni olmal─▒d─▒r. ┼×imdi bunu ara┼čt─▒ral─▒m.

Bilim Neden Susuyor?

Tarih biliminin neden sustu─čunu ara┼čt─▒rmaya ba┼člad─▒─č─▒mda, sorunun ├Âzg├╝n ya da ├Âzel olmad─▒─č─▒n─▒, tarihsel bilginin do─čas─▒ndan kaynakland─▒─č─▒n─▒ g├Ârd├╝m. ─░ncelemeye ba┼člad─▒ktan sonra, ÔÇťtarihÔÇŁ dedi─čimiz bilim alan─▒ndaki bilgilerin, olgusal oldu─ču kadar yarg─▒sal oldu─čunu da anlad─▒m. (Carr, s.14-21) Ba┼čka deyi┼čle; Hatti, Hurri, S├╝mer, Elam, Minos ve M─▒s─▒r gibi eski halklara ili┼čkin pek ├žok soru gerekti─či gibi ara┼čt─▒r─▒l─▒p cevaplanam─▒yor; cevaplanamayan sorular nedeniyle olu┼čan bo┼čluklar, kuramlar, varsay─▒mlar, g├Âr├╝┼čler, genellemeler ve ├Âng├Âr├╝lerle; daha a├ž─▒k bir ┼čekilde s├Âyleyecek olursak, tarih├žinin do─čru oldu─čunu kabul etti─či yarg─▒larla (g├Âr├╝┼člerle) dolduruluyordu.

Yani, bizim ÔÇťdo─čruÔÇŁ dedi─čimiz tarihsel bilgiler, asl─▒nda tarih├žinin do─čru oldu─čunu d├╝┼č├╝nd├╝─č├╝ g├Âr├╝┼člerden ba┼čka bir ┼čey de─čildi. Bu saptamaya varsay─▒m, g├Âr├╝┼č ve ├Âng├Âr├╝lenlerin olgu ve belgelere dayand─▒─č─▒n─▒ s├Âyleyerek itiraz etmek de bir yan─▒lg─▒d─▒r. (Carr, s.18) ├ç├╝nk├╝ tarih├ži olgular─▒ ya da belgeleri istedi─či gibi se├žebilmektedir. CarrÔÇÖ─▒n deyimiyle, belgeler ÔÇťtarih├ži onlar ├╝zerinde ├žal─▒┼čmad─▒─č─▒ s├╝rece bir anlam ta┼č─▒maz.ÔÇŁ

CarrÔÇÖ─▒n s├Âzlerini bir ├Ârnekle a├ž─▒klamak gerekirse, ÔÇťHatti, Apasa, A┼čuvaÔÇŁ gibi s├Âzc├╝kler bir belgedir; bunlar tarih├žinin kullanaca─č─▒ hammaddelerdir. Tarih├ži onlar─▒ se├žip ├╝zerinde ├žal─▒┼č─▒rsa ger├žek de─čerlerine ula┼č─▒rlar. Tarih├ži onlarla ├žal─▒┼čmazsa de─čersiz bir hammadde olarak kal─▒rlar; ancak de─čerlerinden bir ┼čey yitirmez ve ele al─▒nacaklar─▒ g├╝n├╝ beklerler.

Tarihsel bilgilerin yarg─▒sal olmas─▒, ileri s├╝r├╝len pek ├žok g├Âr├╝┼č├╝n kesin bilgiler i├žermedi─či, do─črulanmaya ve ├ž├╝r├╝t├╝lmeye a├ž─▒k bilgiler i├žerdi─či anlam─▒na gelmektedir. Bu bilgilerin s├╝rekli olarak yeni bulgular ve belgeler ─▒┼č─▒─č─▒nda yeniden g├Âzden ge├žirilmesi, yeni bulu┼člarla, ke┼čiflerle do─črulanmas─▒, yanl─▒┼čl─▒klar─▒n─▒n d├╝zeltilmesi gerekmektedir. Daha do─čru bilgilere ula┼čman─▒n tek yolu budur.

