Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu

Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu

BURSA ESK─░ ESERLER─░ SEVENLER KURUMU

  • Zafer ├ťnver[1]

Bursa Eski Eserleri Sevenler Kurumu merkezi BursaÔÇÖda olan bir (STK) Sivil Toplum Kurulu┼čudur.1946 y─▒l─▒nda kurulan Kurum Merkez olarak Bursa M├╝zesini g├Âstermi┼č, Kurum

─░lk toplant─▒s─▒n─▒ Bursa Halkevi salonunda, 26 ┼×u-bat 1946 da yapm─▒┼čt─▒r. Kaz─▒m BAYKAL ve bir grup arkada┼č─▒n─▒n ba┼člatt─▒─č─▒ ├žal─▒┼čmalar II. D├╝nya Sava┼č─▒n─▒n olumsuz etkilerini ├╝stlenmek durumunda kalm─▒┼čt─▒r. Tarihi ve do─čal ├ževrenin korunmas─▒ ve ya┼čat─▒lmas─▒ i├žin hizmet veren Kurum, BursaÔÇÖn─▒n 2014 y─▒l─▒nda UNESCO taraf─▒ndan D├╝nya Miras─▒ Listesine al─▒nmas─▒yla hakl─▒ bir gurura da ortak olmu┼čtur. Kaz─▒m BAYKAL bir kitab─▒n─▒n ├Âns├Âz├╝nde:

ÔÇťBir millet atalar─▒n─▒ an─▒tlar─▒ ile anar ve tarihinin de─čerlerini onlarla tan─▒t─▒rÔÇŁ demi┼čtir.

BursaÔÇÖn─▒n tarihi kimli─čine sahip ├ž─▒kmada ├Ânc├╝l├╝─č├╝ elden b─▒rakmayacak olan Kurum BursaÔÇÖn─▒n tarihsel ve do─čal varl─▒─č─▒n─▒ tan─▒tmay─▒ s├╝rd├╝rm├╝┼č, bu s├╝re i├žersinde 136 tane eski eser ta┼č─▒nmaz─▒n onar─▒m─▒n─▒ ger├žekle┼čtirmi┼č, kamu yarar─▒na kullan─▒ma a├žm─▒┼čt─▒r.

Halkevi salonunda yap─▒lan ilk toplant─▒da kurucu ├╝yeler ┼ču isimlerden olu┼čmu┼čtur. Vali Muavini Abd├╝lkadir KESK─░N, ├ľ─čretmen Hilmi ER├ľZDEM, Avukat Hulusi K├ľYMEN, ├ľ─čretmen Kaz─▒m BAYKAL, ├ľ─čretmen Ahmet Muhtar AYKUT, T├╝ccar H├╝seyin KOCABA┼×, T├╝ccar R─▒za ─░LOVA, emekli Yarbay Necip KARTALKAYA, M├╝ze M├╝d├╝r Muavini Vecdi KALYONCUO─×LU ve M├╝ze M├╝d├╝r├╝ Ne┼čet K├ľSEO─×LU.

─░lk toplant─▒lar─▒n─▒ R─▒za ─░LOVAÔÇÖn─▒n KozahanÔÇÖdaki b├╝rosunda yapan Kurum Hulusi K├ľYMENÔÇÖi ba┼čkanl─▒─ča getirir. K─▒sa s├╝ren ba┼čkanl─▒─č─▒ d├Âneminde KurumÔÇÖa yeni kat─▒l─▒mlar olur. Yeni ├╝yeler kentin y├Ânetim ve ticaret hayat─▒ndaki etkili ki┼čilerdir. Bu ├╝yelerden baz─▒lar─▒n─▒ sayarsak; Sigortac─▒ Naci KURTUL, T├╝ccar Kadri ERG─░NDEM─░R, T├╝t├╝nc├╝ Ahmet Fikri BOZKAYA, Y├╝ksek mimar Be┼čir D├ťVENL─░, Fabrikat├Âr Selim S├ťTER ile Belediye Ba┼čkan─▒ Dr. Edip R├╝┼čt├╝ AKY├ťREKÔÇÖdir.

