BursaÔÇÖda Gizli Nikah ve Sinemac─▒ Bahri E┼čiyokÔÇÖun G├Âz├╝nden Bursa Sinemalar─▒

BursaÔÇÖda Gizli Nikah ve Sinemac─▒ Bahri E┼čiyokÔÇÖun G├Âz├╝nden Bursa Sinemalar─▒

Ekrem Hayri PEKER

Kimya m├╝hendisi, ara┼čt─▒rmac─▒, yazar, STK y├Âneticisi.
Bursa Mustafa Kemal Pa┼čaÔÇÖda (1954) do─čdu. Anadolu ├ťniversitesi Kimya M├╝hendisli─či b├Âl├╝m├╝ mezunu.
TUB─░TAK veri taban─▒na kay─▒tl─▒ ÔÇťTeknoloji tabanl─▒ Ba┼člang─▒├ž Firmalar─▒na ├ľzel ─░┼č Geli┼čtirmeÔÇŁ ment├Âr├╝, C Grubu i┼č G├╝venli─či uzman─▒ olarak Nano kimyasallar─▒n tekstil materyallerine uygulamalar konusunda ├╝niversitelerde konferanslar verdi.
Yay─▒nlanm─▒┼č kitaplar─▒ndan baz─▒lar─▒:
"Ku┼č├žuba┼č─▒ Hac─▒ Sami Bey",
"├ľzbek Mektuplar─▒",
"Ye┼čim Ta┼č─▒ - ├ľn T├╝rkler ve T├╝rk Tarihinden Kesitler",
"Kafkasya'dan Anadolu'ya - Zekeriya Efendi".
Belgeseltarih.com kurucu orta─č─▒ ve yazar─▒d─▒r.
E-Posta: ekrempeker@gmail.com
Ekrem Hayri PEKER

Rahmetli Ali Segban ve Tar─▒k SegbanÔÇÖ─▒ biliyoruz. Ama Bahri E┼čiyokÔÇÖu ka├ž─▒m─▒z hat─▒rlar. Oysa Segban karde┼čler BursaÔÇÖya d─▒┼čar─▒dan geldiler. SegmanlarÔÇÖ─▒ Kozabirlik M├╝d├╝r├╝ Sabri Pozen getirdi, Ablalar─▒ e┼čiydi. Ali SegbanÔÇÖ─▒ 1967 y─▒l─▒nda 38 ya┼č─▒nda kaybettik. Abisi Tar─▒k Segban, Dilek sinemas─▒n─▒ sat─▒p, ABDÔÇÖde ya┼čayan k─▒z─▒n─▒n yan─▒na gitti. ABDÔÇÖye yerle┼čti, 65 ya┼č─▒nda orada vefat eti.

Bahri Bey, BursaÔÇÖn─▒n k├Âkl├╝ ailelerinden birisi ve sinemac─▒l─▒─ča onlardan ├žok daha ├Ânce ba┼člam─▒┼č. 1933 Do─čumlu Bahri Bey, sinemac─▒l─▒─ča 1955 y─▒l─▒nda ba┼člam─▒┼č. Babas─▒ Kapal─▒├žar┼č─▒ esnaflar─▒ndan olan Bahri BeyÔÇÖden Bursa sinema tarihini ├Â─črenelim;

ÔÇť├çocuklu─čumda UlucamiÔÇÖnin yan─▒ndaki merdivenlerin oldu─ču yerde ─░stanbul Sinemas─▒ bulunuyordu. Eski bir yap─▒yd─▒. Onun d─▒┼č─▒nda ├ťnl├╝ CaddeÔÇÖde Milli Sinema bulunuyordu. T├╝rk Ocaklar─▒ ─░pek├žilik Caddesi ├╝zerinde bulunan Ermeni KilisesiÔÇÖnde film oynatm─▒┼č. BursaÔÇÖda en modern sinema Saray Sinemas─▒yd─▒. Sonra Tayyare sinemas─▒ yap─▒ld─▒.

Baba mesle─čimiz t├╝t├╝nc├╝l├╝kt├╝. T├╝t├╝n eskisi kadar para getirmeyince t├╝t├╝nc├╝l├╝─č├╝ b─▒rakt─▒m. Daha sonra dokumac─▒l─▒k i┼čine girdim. Dokudu─čum astarl─▒klar─▒, kuma┼člar─▒ Sultanhamam piyasas─▒nda sat─▒yordum. BursaÔÇÖdaki ┼×ar kul├╝be 1958 y─▒l─▒nda ├╝ye oldum.

1955-56 y─▒llar─▒nda askerlik yapt─▒m. Komutan postas─▒ olarak Malatya ve Diyarbak─▒rÔÇÖda askeri birliklerde film oynatt─▒m. NATOÔÇÖya girdikten sonra AmerikaÔÇÖdan hibe olarak yanlar─▒nda jenerat├Ârleriyle tak─▒m halinde film makineleri geldi.

─░nci Sinemas─▒ 1949 ÔÇô 50ÔÇÖli y─▒llarda a├ž─▒ld─▒. Orada Arabac─▒lar Han─▒ bulunuyordu. YugoslavyaÔÇÖdan gelen makinistli─či bilen Hakk─▒ Tura buray─▒ a├žt─▒.┬á Ben ondan devrald─▒m. Kapal─▒├žar┼č─▒ yang─▒n─▒nda ─░nci Sinemas─▒ hasar g├Ârd├╝, tamir ettirdim. Yan taraf─▒ndaki bah├žesinde Yorganc─▒lar ├çar┼č─▒s─▒ a├ž─▒ld─▒.

