Emel ├ľRG├ťN
Emel  ├ľRG├ťN
T├╝rk├╝ler Yalan S├Âylemez
  • 06 Mart 2022 Pazar
  • +
  • -
  • Emel ├ľRG├ťN /

Toplam: 698 , Bug├╝n: 2 Okuma

Bu yaz─▒mda ┬á┬á Milli M├╝cadele y─▒llar─▒nda Tav┼čanl─▒ ve Bursa civar k├Âylerinde yak─▒lm─▒┼č t├╝rk├╝lerden ve varyantlara yer verece─čim. Tav┼čanl─▒ ve Bursa k├Âylerinde yapt─▒─č─▒m alan ├žal─▒┼čmalar─▒nda derledi─čim k─▒na ag─▒tlar─▒, kad─▒n oyun t├╝rk├╝leri ve en ├Ânemlisi de seferberlik t├╝rk├╝leri ├Âykuleri ile birlikte g├Ârsel anlat─▒m olarak 2009 y─▒l─▒nda K├╝tahya da yap─▒lan Hisarl─▒ Ahmet Sempozyumda ÔÇśÔÇÖYak─▒n Ge├žmi┼čimize ait t├╝rk├╝ derlemeleriÔÇÖÔÇÖ ba┼čl─▒kl─▒ yaz─▒mda taraf─▒mdan sunulmu┼č, 2010 y─▒l─▒nda Tav┼čanl─▒ Belediyesinin sponsorlunda ├ž─▒kan ÔÇśÔÇÖY├Ârem / Emel ├ľrg├╝n ÔÇśÔÇÖ t├╝rk├╝ alb├╝m├╝ yan─▒ s─▒ra i├žerik olarak yay─▒nlanan ayn─▒ isimli kitap├ž─▒k olarak yay─▒nlanm─▒┼č halka sunulmu┼čtur. Sempozyum ve derleme alb├╝m├╝nde ÔÇśÔÇÖManisaÔÇÖn─▒n ├╝z├╝m├╝ÔÇÖÔÇÖ t├╝rk├╝ varyantlar─▒ bulunmamaktad─▒r, s├Âz konusu t├╝rk├╝ daha sonra ki s├╝re├žte ├žal─▒┼č─▒lm─▒┼čt─▒r.

KABAKÇI SALİH EFE HİKÂYESİ
Kabak├ž─▒ Salih Efe Kimdir
“K├╝tahya ili Tav┼čanl─▒ il├žesi ├çamalan eski ad─▒ (Alabarda) k├Ây├╝ndendir.1890 y─▒l─▒nda d├╝nyaya gelmi┼č 1923 y─▒l─▒nda da ├Âld├╝r├╝lm├╝┼čt├╝r.Kabak├ž─▒, al├žak boylu, kara b─▒y─▒kl─▒ ve ├žok cesur birisidir.Kabak├ž─▒ SalihEfe, Milli M├╝cadele d├Âneminde Tav┼čanl─▒, Da─čard─▒, Orhaneli, Harmanc─▒k, Keles, Emet ve ├ževresinde faaliyet g├Âstermi┼čtir.Kabak├ž─▒, hem Yunanl─▒larla hem de yerli e┼čk─▒ya ├žeteleriyle m├╝cadele etmi┼č, y├Âresine ├žok b├╝y├╝k faydas─▒ dokunmu┼č bir halk kahraman─▒d─▒r.”
├ľmer Faruk Din├žel

Kabak├ž─▒ Salih Efe hakk─▒nda, Kabak├ž─▒ Salih EfeÔÇÖnin ya┼čam─▒na ili┼čkin bir ├žok ki┼čiyle g├Âr├╝┼čt├╝m .Bu konuda ilk g├Âr├╝┼čt├╝─č├╝m ki┼čiler Kabak├ž─▒ Salih EfeÔÇÖnin akrabalar─▒ndan olan S├╝leyman Karaduman ve Kabak├ž─▒ Salih Efe Hakk─▒nda yazm─▒┼č oldu─ču iki kitab─▒ bulunan ├ľmer Faruk Din├žel’dir. Ayr─▒ca Kabak├ž─▒ n─▒n torunu Mehmet Kaplan, ve K├Âpr├╝cek k├Ây├╝nden ─░brahim MaviÔÇÖnin, yap─▒lan alan ├žal─▒┼čmalar─▒nda b├╝y├╝k katk─▒lar─▒ olmu┼čtur.