Bursal─▒lar─▒n g├Âsterdi─či ilgi ve g├╝ven KurumÔÇÖu k─▒sa bir s├╝redeÔÇŁ Kamu Yarar─▒na ├çal─▒┼čan DerneklerÔÇŁ aras─▒na sokmu┼čtur.(Tarih 11.12.1947, say─▒:6671)

1946 y─▒l─▒nda ├žal─▒┼čmalar─▒na Za─čferanl─▒k MahallesiÔÇÖndeki Bekir Dede T├╝rbesi ile Karamazak MahallesiÔÇÖndeki Kara Abd├╝rrezzak T├╝rbesinin onar─▒m─▒ ile ba┼člayan Kurum, bunun ard─▒ndan askeri depo olarak kullan─▒lmakta olan ┼×ehadet ve Abdal Camilerinin temizleyerek ibadete a├žm─▒┼čt─▒r. Demirta┼č ile Hoca Alizade camilerinin hazirelerini d├╝zenlemi┼č, KozahanÔÇÖ─▒ i├žindeki 1855 depreminde kubbesi ├ž├Âken Beyaz─▒t Veli MescidiÔÇÖni onarm─▒┼čt─▒r. Y─▒llar i├žersinde sadece an─▒t eserler de─čil bunun yan─▒ s─▒ra BursaÔÇÖn─▒n simgesi olmu┼č an─▒tsal a─ča├žlar da korunmu┼čtur. Kaz─▒m BAYKAL ile her zaman yard─▒mla┼čan Ekrem Hakk─▒ AYVERD─░ Eski Eserleri Sevenler Kurumu i├žin ÔÇŁBursaÔÇÖn─▒n emsalsiz derne─čiÔÇŁ olmay─▒ hak etti─čini s├Âylemi┼čtir. Tarihsel ve do─čal ├ževre ile bunlara sahip ├ž─▒kacak olan insan varl─▒─č─▒n─▒ bir b├╝t├╝n olarak kabul eden Kurum Bursa ve yak─▒n ├ževresinde hizmetini s├╝rd├╝rmekte, koruma ve kentlilik bilincini yerle┼čtirmeye ├žal─▒┼čmaktad─▒r.

M├╝lkiyeti Vak─▒flar B├Âlge M├╝d├╝rl├╝─č├╝ne ait olan; ┬á88 cami, 3 medrese, 1 muallimhane, 10 t├╝rbe, 7 mezar ve 10 mezarl─▒k, 3 hamam, 6 ├že┼čme,2 ihata duvar─▒,1 k├Âpr├╝ onar─▒m─▒ ger├žekle┼čtirmi┼čtir. Ayr─▒ca 7 tane istiml├ók ile 7 tane de koruma uygulamas─▒n─▒ hayata ge├žirmi┼čtir.1995 y─▒l─▒na kadar s├╝ren onar─▒m ├žal─▒┼čmalar─▒ Kurum Yay─▒nlar─▒ ile daha g├╝├ž bulmu┼č Bursal─▒lar─▒n ve akademik ├ževrelerin ├Âvg├╝s├╝n├╝ kazanm─▒┼čt─▒r.

Bu hizmetler s─▒ras─▒nda Kurum Y├Ânetim Kurullar─▒n─▒n ├Âzverili ├žal─▒┼čmalar─▒ yan─▒nda, ba┼čta Vak─▒flar B├Âlge M├╝d├╝rl├╝─č├╝ olmak ├╝zere Valilerin, Belediye Ba┼čkanlar─▒n─▒n samimi desteklerinden s├Âz etmek gerekir. Bunun fark─▒nda olan Kurum ├Âzellikle Vak─▒flar B├Âlge M├╝d├╝rl├╝─č├╝ ile olan ili┼čkilerine ├Ânem vermi┼č, mimar ve uzmanlar─▒yla iyi ili┼čkiler kurmu┼čtur.