***

Yolge├žen Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ Avukat M├╝min ─░─čmen a├žt─▒.

Ahmetpa┼ča otopark─▒n─▒n giri┼činde, ┼×imke┼č mescidi arkas─▒ndaki bah├že bir kad─▒na aitti. Burada yazl─▒k Lale Sinemas─▒ a├ž─▒ld─▒.

S├╝mer Sinemas─▒, K├Âyl├╝ Pazar─▒ÔÇÖn─▒n oldu─ču yerdeydi, y─▒k─▒ld─▒ ve yerine k├Âyl├╝ pazar─▒ yap─▒ld─▒. Devlet Sinemas─▒ÔÇÖn─▒n arkas─▒ndaki bo┼č alanda S├╝mer Sinemas─▒ tekrar a├ž─▒ld─▒. Sinemay─▒ a├žan ├çoskun NomerÔÇÖdi. Belediye ile r├╝sum y├╝z├╝nden ba┼č─▒ derde girdi. O da tuttu, biletsiz, bedavaya film seyrettirmeye ba┼člad─▒. Daha do─črusu, sineman─▒n ├Ân├╝nde o zamandaki film ├╝creti olan bir liraya ├žikolata, nane ┼čekeri sat─▒yordu. Onu g├Âsteren sinemaya giriyordu.

Belediye sonunda bir bahane bulup, sinemay─▒ kapatt─▒. ├ço┼čkun Bey, MuradiyeÔÇÖde ├çi├žek Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ a├žt─▒, i┼čletemedi. Ben al─▒p, i┼člettim. Asabi tipli bir arkada┼čt─▒. Gen├ž ya┼čta kaybettik.

*

─░hsan Bey diye bir arkada┼č Demirkap─▒ÔÇÖda yazl─▒k ve k─▒┼čl─▒k bir sinema a├žt─▒. K─▒┼čl─▒k sinema fazla ├žal─▒┼čmad─▒ ama yazl─▒k Y─▒ld─▒z sinemas─▒ ├žal─▒┼čt─▒. Y─▒llar sonra yeri ayakta duruyor.

*

Benim oynatt─▒─č─▒m filmleri ge├žen tek film ÔÇťAvareÔÇŁ filmiydi. 1957ÔÇô58 y─▒l─▒ olmal─▒, onun bu kadar tutaca─č─▒n─▒ tahmin edemedim. O y─▒llarda ─░nci Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ i┼čletiyordum. Bende altta kalmad─▒m, Neriman K├ÂksalÔÇÖ─▒n ba┼črolde oynad─▒─č─▒ ÔÇťFosforlu CevriyeÔÇŁ filmini oynatt─▒m, Neriman K├ÂksalÔÇÖ─▒n ├žok tutuldu─ču y─▒llard─▒. Flim ├žok iyi seyirci ├žekti, AvareÔÇÖnin kar┼č─▒s─▒nda ezilmedim.

*

BursaÔÇÖda 17 film firmas─▒n─▒n film da─č─▒t─▒c─▒s─▒ oldum. Yazl─▒k sinemalardan ─░nci, R├╝ya, Park, Zafer, K─▒┼čl─▒k sinemalardan Yeni ve K─▒smet sinemalar─▒n─▒ i┼člettim. UluyolÔÇÖda dokuma fabrikalar─▒n─▒n oldu─ču yerde Y─▒ld─▒z Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ a├žt─▒m. Yer sahibi Fatma Han─▒mÔÇÖd─▒. ─░nci sinemas─▒n─▒ 1975 y─▒l─▒nda kapatt─▒m.

1963 y─▒l─▒nda Ali Segban ve Hakk─▒ TuraÔÇÖyla Sinemac─▒l─▒k Kollektif ┼×irketini kurduk. Marmara, Yeni, Zafer, ─░nci, Tan sinemalar─▒n─▒ bu ┼čirket i┼čletti.

1972 y─▒l─▒nda Sinemac─▒l─▒k Kollektif ┼×irketindeki hissemi orta─č─▒m Hakk─▒ Tura BeyÔÇÖe devrettim. T├╝rkiyeÔÇÖnin en modern tavuk├žuluk i┼čletmesini kurdum. Sonraki y─▒llar bu sekt├Ârden de ayr─▒ld─▒m.

*

R├╝ya Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ 38 ya┼č─▒nda kaybetti─čimiz Ali SegbanÔÇÖla beraber a├žt─▒k. A├ž─▒l─▒┼ča Nesrin SipahiÔÇÖyi davet ettik. Para almadan sahneye ├ž─▒kmad─▒. Dere kenar─▒na b├╝y├╝k bir pano yapt─▒rm─▒┼čt─▒m. Oynayan filmlerin afi┼čleri Setba┼č─▒ÔÇÖndan g├Âr├╝n├╝rd├╝. R├╝ya Sinemas─▒ÔÇÖnda film ├╝creti bir lirayd─▒. Nesrin Sipahi geldi─či ak┼čam 2,5 TL yapt─▒k.

R├╝ya Sinemas─▒na Elmasbah├želerÔÇÖden ├žok say─▒da seyirci geliyordu. Kimi Roman vatanda┼člar yanlar─▒nda getirdikleri yiyecekleri, domatesleri yerlerdi. ─░├žeri kalabal─▒k girerlerdi. Birka├ž ki┼čiyi aralar─▒nda biletsiz sokarlard─▒, biz de g├Âz yumard─▒k.