2007 y─▒l─▒nda ├ľmer Faruk Din├žel ve S├╝leyman Karaduman benimle Tav┼čanl─▒ da irtibata ge├žerek Tav┼čanl─▒ Ve Bursa n─▒n kurtulu┼čunda ├žok ├Ânemli katk─▒lar─▒ olmu┼č Tav┼čanl─▒ÔÇÖl─▒ Efelerin milli m├╝cadele y─▒llar─▒ndaki hikayesini anlatt─▒lar. Kabak├ž─▒ Salih Efe ve silah arkada┼člar─▒n─▒n hikayesinde yak─▒lm─▒┼č t├╝rk├╝lerin, manilerin bulundu─čunu ve hala ya┼čayan kaynaklar─▒n varl─▒─č─▒ndan s├Âz ederek, akabinde Kabak├ž─▒ Salih Efe hakk─▒nda bilgiye sahip ve hayatta olan kaynak ki┼čiler ile irtibat─▒m─▒ sa─člad─▒lar. Kaynak Ki┼čiler ile irtibat sa─člay─▒p gerekli ├žal─▒┼čmalar─▒ hayata ge├žirerek Milli M├╝cadele y─▒llar─▒nda Tav┼čanl─▒ ve Bursa Da─č b├Âlgesinde yak─▒lan t├╝rk├╝leri ve manileri somut olarak bir araya getirebilecek ka─č─▒t ├╝zerinde yaz─▒l─▒ bir kaynak ve de─čerli bir ├žal─▒┼čma elde etmi┼č, Kabak├ž─▒ Salih Efe yak─▒nlar─▒ndan olan S├╝leyman Karaduman ve Sosyolog tarih├ži yazar ├ľmer Faruk Dincel ile yap─▒lan g├Âr├╝┼čmelerde Kabak├ž─▒ÔÇÖya ili┼čkin t├╝m verilere Din├želÔÇÖin ara┼čt─▒rmalar─▒ sonucunda yazm─▒┼č oldu─ču kitaplar ve Karaduman daha sonras─▒nda da ile kar┼č─▒l─▒kl─▒ g├Âr├╝┼čmelerle ula┼čm─▒┼č olduk.

Kabak├ž─▒ i├žin yaz─▒lm─▒┼č olan hayat hik├óyesi ve hakk─▒nda yaz─▒lm─▒┼č olan ┼čiirler, yak─▒lan t├╝rk├╝ler, manilere dikkate al─▒narak derleme ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ ba┼člatm─▒┼č olduk.