Bir onar─▒ma ba┼član─▒rken, ilk ├Ânce an─▒t yap─▒n─▒n in┼čaat─▒nda kullan─▒lan malzemenin ne oldu─ču, ta┼č kullan─▒lm─▒┼čsa ├ževredeki hangi ta┼čoca─č─▒ndan getirildi─či, kaplama malzemesi ile kullan─▒lan kiremitin ├Âl├ž├╝lerine kadar incelerdik. ┬áS├Âz konusu ta┼čoca─č─▒ halen a├ž─▒ksa, kullan─▒lacak ta┼č─▒n nas─▒l ve hangi boyutlarda haz─▒rlanaca─č─▒ planlard─▒k.

An─▒t yap─▒lar─▒n ├žo─ču kesmeta┼č dedi─čimiz ta┼č ustalar─▒n─▒n y├╝z a├žt─▒─č─▒ blok ta┼člarla olu┼čturulur. Bu kesme ta┼člar─▒ haz─▒rlamak emek istedi─činden sadece yap─▒n─▒n d─▒┼č y├╝z├╝nde uygulan─▒r. Moloz ta┼č dedi─čimiz dere yataklar─▒ndan temin edilen yuvarlak ta┼člar arkada kal─▒r, sadece dolgu ama├žl─▒d─▒r. Aksi halde k├Â┼če ta┼člar─▒n─▒ kap─▒, pencere bo┼čluklar─▒n─▒ olu┼čturan hatlar─▒ d├╝zg├╝n yapamazs─▒n─▒z.

Kurumun ilk ve en ├Ânemli i┼člerinden olan S├╝leyman ├çelebi T├╝rbesi yap─▒m─▒nda i┼člemesi ├žok kolay olan belirli sertlikteki Kemalpa┼ča ─░l├žesi civar─▒ndan bir ta┼č kullan─▒lm─▒┼čt─▒r. T├╝rbenin zarif bir i┼č├žilik arz eden korkuluk ┼čebekeleri b├Âylelikle olu┼čmu┼čtur.

Korumac─▒l─▒─č─▒n ├╝zerinde g├Âr├╝┼č birli─či olu┼čan ilk yasalar─▒na (1931 tarihli Atina antla┼čmas─▒ ile 1964 y─▒l─▒nda yay─▒nlanan Venedik T├╝z├╝─č├╝ne) g├Âre onar─▒m uzmanl─▒k gerektiren bir i┼čtir ÔÇŁ Onar─▒m kendine temel ald─▒─č─▒ orijinal malzeme ile g├╝venilir belgelere sayg─▒ ile ba─čl─▒d─▒r. Varsay─▒m─▒n ba┼člad─▒─č─▒ yerde onar─▒m durmal─▒d─▒rÔÇŁ diyen ilgili t├╝z├╝k Gayrimenkul Eski Eserler ve An─▒tlar Y├╝ksek Kurulunca 24 Eyl├╝l 1967 tarih ve 3674 say─▒l─▒ karar─▒ ile kabul edilmi┼čtir.

Valili─či s─▒ras─▒nda Ha┼čim ─░┼×CAN ├Âzellikle S├╝leyman ├çelebi T├╝rbesi ─░n┼čaat─▒nda nakdi yard─▒m sa─člam─▒┼č, Hac─▒lar Camiindeki onar─▒mda ise Vali Cahit ORTA├ç paray─▒ kendi cebinden vermi┼čtir. Kamberler Camii yap─▒l─▒rken de Vali ─░hsan Sabri ├çA─×LAYANG─░LÔÇÖin yard─▒mlar─▒ olmu┼čtur. Vak─▒flar Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝ ile olumlu ili┼čkiler kurulmu┼č, M├╝d├╝rl├╝─č├╝n ba┼č mimar─▒ Ali Saim ├ťLGEN ile Kaz─▒m BAYKAL aras─▒nda g├╝├žl├╝ bir dostluk do─čmu┼čtur.1957 y─▒l─▒nda harap haldeki Dar├╝lkurray─▒ onaran Kurum, Vak─▒flar─▒n tahsis etmesinden sonra buray─▒ Kurum Merkezi olarak kullanm─▒┼čt─▒r.