*

Kapal─▒├žar┼č─▒ yang─▒n─▒ndan sonra ─░nci Sinemas─▒n─▒ yeniden a├žt─▒m. Sonbahar mevsimi bitiyordu. Belediyenin belirledi─či sezonun sonundayd─▒k. Aysel TanjuÔÇÖnun da oynad─▒─č─▒ bu filmin afi┼činde Aysel TanjuÔÇÖnun ├ž─▒plak g├Â─č├╝sleri y─▒ld─▒zla kapat─▒lm─▒┼čt─▒. Yerel gazetelerden birisi (Bursa HakimiyetÔÇÖte yazan Enver Ayhan) bu afi┼či bahane ederek ÔÇťSeks Filmi Oynat─▒yorlarÔÇŁ diye haber yapt─▒ ve bu haberi s├╝rd├╝rd├╝. Bu reklam─▒n etkisiyle seyirci patlamas─▒ oldu. Sezon kapan─▒┼č tarihi bitti. Talep ├žok, resmen seyirci patlamas─▒ oldu. Belediye bir yandan kesilen biletlerden r├╝sum al─▒yordu, di─čer yandan da her gece 50 lira ceza kesiyordu. Sinema Ekim sonuna kadar a├ž─▒k kald─▒.

*

K├╝lt├╝rparkÔÇÖta belediye 2500 ki┼čilik bir sinema a├žm─▒┼čt─▒. Buras─▒n─▒ Esat Acar 1974 y─▒l─▒nda Gazino yapt─▒, i┼čletemedi. Ben devrald─▒m, Park Sinemas─▒ ad─▒yla sinemaya ├ževirdim i┼čletmeye ba┼člad─▒m. Uzun y─▒llar g├╝zel i┼č yapt─▒m ama televizyon iyice yay─▒l─▒nca seyirci say─▒s─▒ azald─▒, kapatmak durumunda kald─▒m. Masal─▒ g├╝zel bir sinemayd─▒.

Televizyon yayg─▒nla┼č─▒nca yazl─▒k sinemalar─▒n seyircileri yava┼č yava┼č televizyon dizilerine ba─članmaya ba┼člad─▒. Ka├žak dizisi ├žok tutulmu┼čtu. Dizinin finali oynad─▒─č─▒ gece Park Sinemas─▒nda tek seyirci yoktu.

Bir gece Emel Say─▒n ve M├╝jdat Gezen oynad─▒klar─▒ filmin galas─▒ i├žin geldiler. 2500 ÔÇô 3000 sinemaya 800 ki┼či geldi.

Park Sinemas─▒n─▒n a├ž─▒l─▒┼č─▒na Ediz HunÔÇÖu getirdim. Buraya gelen Avni Dilligil Tiyatrosu i┼č yapmay─▒nca kendilerinden para almad─▒m. Lale Oralo─čluÔÇÖnun oynad─▒─č─▒ ÔÇťKad─▒nlar I─▒h DerseÔÇŁ oyunu t─▒kl─▒m t─▒kl─▒m doluydu. Ama oyun esnas─▒nda yuhalayanlar oldu. Oyundan sonra o gece ka├žt─▒lar

*

Yeni SinemaÔÇÖn─▒n yeri G├Âk├ženlerindi. Ben kiralay─▒p, i┼člettim. Eski bir sinemayd─▒. Ali Segban ve kurdu─čum Sinemac─▒l─▒k Kollektif ┼×irketi buray─▒ i┼čletiyordu. Ali Osman S├Ânmez buray─▒ alana kadar i┼člettim. Yeni SinemaÔÇÖda vurdulu ÔÇô k─▒rd─▒l─▒, aksiyon filmlerini oynat─▒rd─▒k. K─▒smet Sinemas─▒ÔÇÖnda T├╝rk filmleri oynat─▒rd─▒k. ├çar┼čamba g├╝nleri kad─▒nlar matinesi yapard─▒k.

*

Yazl─▒k Zafer Sinemas─▒ T├╝rk├╝n ailesine aitti. Sineman─▒n alt─▒nda Siemens bayi Selahattin TokurÔÇÖun ma─čazas─▒ bulunuyordu. K─▒┼čl─▒k Zafer Sinemas─▒ a├ž─▒lamad─▒. ─░ki katl─▒ binan─▒n ├╝st kat─▒n─▒ sinema yapmak isteyen Hayri K├╝├ž├╝k bu sinemay─▒ a├žamad─▒. K─▒┼čl─▒k ├ç─▒nar Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ Mustafa Tekin a├žt─▒. 150 ki┼čilik hangar gibi bir yerdi. Sinemalar aras─▒nda film da─č─▒tan ├ľzhan Boysan Kiremit├ži mahallesinde Konak Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ a├žt─▒.

─░┼č yapacak filmlerin kokusunu ├žekilirken al─▒rd─▒m. Da─č─▒t─▒m ├╝cretinin ├╝├ž ÔÇô d├Ârt kat─▒n─▒ verirdim. O y├╝zden da─č─▒t─▒mda bana ├Âncelik verirlerdi. Nuri Sesig├╝zelÔÇÖin ilk filmi ÔÇťFabrika G├╝l├╝ÔÇŁ filmi ─░stanbulÔÇÖda 7 hafta vizyonda kalm─▒┼čt─▒. Minib├╝sle gidip, alm─▒┼čt─▒m.

*

BursaÔÇÖda ├žekilen filmlere yard─▒m─▒m oldu. Kalacak yer, araba tamiri gibi bir├žok konuda yard─▒mc─▒ olurdum. Evim sinema y─▒ld─▒zlar─▒na a├ž─▒kt─▒. Murat Soydan T├╝rkiye g├╝zeli… ile evimde gizlice Nikah k─▒ym─▒┼čt─▒.