Seyit Ahmet A┼čar-Kabak├ž─▒ T├╝rk├╝s├╝

Mehmet Kaplan
Mehmet Kaplan Kabak├ž─▒ Salih EfeÔÇÖnin oglu Talip Kaplan’dan olan torunudur. Mehmet kaplan ile Kabak├ž─▒ Salih hakk─▒nda g├Âr├╝┼čmelerde. Mehmet Kaplan ÔÇśÔÇÖBizler bug├╝n hayattaysak ve ├Âzg├╝rce bu ├╝lkede nefes al─▒p veriyorsak dedemin babas─▒ Kabak├ž─▒ Salih Efe ve onun gibi cesur y├╝rekli insanlar─▒n korkusuzca bu ├╝lke i├žin ├žarp─▒┼čmalar─▒ sayesindedir. Onlar, bizler i├žin ya┼čan─▒l─▒r bir vatan topra─č─▒ b─▒rakmak ve esaret alt─▒nda ya┼čamamak ├╝zere ├ž─▒kt─▒klar─▒ bu yolculukta, vatan─▒n d├Ârt bir taraf─▒nda kanlar─▒n─▒ ak─▒t─▒p m├╝cadele etmi┼člerdir. Bizlerde ayn─▒ onlar─▒n yapt─▒─č─▒ gibi birlik ve beraberlik i├žerisinde olarak torunlar─▒m─▒za ve gelecek nesillere kurtar─▒lm─▒┼č bir ├╝lke b─▒rakma kararl─▒l─▒─č─▒nda olmal─▒y─▒z. Ruhunuz ┼čad olsun efeler. Yatt─▒─č─▒n─▒z yerde rahat uyuyun. Sayg─▒ ve minnetle an─▒yoruzÔÇÖÔÇÖ demi┼čtir.

KABAK├çI SAL─░H EFE T├ťRK├ťLER─░

  • KABAK├çIYI BULDULAR / Seyit Ahmet A┼čar
  • ┼×U KELES K├ľ┼×E BA┼×I / Mehmet Bahad─▒r
  • VARIN BAKIN KIRAN ALANININ OTUNA / Ay┼če Zeybek- Halil Oral

┼×─░─░RLER

  • KABAK├çI SAL─░H EFE / Mukaddes Karaduman
  • UYAN KABAK├çI
  • KABAK├çIÔÇÖYA
  • KIYAM

├ľmer Faruk Din├žel, “Milli M├╝cadeleye Adanan Bir ├ľm├╝r”, Sayfa 94,95,96

 

 

Kabak├ž─▒ Salih Efe

Milli m├╝cadeleÔÇÖnin b├╝y├╝k ad─▒yd─▒,
En g├╝├žl├╝ silah─▒ vatana ba─č─▒yd─▒,
Nam─▒yla b├╝y├╝m├╝┼č efeler efesiydi,
O Yunan─▒n en b├╝y├╝k korkulu r├╝yas─▒yd─▒.

Yoktu onda ─▒rza, namusa g├Âz dikmek,
Onun derdi Alag├ÂzÔÇÖ├╝n salatanat─▒n─▒ y─▒kmak,
Alag├Âz, belas─▒n─▒ ┼×erifeÔÇÖden buldu,
Kabak├ž─▒ÔÇÖda Tav┼čanl─▒ÔÇÖya jandarma oldu.

Yunan Kabak ad─▒n─▒ duymak bile istemez,
Ama bir t├╝rl├╝ Kabak├ž─▒ÔÇÖdan ka├žamaz,
Kabak├ž─▒ ZamanistÔÇÖi pusuya d├╝┼č├╝r├╝r,
Taz─▒l─▒ Binba┼č─▒ E┼čen k├Ây├╝nde ├Âl├╝r.

Kabak├ž─▒ Yunan─▒ topraklar─▒ndan s├╝rer
Ama Asıl darbeyi Çerkez Kumandandan yer.
Af ├ž─▒kmas─▒na ra─čmen affetmediler,
R├╝tbe ni┼čan yerine kur┼čun giydirdiydiler

AlabardaÔÇÖn─▒n da─člar─▒ hep tepe tepe,
Kabak├ž─▒ÔÇÖn─▒n arkada┼č─▒ Kara Ahmet Efe,
Cesedini g├Âmseler de K├Âpr├╝├ÂrenÔÇÖe,
Sen unutulmazs─▒n Kabak├ž─▒ Salih Efe.┬á (Mukaddes Karaduman)

(Alag├Âz: Tav┼čanl─▒ b├Âlgesinde k├Âylerde eziyet edenyakan, y─▒kan, katleden e┼čk─▒ya)