─░LG─░N─░Z─░ ├çEKEB─░L─░R  Denize at─▒lan ├ži├žekler: Kafkas s├╝rg├╝n├╝ne anma

├çe┼čitli nedenlerle eski bilgilerin sorgulanmamas─▒, yeni bilgi ve bulgulara kap─▒n─▒n kapat─▒lmas─▒, savunulamayacak bir durum da olsa, bir akademik tutum olarak kar┼č─▒m─▒za ├ž─▒kmakta, do─čru bilgiye ula┼čmam─▒z─▒n ├Ân├╝nde ├Ânemli bir engel olu┼čturmaktad─▒r. Bu durumu yukar─▒daki tarihsel adlarla ilgili ara┼čt─▒rma yap─▒lmamas─▒n─▒n birinci nedeni olarak g├Âr├╝yorum.

─░kinci neden ise ├╝niversitelerin yap─▒s─▒yla ilgilidir.

─░nsan─▒n maddi ve manevi b├╝t├╝n yaratt─▒klar─▒yla ilgili bir bilim alan─▒ olan tarihin, ├╝niversitelerde arkeoloji, etnoloji, antropoloji, sosyal antropoloji, filoloji, mitoloji vb. bir├žok disipline b├Âl├╝nm├╝┼č olmas─▒ da do─čru bilgilere ula┼č─▒lman─▒n ve engeli haline d├Ân├╝┼čm├╝┼čt├╝r. ├ťniversitelerdeki bu yap─▒lanma nedeniyle disiplinler aras─▒nda olmas─▒ gereken ba─člant─▒lar kopmu┼č, sa─čl─▒kl─▒ ara┼čt─▒rma yap─▒lamaz olmu┼čtur. Bu durumu Thomson, ÔÇťinsan ilerlemesinin birlik ve s├╝reklili─čine ili┼čkin kavray─▒┼č─▒n yitirilmesiÔÇŁ, olarak de─čerlendirmektedir. (Thomson, s. 64) Akademisyenler, kendi uzmanl─▒k alanlar─▒n─▒ merkez olarak g├Ârmekte, alanlar─▒n─▒n d─▒┼č─▒na ├ž─▒kmay─▒ ilke olarak kabul etmemektedir. Bir akademisyenin ba┼čka bilim alan─▒n─▒n bilgilerinden yararlanmas─▒, yine ThomsonÔÇÖun deyimiyle ÔÇťnerdeyse yasad─▒┼č─▒ say─▒lmaktad─▒r.ÔÇŁ

Tarihsel adlarla ilgili hi├žbir ara┼čt─▒rma yap─▒lmamas─▒nda yukar─▒daki nedenlerden ikisi de etkilidir. Bazen biri, bazen di─čeri ba┼č etken olmaktad─▒r.

├ťniversitelerdeki ├žarp─▒k yap─▒ nedeniyle disiplinler aras─▒ndaki ili┼čki koptu─čundan resmin tamam─▒ g├Âr├╝lememekte; kendilerini kendi bilim alanlar─▒n─▒n ├želik duvarlar─▒n─▒n i├žine hapseden, ba┼čka bilim alanlar─▒n─▒n ├╝retti─či do─čru bilgilerden yararlanmay─▒ z├╝l sayan akademisyenler (!), ara┼čt─▒rma zahmetine girmeden, kurgulad─▒klar─▒ g├Âr├╝┼čleri ÔÇťbilimsel bilgiÔÇŁ(!)┬á olarak ├Âne s├╝rmektedir. ─░leri s├╝r├╝len g├Âr├╝┼čler, yeni bulgular ve ke┼čifler do─črultusunda yeniden de─čerlendirilip d├╝zeltilmedi─činden do─čru bilgi ├╝retmenin engeli durumuna gelmektedir.

Bilim ad─▒na hi├žbir ┼čekilde savunulmayacak bu durum nedeniyle, tarihsel ara┼čt─▒rma alan─▒nda bir bo┼čluk olu┼čmu┼čtur. Ancak do─čal bir yasad─▒r: do─čada ve toplumsal ya┼čamda ortaya ├ž─▒kan her bo┼čluk doldurulur.