Y─▒lmaz G├╝ney BursaÔÇÖda ÔÇťAlageyikÔÇŁ filmini ├ževirirken, hapse d├╝┼čt├╝. Kendisini ziyarete giderdim. Hapishane m├╝d├╝r├╝yle satran├ž oynard─▒. Kendisi 1953 y─▒l─▒nda Dar FilmÔÇÖde ├žal─▒┼čmaya ba┼člam─▒┼čt─▒.

BursaÔÇÖda bir├žok filmin ├žekildi─či, Samanl─▒ K├Ây├╝ yolu ├╝zerindeki Dikencik ├žiftli─či 10 bin d├Ân├╝m b├╝y├╝kl├╝─č├╝ndeydi. Alko├žlar akrabam─▒zd─▒. Onlar─▒n arabalar─▒yla R├╝├žhan Adl─▒ ve T├╝rkan ┼×orayÔÇÖ─▒ BursaÔÇÖya getirirdik.

1970 y─▒l─▒nda Y─▒lmaz K├ÂksalÔÇÖ─▒n ├ževirdi─či filminde bir fig├╝ran teleferikten d├╝┼čerek ├Âld├╝. Cenazesini ─░stanbulÔÇÖa ben g├Ânderdim. ┼×├╝kran ├ľzer Harmanc─▒kÔÇÖda film ├ževirdi?

En ├žok filmi T├╝rker ─░nano─čluÔÇÖnun sahibi oldu─ču Erler FilmÔÇÖden al─▒rd─▒m.

YE┼×─░L├çAMÔÇÖDAN H─░K├éYELER

Ahmet Mekin, Muhterem Nur ve Salih TozanÔÇÖ─▒n ba┼črollerini oynad─▒─č─▒ ÔÇťGurbet Yolcular─▒ÔÇŁ filmi ├žekilirken araba verdim. Bu filmin baz─▒ sahneleri Misi K├Ây yolundaki bir de─čirmende ├žekilmi┼čti. Salih Tozan, Muhterem NurÔÇÖa ÔÇťSultan─▒m, benimle evlenir misin?ÔÇŁ diye tak─▒l─▒yordu. Muhterem Nur da ÔÇťAbi, zengin desem de─čilsin; Gen├ž desem gen├ž de─čilsin. Ben ne diyeyimÔÇŁ diye cevap verirdi.

*

1967 y─▒l─▒nda Samanl─▒ k├Ây├╝nde bulunan Dikencik ├žiftli─činde Uyan─▒k Film H├╝lya Ko├žyi─čit ve Nuri Sesig├╝zelÔÇÖin ba┼črollerde oynad─▒klar─▒ bir film ├žekiliyordu. H├╝lya Ko├žyi─čit, d├Ânemin ├╝nl├╝ futbolcular─▒ndan Fenerbah├žeÔÇÖde oynayan Selim SoydanÔÇÖla ni┼čanl─▒yd─▒. Filmin set amiri arkada┼č─▒m K├╝rt Cemil; Selim Soydan geldi dedi. H├╝lya Han─▒m 2 ÔÇô 3 g├╝n izin istedi. Fazla sahnesi kalmam─▒┼čt─▒, izin verdik. Daha sonra yap─▒mc─▒ ├Ânce gazetelere ÔÇťH├╝lya Ko├žyi─čit setten ka├žt─▒ÔÇŁ diye haber u├žurdu, sonra yan─▒na ald─▒─č─▒ gazetecilerle ya┼čad─▒klar─▒ evi bast─▒. Kap─▒ a├ž─▒ld─▒, patlayan fla┼člar, sonra gazetelerde, dergilerde boy boy foto─čraflar. Filmin bu ┼čekilde reklam─▒ oldu. Ba┼čka bir reklam usul├╝ de ba┼črollerde oynayan oyuncular─▒n birbirlerine ÔÇť├é┼č─▒kÔÇŁ olduklar─▒ haberleriydi.

*

Cing├Âz Recai olarak tan─▒nan Turan Seyfio─člu alkolden hayat─▒n─▒ yitirdi.

*

─░stanbulÔÇÖdan sinema y─▒ld─▒zlar─▒ kayak yapmaya geliyorlard─▒. Onlar─▒ Uluda─čÔÇÖa g├Ât├╝r├╝rd├╝m. M├╝zeyyen Senar, sadece kendi i├žki ┼či┼česinden i├žerdi. Babas─▒ Kapal─▒├žar┼č─▒ÔÇÖda ┼č─▒ra satard─▒.

Sinemac─▒lar aras─▒nda ÔÇťBahri BeyÔÇÖin masas─▒nda hesap ├ÂdenmezÔÇŁ s├Âz├╝ yayg─▒nd─▒. Ediz HunÔÇÖu bir gala i├žin BursaÔÇÖya getirtmi┼čtik. Beraber yaz─▒haneme d├Ând├╝k. Yaz─▒hanem KafkasÔÇÖ─▒n biraz ├╝st├╝nde Nalbanto─člu giri┼činde ├ç─▒ksal─▒n ─░┼č han─▒n─▒n oldu─ču yerdeydi. Otopark yap─▒l─▒rken y─▒k─▒ld─▒, ar┼čivimi de koruyamad─▒m. Yaz─▒haneye girdim, Sevim ├ça─člayan oradayd─▒. ÔÇť┼×ahane Kad─▒nÔÇŁ diye nam salm─▒┼čt─▒. Oynad─▒─č─▒ filmler, program yapt─▒─č─▒ yerler ─░stanbulÔÇÖda u├žakla tan─▒t─▒l─▒rd─▒. P─▒rp─▒r tabir etti─čimiz u├žaklar─▒n u├žlar─▒na bez afi┼č ba─član─▒rd─▒. ┼×imdiki Be┼čikta┼č Stadyumunun ├╝zerinde u├žard─▒. Kad─▒n Ediz HunÔÇÖu b─▒rakmad─▒. Ona da mecburen ├çelikpalasÔÇÖta yer ay─▒rtt─▒k. Sonra ikisini de otele b─▒rakt─▒k.