Bunca hizmeti ger├žekle┼čtiren Kurum ├žal─▒┼čmalar─▒nda tutarl─▒ olmaya ├Âzen g├Âstermi┼č, bilimsel d├╝┼č├╝nceye ve onun temsilcilerine ├Âncelik vermi┼čtir. ├ç├╝nk├╝ yasal bo┼čluklar─▒n s├╝rd├╝─č├╝, koruma ilkelerinin bilinmedi─či bir ortamda hizmet vermek kolay olmam─▒┼č, y├Ânetim do─čru bildi─či konularda sonuna kadar direnmi┼čtir. Ayr─▒ca ehil usta bulmak zorluk yaratm─▒┼č, Vak─▒flar─▒n elindeki az say─▒daki mimardan yard─▒m ve destek al─▒namam─▒┼čt─▒r. B├╝t├╝n bunlara ra─čmen elbirli─či yaparak, dan─▒┼čarak,deneyimi olan ki┼čilerle konu┼čarak g├╝├žl├╝kleri yenme ba┼čar─▒s─▒n─▒ g├Âstermi┼čtir.

Bu noktada Eski Eserleri Sevenler Kurumunun en az─▒ndan Kaz─▒m BAYKALÔÇÖ─▒n vefat─▒na kadar olan d├Ânemde kurumsalla┼čmay─▒ nas─▒l ba┼čard─▒─č─▒, bu g├╝c├╝ nas─▒l olu┼čturdu─ču akla gelebilir. ├ľncelikle BAYKAL Y├Ânetim Kurulu Ba┼čkan─▒ olarak ┼čehrin tan─▒nm─▒┼č, i┼činde ba┼čar─▒l─▒ olmu┼č isimlerine yer verirken, bunlar─▒n Kurum misyonuna, vizyonuna ve faaliyetlerine inanm─▒┼č ki┼čiler olmas─▒n─▒ istemi┼čtir. Bu ki┼čiler resmi g├Ârevlerde bulunsalar da Ba┼čkanÔÇÖa destek

olmay─▒ bir g├Ârev saym─▒┼člard─▒r. Bunu BursaÔÇÖn─▒n kay─▒p, harap tarihsel ve do─čal ├ževresini kurtarmak, aya─ča kald─▒rmak ad─▒na yaparken, Ba┼čkan ├žal─▒┼čmalar─▒ yerinde takip edip, projeleri ortak bir ama├ž i├žin aksamadan y├╝r├╝tm├╝┼čt├╝r. Faaliyetleri s├╝rd├╝renler konular─▒ g├╝ndeme getirmi┼čler, kendi ba┼člar─▒na karar alabilmi┼člerdir.

Ba┼čkan ├╝st d├╝zeyde ili┼čkileri ba┼člat─▒rken, kaynak bulma ve teknik ayr─▒nt─▒lar─▒ a┼čmak i├žin an─▒t yap─▒lar─▒n sahibi olan Vak─▒flar M├╝d├╝rl├╝─č├╝ veya ki┼čilerle diyalog kurmu┼č, bazen bu diyaloglar─▒n (Sedat ├çET─░NTA┼× ve Cahide TAMER ├Ârneklerinde oldu─ču gibi)sert bi├žimde s├╝rd├╝rm├╝┼čt├╝r. Kaz─▒m BAYKALÔÇÖ─▒n do─čru bildiklerinden geri ad─▒m atmad─▒─č─▒, tezini ┼čerÔÇÖi mahkeme tutanaklar─▒ndan edindi─či gerek├želere dayand─▒rd─▒─č─▒ g├Âr├╝lm├╝┼čt├╝r.