Amat├Âr Bir Ruhla Ara┼čt─▒ranlar

Klasik e─čitimin metafizik d├╝┼č├╝ncesi alt─▒nda ezilerek g├Ârevini yapmayan akademisyenler (!) nedeniyle ortaya ├ž─▒kan bo┼čluk da, b├╝t├╝n d├╝nyada konuyu d├╝┼č├╝nsel bir merak ve ara┼čt─▒r─▒c─▒ bir ruhla ele alan amat├Ârler taraf─▒ndan doldurulmaktad─▒r.

Amat├Âr ara┼čt─▒rmac─▒lar, kendilerini uzmanl─▒k alanlar─▒n─▒n dar s─▒n─▒rlar─▒na hapsetmediklerinden, konuya b├╝t├╝nl├╝k i├žinde yakla┼čt─▒klar─▒ndan manzaran─▒n tamam─▒n─▒ g├Ârme avantaj─▒na sahiptirler. Yine ayn─▒ nedenle her bilim alan─▒n─▒n ├╝retti─či do─čru bilgiden yararlanma gibi bir avantajlar─▒ daha bulunmaktad─▒r.

Bu nesnel durum, amat├Âr ara┼čt─▒rmac─▒ olarak ortaya ├ž─▒k─▒┼č─▒m─▒n temel nedenidir. Kabilemdeki klan adlar─▒n─▒n Ortado─čuÔÇÖdaki en eski tarihi tabletlerde g├Âr├╝l├╝yor olmas─▒ da konuyla ilgilenmemin ├Âzel nedenini olu┼čturmaktad─▒r. Bu iki nedenle alana bir katk─▒ sunabilece─čimi d├╝┼č├╝n├╝yor ve bunun m├╝cadelesini veriyorum.

Bilim Ara┼čt─▒rmak zorundad─▒r

├ľnemli oldu─čundan bir kez daha belirteyim; varsay─▒mlar, genellemeler ve a├ž─▒klamalar, kesin do─črular de─čil, d├╝┼č├╝ncelerimizi netle┼čtirmek ve sistemle┼čtirmek i├žin ileri s├╝r├╝len bilgilerdir. Bunlar bilimsel d├╝┼č├╝nmemize yol a├žarlarsa da nihai do─čru bilgiler de─čildir; bunlar─▒n yeni bilgi ve bulgular─▒n ─▒┼č─▒─č─▒ alt─▒nda g├Âzden ge├žirilmeleri bir zorunluluktur. Bunu yapmak bilimin temel g├Ârevidir. Bilim g├Ârevini yapmad─▒─č─▒ s├╝rece, hep bir ┼čeyler eksik kalacak, baz─▒ sorular bizi hep rahats─▒z edecektir.

─░LG─░N─░Z─░ ├çEKEB─░L─░R  Bat─▒ ve G├╝ney AnadoluÔÇÖnun arkaik halklar─▒

Bilim herhangi bir nedenle bu g├Ârevinden ka├ž─▒namaz.

Di─čer yandan, tarih├Âncesi halklarla ilgili ara┼čt─▒rma yapmak, k├Âkenlerinin izini s├╝rmek, ├žok ├Ânemli, ancak bir o kadar da zor bir i┼čtir. Konu arkeoloji, etnoloji, sosyal antropoloji, mitoloji gibi ├že┼čitli bilim alanlar─▒n─▒n ilgi alan─▒na girdi─činden, ne kadar donan─▒ml─▒ olursa olsun hi├žbir ara┼čt─▒rmac─▒ bu i┼či tek ba┼č─▒na ba┼čaramaz. Ara┼čt─▒rma, hi├žbir bilim alan─▒n─▒n ├╝retti─či bilgi k├╝├ž├╝msenmeden, her alan─▒n ├╝retti─či bilgiden yararlan─▒larak kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒lmal─▒ bir y├Ântemle y├╝r├╝t├╝lmelidir; ba┼čar─▒n─▒n anahtar─▒ buradad─▒r.