*

Ev TekstilÔÇÖinin duayeni Hadi Bey T├╝rkmen GemlikÔÇÖliydi. Salih Kirac─▒ba┼č─▒ÔÇÖn─▒n k─▒z─▒yla evlenip, BursaÔÇÖn─▒n damad─▒ oldu. ÔÇťBabam─▒n mezar─▒ GemlikÔÇÖte, benim ki Mudanya. Kar┼č─▒l─▒kl─▒ bak─▒┼č─▒r─▒zÔÇŁ diyecek kadar n├╝ktedand─▒.

Yazlar─▒ Mudanya Arnavut K├ÂyÔÇÖde Esmer NecdetÔÇÖin i┼čletti─či plaj ve bar─▒n hemen biti┼či─činde iki katl─▒ tarihi bir ya┼č─▒yorlard─▒. Yaz aylar─▒nda g├Âr├╝┼č├╝rd├╝k.

*

Bahri Beyin cenazesini ─░stanbulÔÇÖa g├Ânderdi─či figuran─▒n ac─▒ ├Âyk├╝s├╝n├╝ SES dergisinden okuyal─▒m:

B─░R F─░GURAN ├ľLD├ť, YE┼×─░L├çAM KARI┼×TI!

1971 y─▒l─▒nda Natuk BaytanÔÇÖn─▒n y├Ânetmenli─čini yapt─▒─č─▒, ba┼črollerini; Y─▒lmaz K├Âksal, Figen Han, Meral Zeren, Reha Yurdakul, Kaz─▒m Kartal ve Danyal TopatanÔÇÖ─▒n oynad─▒─č─▒ 62 dakikal─▒k bu filmin ├žekimi esnas─▒nda bir fig├╝ran hayat─▒n─▒ kaybetmi┼čti.

─░ki y─▒ldan beri fig├╝ranl─▒k yapan 23 ya┼č─▒ndaki Suphi ├ľzkaya’n─▒n, ┬ź├ľnce Sev, Sonra Vur┬╗ filminin ├žekimleri s─▒ras─▒ndaki ├Âl├╝m├╝ Ye┼čil├žam’da ├že┼čitli s├Âylentilere yol a├žt─▒. Hi├žbir g├╝nah─▒ olmad─▒─č─▒ halde Y─▒lmaz K├Âksal, bu dedikodular─▒n bir numaral─▒ hedefi haline geldi.
Ge├žen hafta i├žinde fig├╝ran Suphi ├ľzkaya’n─▒n ├Âl├╝m├╝ Ye┼čil├žam’da bomba gibi patlad─▒ ve ├že┼čitli dedikodular─▒n, s├Âylentilerin ├ž─▒kmas─▒na sebep oldu.

Olaylar─▒ daima ger├žek y├Ân├╝yle ve en do─čru ┼čekilde vermeyi prensip edinmi┼č olan Ses mecmuas─▒, bu olay─▒n da pe┼čine d├╝┼čt├╝, olay─▒n kahramanlar─▒yla teker teker konu┼čtu ve ├že┼čitli yorumlara sebep oldu─ču i├žin bir esrar perdesine b├╝r├╝nen Suphi ├ľzkaya olay─▒n─▒ ayd─▒nlatmaya ├žal─▒┼čt─▒.

Kadri Film ┼×irketi, ┬ź├ľnce Sev, Sonra Vur┬╗ filminin baz─▒ sahnelerini ├žekmek i├žin ├Ânce ─░znik’e, sonra Bursa’ya gitmi┼čti, i┼čte ne olmu┼čsa Bursa’da Uluda─č’da teleferikte ├žekilen kavga sahnelerinde olmu┼č ve Suphi ├ľzkaya isimli fig├╝ran, ├ž─▒kt─▒─č─▒ elektrik dire─činde 2100 voltluk cereyana kap─▒larak ├Âlm├╝┼čt├╝. Olaya hemen Bursa Savc─▒s─▒ el koydu ve b├╝t├╝n film ekibinin ifadeleri al─▒nd─▒.

Bursa’da ├žekilen “├ľnce Sev, Sonra Vur” filmi, teleferikte ├žekilen tehlikeli teleferik sahneleriyle dikkat ├žekiyor. Foto─črafta Y─▒lmaz K├Âksal ile Adnan Mersinli bir kavga sahnesinde.)Verilen ifadelerden anla┼č─▒ld─▒─č─▒na g├Âre, fig├╝ran Suphi ├ľzkaya, hi├žbir i┼či olmad─▒─č─▒ halde, kendi kendine verdi─či bir kararla 6-7 metre y├╝ksekli─čindeki elektrik dire─čine t─▒rmanm─▒┼č, oradan o esnada teleferikte kavga sahneleri ├žekmekte olan Y─▒lmaz K├Âksal’─▒ seyretmeye ba┼člam─▒┼čt─▒. 10 dakika kadar direkte kalan Suphi ├ľzkaya tam a┼ča─č─▒ inecekken sa─č elinin ba┼č parma─č─▒ndan cereyana kap─▒lm─▒┼č ve 2100 voltluk cereyan─▒n etkisiyle havaya f─▒rlayarak yere d├╝┼čm├╝┼čt├╝, Bu s─▒rada a┼ča─č─▒da bulunan filmin prod├╝ksiyon amiri Necip Ko├žak ile ├žekimi yar─▒da b─▒rak─▒p olay yerine gelen akt├Âr Adnan Mersinli hemen Suphi ├ľzkaya’y─▒ s─▒rtlam─▒┼člar ama; ne var ki 23 ya┼č─▒ndaki talihsiz fig├╝ran hastaneye gidemeden yolda ├Âlm├╝┼čt├╝.┬á