Bu arada 24 02 2008 tarihinde yap─▒lan ola─čan Genel Kurulda, Kurumun gelece─či ile ilgili olarak ├╝yelerin g├Âr├╝┼čleri dikkate al─▒narak Kurum T├╝z├╝─č├╝n├╝n tamam─▒nda de─či┼čiklik yap─▒lm─▒┼č, b├Âylelikle sembolik ├╝ye aidatlar─▒ d─▒┼č─▒nda geliri olmayan Kurumun t├╝z├╝k ama├žlar─▒n─▒n ger├žekle┼čtirilmesi i├žin gereksindi─či yurt i├žinden ve d─▒┼č─▒ndan ba─č─▒┼č kabul etmek, i┼čletmeler kurmak ve i┼čletmek ta┼č─▒nmaz mal sat─▒n almak, satmak, kiraya vermek, bunlar─▒n ├╝zerinde ayni hak tesis etmek gibi ├Âzetlenebilecek yeni gelir kaynaklar─▒na sahip olmas─▒ olana─č─▒ do─čmu┼čtur.

Ha┼čim ─░┼×CAN, Cahit ORTA├ç, ─░hsan Sabri ├çA─×LAYANG─░L gibi kimi m├╝lki amirler Kurum ├žal─▒┼čmalar─▒na destek verirken:

-k─▒sa d├Ânem i├žin atanan valilerin g├╝n├╝m├╝zde bu ili┼čkiyi s├╝rd├╝rmekte isteksiz ve yetersiz olmas─▒,

-Kentdeki n├╝fus art─▒┼č─▒n─▒n etkisiyle, dayan─▒┼čma ve hem┼čerilik duygular─▒n─▒ ya┼čatacak olan kesimin az─▒nl─▒kta kalmas─▒,

-H─▒zl─▒ Kentle┼čmenin yol a├žt─▒─č─▒ olumsuzluklar ve kontrol d─▒┼č─▒ yap─▒lanman─▒n ├Âncelikle tarihsel dokuya zarar vermesi, rant beklentilerinin daha tercih edilir olmas─▒,

-Yerel ─░darelerin ÔÇťTarihi ve Do─čal ├çevreÔÇŁ konusunda Tarihi Kentler Birli─či, Kaleli Kentler Birli─či gibi birlik d├╝zeyinde ├Ârg├╝tlenmeleri

-Bunun getirdi─či kaynak yaratma, kaynak kullanma olanaklar─▒n─▒n yerel idareler lehine de─či┼čmesi(emlak vergilerinden yap─▒lan %10ÔÇÖluk kesintinin ├ževre fonunda toplanmas─▒)

1946 y─▒l─▒n─▒n zor ko┼čullar─▒nda ortaya ├ž─▒kan Kurumun bunca askeri m├╝dahale d├Ânemlerinde bile kap─▒s─▒ kapanmam─▒┼č, siyasi parti ilintilerinin d─▒┼č─▒nda kalmay─▒ ba┼čarm─▒┼čt─▒r

Hay─▒r sahiplerinin deste─či Kurumu bug├╝nlere ula┼čt─▒r─▒rken ortaya konan Koruma Modeli kendi kayna─č─▒n─▒ yaratma ├žabas─▒ndaki Sivil Toplum Kurulu┼člar─▒ i├žin ├Ârnek olmay─▒ s├╝rd├╝recektir.

[1] Y├╝ksek Mimar / Bursa Eski Eserleri Sevenler Derne─či Ba┼čkan─▒

 

1,552 total views, 1 views today

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Etiketler:
Zafer ├ťnver

B─░RDE BUNLARA BAKIN

  • ├çOK OKUNAN
  • YEN─░
Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒?

Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒?

20 A─čustos 2019, Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒? i├žin yorumlar kapal─▒
Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti

Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti

6 A─čustos 2019, Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti i├žin yorumlar kapal─▒
BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒

BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒

5 A─čustos 2019, BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či

Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či

5 A─čustos 2019, Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či i├žin yorumlar kapal─▒
K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒

K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒

31 Temmuz 2019, K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒ i├žin yorumlar kapal─▒