Merak etti─čimiz ger├žekleri her zaman bilim ayd─▒nlatm─▒┼čt─▒r, ayd─▒nlatmaya da devam etmektedir. Bilimin kulland─▒─č─▒ y├Ântemleri kullanmadan, ├╝retti─či bilgilerden yararlanmadan ger├žekleri ayd─▒nlatman─▒n yolu yoktur. Bilim bazen g├Ârevini aksat─▒rsa da er ya da ge├ž ger├žekleri ayd─▒nlatacakt─▒r. Bu onun do─čas─▒n─▒n gere─čidir. Bilime y├Âneltti─čimiz ele┼čtiriler, aksatt─▒─č─▒ g├Ârevini yapmaya davet olarak alg─▒lanmal─▒d─▒r.

Ara┼čt─▒rmaya Siz de Kat─▒l─▒n

Sevgili okurlar, bir ┼čeyleri merak ettim. Bir ┼čeyleri ayd─▒nlatmak i├žin yola ├ž─▒kt─▒m, bu yolda y├╝r├╝yorum. Biliyorum, yolumda pek ├žok engeller var. Biliyorum, yolum dikenli. Ancak bundan korkmuyorum, bu engelleri a┼čacak g├╝c├╝m ve ├Âzg├╝venim var.

├ťstlendi─čim g├Ârevi, sorumluluk duygusu i├žinde yerine getirmeye ├žal─▒┼čaca─č─▒m─▒ belirtmek istiyorum. Baz─▒ eksikliklerimin oldu─čunu da g├Âr├╝yor, ama ├žok fazla ├Ânemsemiyorum; ├ž├╝nk├╝ yan─▒lmay─▒ g├Âze almadan ger├že─če ula┼č─▒lamayaca─č─▒n─▒n bilincindeyim. Ve yine biliyor ve inan─▒yorum ki, bir g├╝n, daha donan─▒ml─▒ bir ara┼čt─▒rmac─▒ konuyu ele al─▒p benim eksikliklerimi tamamlayacak ve ger├žekler mutlaka ayd─▒nlanacakt─▒r!

Bu s├╝tunlarda, her zaman oldu─ču gibi bundan sonra da Akdeniz halk─▒yla ili┼čkilendirilen arkaik Ortado─ču halklar─▒ ve mitolojileri ele al─▒nacak, Kafkas halklar─▒yla ili┼čkileri sorgulanacakt─▒r. Bu sorgulama s├╝recinde yaz─▒lar─▒m─▒ okuyup ele┼čtirir, eksiklikleri saptay─▒p ├Âneri ve d├╝┼č├╝ncelerinizi belirtirseniz, siz de ger├žekleri ayd─▒nlatma s├╝recine kat─▒lm─▒┼č, sorumlulu─ču payla┼čm─▒┼č olursunuz.

Sorumlulu─ču payla┼čmaya; ger├žekleri ayd─▒nlatmaya var m─▒s─▒n─▒z?

  • Ya─čan ├ťmit ├ľzveri

 

Kaynak├ža

  • D. Smith, Uluslar─▒n Etnik K├Âkeni, Dost, Ank., 2002
  • E.H. Carr, Tarih Nedir, ─░leti┼čim yay., ─░st., 1987
  • George Thomson, Tarih├Âncesi Ege-1, Payel yay.,
  • Jean Bottero, Mezopotamya, Dost, Ank., 2003

 

Toplam Okuma: 793 , Bug├╝n: 18 

Ya─čan ├ťM─░T

Ya─čan ├ťM─░T

Sivas, ┼×ark─▒┼člaÔÇÖda do─čdu. Gazi E─čitim Fak├╝ltesi E─čitim Bilimleri B├Âl├╝m├╝ mezunudur. ├çe┼čitli illerde ├Â─čretmen ve ilk├Â─čretim M├╝fetti┼či olarak g├Ârev yapt─▒ktan sonra emekli olmu┼čtur. Ders kitab─▒ ve yard─▒mc─▒ ders kitab─▒ yazar─▒d─▒r. ├çocuk edebiyat├ž─▒s─▒d─▒r. ├çe┼čitli yay─▒nevlerince yay─▒nlanm─▒┼č ├žocuk kitaplar─▒ bulunmaktad─▒r. Jineps gazetesinde ilk├ža─č tarihi ├╝zerine ara┼čt─▒rma yaz─▒lar─▒ yay─▒nlanmaktad─▒r. E-Posta: [email protected]