Olay, polis ve savc─▒l─▒k kay─▒tlar─▒na bu ┼čekilde ge├žti─či halde Ye┼čil├žam’da tamamen aksi ┼čekilde dedikodular, s├Âylentiler ┬ádola┼čmaya ba┼člad─▒. Ye┼čil├žam’daki s├Âylentilere g├Âre, Suphi ├ľzkaya, kendi hatas─▒ neticesinde ├Âlmemi┼č, teleferikte ├žekilen kavga sahnelerinde Y─▒lmaz K├Âksal’─▒n yerine dubl├Ârl├╝k yaparken, 15 metreden yere d├╝┼čm├╝┼č ve beyni par├žalan─▒p, boynu k─▒r─▒larak ├Âlm├╝┼čt├╝.

Di─čer bir dedikoduya g├Âre ise Y─▒lmaz K├Âksal’─▒n b├╝t├╝n filmlerinde dubl├Ârl├╝k yapan Suphi ├ľzkaya, bundan ├Ânce de defalarca ├Âl├╝mle burun buruna gelmi┼č, fakat her defas─▒nda k─▒l pay─▒yla ├Âl├╝mden kurtulmu┼čtu.

Bu dedikodu ve s├Âylentiler kar┼č─▒s─▒nda olay─▒n bir numaral─▒ sorumlusu haline gelen Y─▒lmaz K├Âksal ne d├╝┼č├╝n├╝yor, ne s├Âyl├╝yordu acaba? Kadri Film’in Beyo─člu’nda Eren Han’daki yaz─▒hanesinde bulduk Y─▒lmaz K├Âksal’─▒. Rengi sapsar─▒, g├Âzleri uykusuzluktan k─▒pk─▒rm─▒z─▒. ├çok ├╝zg├╝n oldu─ču her halinden belli.

┬źYukar─▒da Allah var┬╗ diyerek ba┼čl─▒yor s├Âze… ┬ź6 y─▒ll─▒k sinema hayat─▒mda yaln─▒z bundan bir y─▒l ├Ânce oynad─▒─č─▒m bir filmde dubl├Âr kulland─▒m. O da sadece bir sahne i├žindi. Allah gani gani rahmet eylesin, Suphi ├ľzkaya, benim i┼č hayat─▒m─▒n d─▒┼č─▒nda ├žok sevdi─čim bir karde┼čimdi. Bug├╝ne kadar bir├žok filmde beraber oynad─▒k ama benim hi├žbir zaman dubl├Ârl├╝─č├╝m├╝ yapmad─▒. ├çekilen filmler meydanda. Benim dubl├Âr kulland─▒─č─▒m─▒ ispat eden varsa ├ž─▒ks─▒n ortaya.┬╗

Biz bunlar─▒ konu┼čurken filmin prod├╝kt├Âr├╝ Kadri Yurdatap, rejis├Âr├╝ Natuk Baytan ile kameraman─▒ Kaya Ererez ve Suphi ├ľzkaya ├Âld├╝─č├╝ zaman yan─▒nda bulunan Adnan Mersinli ile Necip Ko├žak giriyorlar odaya.

Dedikodulardan hepsi ├╝zg├╝n. Natuk Baytan, ┬źBuyrun st├╝dyoya gidelim┬╗ diyor… ┬źE─čer teleferikte ├žekilen sahnelerde Y─▒lmaz K├Âksal’─▒n yerine Suphi ├ľzkaya oynam─▒┼čsa ben cebimden yar─▒m milyon lira tazminat vermeye haz─▒r─▒m!┬╗

(Yaz─▒: Cahit Poyraz / 17 Temmuz 1971, SES dergisi) Yaz─▒ i├žin Nahit Kayaba┼č─▒ÔÇÖna te┼čekk├╝r ederim.

 

BURSAÔÇÖDA B─░R F─░LM YILDIZI G─░ZL─░CE EVLEND─░

Bursa 1980ÔÇÖli y─▒llara kadar kimli─čini yitirmemi┼č, yemye┼čil ovas─▒n─▒n alabildi─čine uzand─▒─č─▒, derelerinde, Nil├╝fer ├çay─▒nda bal─▒k tutuldu─ču hen├╝z n├╝fusu 400 bine yakla┼čm─▒┼č bir kentti.

Tarihi mahalleleri ayaktayd─▒. Da─čda kayak yap─▒p Mudanya ve Gemlik sahillerinde denize girebiliyordunuz. Binlerce d├Ân├╝ml├╝k ├žiftlikleri ayaktayd─▒. Bu ├Âzelliklerinden dolay─▒ film ┼čirketleri i├žin do─čal bir setti.

├çok say─▒da filmin tamam─▒ veya belirli b├Âl├╝mleri Bursa ili ve il├želerinde ├žekildi. BursaÔÇÖn─▒n o zamanki elit kesimi, sanayicisi, ├žiftlik sahipleri filmcilere her a├ž─▒dan yard─▒mc─▒ oluyorlard─▒.