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Sponsorlu Ba─člant─▒lar
  • YEN─░
Her Y─▒l T├╝rk Festivali D├╝zenlenen ┼×irin ─░talyan K├Ây├╝: Moena

Her Y─▒l T├╝rk Festivali D├╝zenlenen ┼×irin ─░talyan K├Ây├╝: Moena

10 A─čustos 2020, Her Y─▒l T├╝rk Festivali D├╝zenlenen ┼×irin ─░talyan K├Ây├╝: Moena i├žin yorumlar kapal─▒
T├╝rkiyeÔÇÖden 3 bin kilometre uzakta bir k├Ây var: T├╝rkiye

T├╝rkiyeÔÇÖden 3 bin kilometre uzakta bir k├Ây var: T├╝rkiye

9 A─čustos 2020, T├╝rkiyeÔÇÖden 3 bin kilometre uzakta bir k├Ây var: T├╝rkiye i├žin yorumlar kapal─▒
Yay ├žeken b├╝t├╝n halklar─▒n bulu┼čtu─ču Turan Kurultay─▒

Yay ├žeken b├╝t├╝n halklar─▒n bulu┼čtu─ču Turan Kurultay─▒

9 A─čustos 2020, Yay ├žeken b├╝t├╝n halklar─▒n bulu┼čtu─ču Turan Kurultay─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
AtillaÔÇÖn─▒n Avrupa seferleri ve FransaÔÇÖdaki bilinmeyen ota─č─▒

AtillaÔÇÖn─▒n Avrupa seferleri ve FransaÔÇÖdaki bilinmeyen ota─č─▒

9 A─čustos 2020, AtillaÔÇÖn─▒n Avrupa seferleri ve FransaÔÇÖdaki bilinmeyen ota─č─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Kaderin Birle┼čtirdi─či iki T─▒bbiyeli ve Ya┼čar Kemal

Kaderin Birle┼čtirdi─či iki T─▒bbiyeli ve Ya┼čar Kemal

9 A─čustos 2020, Kaderin Birle┼čtirdi─či iki T─▒bbiyeli ve Ya┼čar Kemal i├žin yorumlar kapal─▒
─░spanyaÔÇÖn─▒n Sax Kasabas─▒nda 1920ÔÇÖden buyana T├╝rkevi var

─░spanyaÔÇÖn─▒n Sax Kasabas─▒nda 1920ÔÇÖden buyana T├╝rkevi var

9 A─čustos 2020, ─░spanyaÔÇÖn─▒n Sax Kasabas─▒nda 1920ÔÇÖden buyana T├╝rkevi var i├žin yorumlar kapal─▒
─░ngu┼č Bayra─č─▒ ve Maan Simgesi

─░ngu┼č Bayra─č─▒ ve Maan Simgesi

9 A─čustos 2020, ─░ngu┼č Bayra─č─▒ ve Maan Simgesi i├žin yorumlar kapal─▒
Kocaeli Vilayetine isk├ón edilen Kafkas g├Â├žmenleri

Kocaeli Vilayetine isk├ón edilen Kafkas g├Â├žmenleri

9 A─čustos 2020, Kocaeli Vilayetine isk├ón edilen Kafkas g├Â├žmenleri i├žin yorumlar kapal─▒
Mustafa Kemal ve ├ľmer Muhtar

Mustafa Kemal ve ├ľmer Muhtar

9 A─čustos 2020, Mustafa Kemal ve ├ľmer Muhtar i├žin yorumlar kapal─▒
┼×aban Yalaz─▒ kitaplar─▒

┼×aban Yalaz─▒ kitaplar─▒

9 A─čustos 2020, ┼×aban Yalaz─▒ kitaplar─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
ÔÇťD├Ârt O─člum Cephede Durur, Topal─▒m Kahr─▒m─▒ ├çekerÔÇŁ

ÔÇťD├Ârt O─člum Cephede Durur, Topal─▒m Kahr─▒m─▒ ├çekerÔÇŁ

7 A─čustos 2020, ÔÇťD├Ârt O─člum Cephede Durur, Topal─▒m Kahr─▒m─▒ ├çekerÔÇŁ i├žin yorumlar kapal─▒
Bursa – HisarÔÇÖda nostaljik bir gezinti

Bursa – HisarÔÇÖda nostaljik bir gezinti

6 A─čustos 2020, Bursa – HisarÔÇÖda nostaljik bir gezinti i├žin yorumlar kapal─▒
Te┼čkilat-─▒ MahsusaÔÇÖdan, Bursal─▒ G├╝rc├╝ ─░brahim Hakl─▒er

Te┼čkilat-─▒ MahsusaÔÇÖdan, Bursal─▒ G├╝rc├╝ ─░brahim Hakl─▒er

5 A─čustos 2020, Te┼čkilat-─▒ MahsusaÔÇÖdan, Bursal─▒ G├╝rc├╝ ─░brahim Hakl─▒er i├žin yorumlar kapal─▒
Te┼čkilat-─▒ MahsusaÔÇÖn─▒n liderlerinden Ku┼č├žuba┼č─▒ E┼čref

Te┼čkilat-─▒ MahsusaÔÇÖn─▒n liderlerinden Ku┼č├žuba┼č─▒ E┼čref

5 A─čustos 2020, Te┼čkilat-─▒ MahsusaÔÇÖn─▒n liderlerinden Ku┼č├žuba┼č─▒ E┼čref i├žin yorumlar kapal─▒
S├Âzde Ermeni Soyk─▒r─▒m─▒ ─░ddialar─▒na Hollanda’dan Tarihi Belge

S├Âzde Ermeni Soyk─▒r─▒m─▒ ─░ddialar─▒na Hollanda’dan Tarihi Belge

30 Temmuz 2020, S├Âzde Ermeni Soyk─▒r─▒m─▒ ─░ddialar─▒na Hollanda’dan Tarihi Belge i├žin yorumlar kapal─▒
Orhan G├óz├« Taraf─▒ndan KirmastiÔÇÖde Kurulan ─░lk Osmanl─▒ Ar┼čivi

Orhan G├óz├« Taraf─▒ndan KirmastiÔÇÖde Kurulan ─░lk Osmanl─▒ Ar┼čivi

29 Temmuz 2020, Orhan G├óz├« Taraf─▒ndan KirmastiÔÇÖde Kurulan ─░lk Osmanl─▒ Ar┼čivi i├žin yorumlar kapal─▒
A├žl─▒ktan Toprak Yiyen Bozcah├Ây├╝k K├Âyl├╝leri

A├žl─▒ktan Toprak Yiyen Bozcah├Ây├╝k K├Âyl├╝leri

17 Temmuz 2020, A├žl─▒ktan Toprak Yiyen Bozcah├Ây├╝k K├Âyl├╝leri i├žin yorumlar kapal─▒
Cem SultanÔÇÖ─▒n hazin hikayesi ve FransaÔÇÖda 5 y─▒l kald─▒─č─▒ ┼čato

Cem SultanÔÇÖ─▒n hazin hikayesi ve FransaÔÇÖda 5 y─▒l kald─▒─č─▒ ┼čato

17 Temmuz 2020, Cem SultanÔÇÖ─▒n hazin hikayesi ve FransaÔÇÖda 5 y─▒l kald─▒─č─▒ ┼čato i├žin yorumlar kapal─▒
Te┼čkilat-─▒ Mahsusa

Te┼čkilat-─▒ Mahsusa

14 Temmuz 2020, Te┼čkilat-─▒ Mahsusa i├žin yorumlar kapal─▒
Sponsorlu Ba─člant─▒lar