Bursa ili ve il├želerinde ├žok say─▒da sinema bulunuyordu. Sadece BursaÔÇÖda ..yazl─▒k, ..k─▒┼čl─▒k sinema bulunuyordu. Okul ve resmi kurumlardaki sinemalar hari├ž. ─░l├želerde, bucaklarda ├žok say─▒da sinema salonu bulunuyordu. Yazl─▒k ÔÇô k─▒┼čl─▒k olarak rahatl─▒kla 60ÔÇÖtan fazla salon oldu─čunu s├Âyleyebiliriz. ├ťstelik okullar hari├ž, okullarda 16mmÔÇÖlik makineler bulunuyordu. Biliyorsunuz merkezi seyyar sinemac─▒lar─▒ bu say─▒n─▒n d─▒┼č─▒nda tutuyoruz. BursaÔÇÖda ├žok say─▒da seyyar sinemac─▒ bulunuyordu. Bunlar k├Âyleri, sahillerdeki kamplar─▒ dola┼č─▒p, film oynat─▒yorlard─▒.

BursaÔÇÖda ├žok say─▒da film da─č─▒t─▒c─▒s─▒ vard─▒. Ancak bunlardan babadan film da─č─▒t─▒c─▒s─▒ Ferruh Nayman, ofisi Tayyare sinemas─▒nda bulunan Selahattin Bey (Ayta├ž) ve Bursa Filmcilik ┼čirketi.

Bursa Filmcilik ┼×irketinin ├╝├ž orta─č─▒ vard─▒; Bahri Akku┼čo─člu, Ali Segban ve Hakk─▒ Tura. ┼×irket ofisi ├Ânce Yeni SinemaÔÇÖdayd─▒. Sonra Kafkas pastanesi yak─▒n─▒na ve en son K─▒smet Sinemas─▒ÔÇÖna ta┼č─▒nd─▒.

┼×irket 17 film ┼čirketinin temsilcili─čini yap─▒p, ├žektikleri filmleri da─č─▒t─▒rken, bir yandan da sinema salonlar─▒ i┼čletiyordu; ─░nci, R├╝ya, Park, K─▒smet. Dilek Sinemas─▒ÔÇÖn─▒ Ali Segban ve karde┼či Doktor Tar─▒k Segban i┼čletiyordu.

Bahri bay ellilerde ─░stanbulÔÇÖdaki film piyasas─▒yla tan─▒┼čm─▒┼čt─▒. ─░nci Sinemas─▒n─▒ i┼čletirken ─░stanbulÔÇÖdaki firmalarla ba─člant─▒ kurmu┼čtu. BursaÔÇÖya film ├žekmeye gelen ekiplere yard─▒mc─▒ oluyordu.

*

Ya┼čad─▒─č─▒ hik├óyelerden en ilginciyse bir film y─▒ld─▒z─▒n─▒n ni┼čanl─▒s─▒yla bas─▒ndan habersiz, BursaÔÇÖda nik├óh k─▒ymas─▒ ve bu nik├óh─▒n Bahri Akku┼čo─čluÔÇÖnun evinde k─▒y─▒lmas─▒.┬á Evet, sinema d├╝nyas─▒n─▒n tan─▒nm─▒┼č bir y─▒ld─▒z─▒ BursaÔÇÖya geliyor ve gizlice nik├óh k─▒y─▒yor. Bahri BeyÔÇÖin sinema d├╝nyas─▒ndaki yerini g├Âstermesi a├ž─▒s─▒ndan ├žok ilgin├ž hik├óyeyi sizlere aktaray─▒m.

1970 y─▒l─▒, Bahri Akku┼čo─čluÔÇÖnun evi Setba┼č─▒ÔÇÖndad─▒r. ─░ki ├Ânemli misafiri evinde a─č─▒rlamaktad─▒r. Murat Soydan ve ni┼čanl─▒s─▒ G├╝ler Samuray.

*

G├╝ler Samuray 1961 y─▒l─▒nda T├╝rkiye G├╝zeli se├žilmi┼čtir. 1967 y─▒l─▒nda Ni┼čanta┼č─▒ÔÇÖnda tan─▒nm─▒┼č bir aile tahsilini bitirip ─░ngiltereÔÇÖden d├Ânen o─čullar─▒n─▒n ┼čerefine bir parti verir. Bu partide T├╝rk sinemas─▒n─▒n yak─▒┼č─▒kl─▒ j├Ânlerinden Murat Soydan ve G├╝ler Samuray da vard─▒r. Bu partide tan─▒┼č─▒rlar.

Bu ikilinin yollar─▒ iki ay sonra bir gece kul├╝b├╝nde kesi┼čir. Bu kar┼č─▒la┼čmadan sonra ikili g├Âr├╝┼čmeye devam eder. Bu beraberlik 3 y─▒l s├╝rer. Daha sonra d├Ârt ay sonra do─čacak ├žocuklar─▒ i├žin nik├óh k─▒ymaya karar verirler.

Bu nik├óh─▒ ─░stanbulÔÇÖdan uzakta bir yerde k─▒ymak isterler. ─░stanbulÔÇÖa en yak─▒n yer BursaÔÇÖd─▒r ve sinemac─▒lar─▒n en b├╝y├╝k yard─▒mc─▒s─▒ Bahri Akku┼č orada ya┼čamaktad─▒r.

Yard─▒m i├žin Bahri Bey aran─▒r ve Bahri Bey nik├óh─▒ evinde k─▒ymalar─▒n─▒ ister. Nik├óh g├╝n├╝ olarak 3 Ekim Cumartesi g├╝n├╝ saat 16.00 olarak kararla┼čt─▒r─▒l─▒r.

G├╝ler Samuray 1941 y─▒l─▒nda ─░stanbulÔÇÖda do─čmu┼č, kolejde okumu┼č ve arkada┼člar─▒n─▒n zoruyla kat─▒ld─▒─č─▒ g├╝zellik yar─▒┼čmas─▒nda T├╝rkiye g├╝zeli se├žilmi┼čtir. 1962 y─▒l─▒nda g├╝zellik yar─▒┼čmas─▒nda ├╝lkemizi temsil i├žin AmerikaÔÇÖya gitmi┼č, 1963 ÔÇô 1966 y─▒llar─▒ aras─▒nda FloridaÔÇÖdaki akrabalar─▒n─▒n yan─▒nda ya┼čam─▒┼č, sonra T├╝rkiyeÔÇÖye d├Ânm├╝┼čt├╝.

Murat soydan 1966 y─▒l─▒nda ÔÇťPerdeÔÇŁ mecmuas─▒n─▒n a├žt─▒─č─▒ yar─▒┼čmay─▒ Tanju Korel ile birlikte kazanarak sinemaya ge├žti.

Nik├óhta bulunanlardan biri Murat SoydanÔÇÖ─▒n abisi Erkan TercanÔÇÖd─▒r (Murat SoydanÔÇÖ─▒n esas ad─▒ R├╝├žhan Tercan). D├╝─č├╝n pastas─▒ Kafkas pastanesinden gelmi┼čti.

─░kili, 2 Ekim Cuma g├╝n├╝ Bahri BeyÔÇÖin ├çelikpalasÔÇÖta kendileri i├žin ay─▒rtt─▒─č─▒ 110 nolu odaya yerle┼čirler.

Ertesi g├╝n Bahri Akku┼čÔÇÖun evine gittiklerinde mahalle sakinleri ÔÇťAAA.. Murat Soydan buradaÔÇŁ diye birbirlerine g├Âsterirler. D├╝─č├╝nde G├╝ler SamurayÔÇÖ─▒n ailesinden kat─▒lan yoktur. Murat SoydanÔÇÖ─▒n annesi ve babas─▒ gen├žleri hay─▒rl─▒ olsun diyerek Kabata┼čÔÇÖtan YalovaÔÇÖya u─čurlam─▒┼člard─▒.

├ľnce nikah defterine G├╝ler Han─▒m imzay─▒ atar. Sonra Murat Soydan imzalar, sonra da Murat SoydanÔÇÖ─▒n ┼čahidi olarak Bahri Akku┼čo─člu, G├╝ler SamurayÔÇÖ─▒n ┼čahidi olarak da Sabahattin S├╝rmeligil defteri imzalar.

BursaÔÇÖda birka├ž g├╝n kalan ├žift ─░stanbulÔÇÖa d├Âner. ├çift, erken do─čan ├žocuklar─▒na Ali ad─▒ verirler. Ancak bu evlilik birka├ž y─▒l sonra bo┼čanmayla sona erer.

2,719 total views, 1 views today

Ekrem Hayri PEKER

Ekrem Hayri PEKER

Kimya m├╝hendisi, ara┼čt─▒rmac─▒, yazar, STK y├Âneticisi. Bursa Mustafa Kemal Pa┼čaÔÇÖda (1954) do─čdu. Anadolu ├ťniversitesi Kimya M├╝hendisli─či b├Âl├╝m├╝ mezunu. TUB─░TAK veri taban─▒na kay─▒tl─▒ ÔÇťTeknoloji tabanl─▒ Ba┼člang─▒├ž Firmalar─▒na ├ľzel ─░┼č Geli┼čtirmeÔÇŁ ment├Âr├╝, C Grubu i┼č G├╝venli─či uzman─▒ olarak Nano kimyasallar─▒n tekstil materyallerine uygulamalar konusunda ├╝niversitelerde konferanslar verdi. Yay─▒nlanm─▒┼č kitaplar─▒ndan baz─▒lar─▒: "Ku┼č├žuba┼č─▒ Hac─▒ Sami Bey", "├ľzbek Mektuplar─▒", "Ye┼čim Ta┼č─▒ - ├ľn T├╝rkler ve T├╝rk Tarihinden Kesitler", "Kafkasya'dan Anadolu'ya - Zekeriya Efendi". Belgeseltarih.com kurucu orta─č─▒ ve yazar─▒d─▒r. E-Posta: ekrempeker@gmail.com

Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Etiketler:
Ekrem Hayri Peker

B─░RDE BUNLARA BAKIN

  • ├çOK OKUNAN
  • YEN─░
Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒?

Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒?

20 A─čustos 2019, Truval─▒lar m─▒ T├╝rk, T├╝rkler mi Truval─▒? i├žin yorumlar kapal─▒
Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti

Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti

6 A─čustos 2019, Kur┼čunlu sinemalar─▒ ve Kur┼čunluÔÇÖda bir gezinti i├žin yorumlar kapal─▒
BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒

BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒

5 A─čustos 2019, BursaÔÇÖn─▒n kale ve mahalle kap─▒lar─▒ i├žin yorumlar kapal─▒
Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či

Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či

5 A─čustos 2019, Tarih ─░├žinde Bursa K├Âylerinde De─či┼čim: ├çal─▒ ├ľrne─či i├žin yorumlar kapal─▒
K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒

K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒

31 Temmuz 2019, K─▒sa Bir Yolun Uzun ─░n┼čaat─▒: Gemlik ÔÇô Bursa ┼×ose Yolunun Yap─▒m─▒ i├žin yorumlar kapal─▒