Uyan Kabak├ž─▒

Kahpe Yunan Kudurdu
Vatan─▒mda yurt kurdu
Sabi bebeler vurdu
Yok mu sesimi duyan
Uyan Kabak├ž─▒ uyan

Sineleri da─člarlar
Yi─čitleri balarlar
Bebelerim a─člarlar
Gelsin sesimi duyan
Uyan Kabak├ž─▒ uyan ( Hamza S├╝ng├╝ )


Kabak├ž─▒ÔÇÖya

F─▒r─▒nc─▒ ─░ni, Kestanelik meskenim oldu
Elde mavzer, g├Â─čs├╝m fi┼čekle doldu
├çolak ile ┼×├╝kr├╝ att─▒─č─▒n─▒ vurdu
├çizmelerim a─člar benim
Bozar bah├že ba─člar benim

SadettinÔÇÖle g├Âz g├Âz edip bak─▒┼čt─▒k
CevizdereÔÇÖde pusu kurup ├žat─▒┼čt─▒k
Sonunda ikimiz kara yere yak─▒┼čt─▒k
┼×u mavzerim a─člar benim
K├Ât├╝ canlar da─člar benim (Da─člamak, yanmak, yakmak)

Kartal gibi da─člara yas─▒l─▒p durdum
Ku┼čun yedim 33ÔÇÖ├╝├ž├╝mde vuruldum
Yunan ka├žt─▒ AzrailÔÇÖe vuruldum
┼×u cepkenim a─člar benim
Baht─▒m kara ba─člar benim ( ba─člamak- b├╝r├╝mek ) (Hamza S├╝ng├╝ )

 

K─▒yam

Bir zalim sesi ile irkildi ruhu
─░├žindeki k├╝heylan ┼čaha durdu
Bir at─▒n ├╝st├╝nden yere bakarken
Bak─▒┼č─▒ g├Âkteki hilalde durdu

Bir Yunan bir T├╝rkÔÇÖe denk olamaz
Havsalas─▒ almad─▒ nas─▒l olurdu
Ka├ž─▒┼č─▒ d├╝┼čmana isyan olurken
Memleket ard─▒nda duaya durdu

H├╝rriyet kabak├ž─▒ÔÇÖya bir s├Âzle perde
Bir t├╝l├╝n ard─▒nda sevdan─▒n yurdu
Perdenin ate┼če d├╝┼čt├╝─č├╝ yerde
Bir efe da─člarda k─▒yama durdu. ( ┼×air Ke┼čfi )


KABAK├çI T├ťRK├ťLER─░

KABAKÇIYI BULDULAR

S├╝leyman Karaduman refakatinde 02.09.2007 tarihinde ses ve g├Âr├╝nt├╝ kaydedici cihazlar e┼čli─činde Kabak├ž─▒ÔÇÖya ili┼čkin t├╝rk├╝leri bilen ve s├Âyleyen kaynak ki┼či 1916 do─čumlu (t├╝rk├╝ ├žal─▒┼čmalar─▒n─▒ yapt─▒ktan k─▒sa s├╝re sonra ya┼čam─▒n─▒ yitirdi─čini ├Â─črendi─čimiz merhum) Seyit Ahmet A┼čarÔÇÖ─▒n Tav┼čanl─▒ÔÇśda ki evine giderek, kitaplarda dizeleri bulunan ÔÇťKabak├ž─▒y─▒ BuldularÔÇŁ t├╝rk├╝s├╝n├╝n ezgisel boyutuna ula┼čm─▒┼č olduk. T├╝rk├╝y├╝ ilk kez notaya alan, de─čerli ├žal─▒┼čma arkada┼č─▒m ve hocam Bursa B├╝y├╝k┼čehir Belediye Konservatuar─▒ ba─člama ve nazariyat ├Â─čretmeni Murat Co┼čkun ve yine ayn─▒ g├Ârevle okula devam eden Sel├žuk Oru├ž ile alb├╝m kay─▒t a┼čamas─▒nda birlikte notaya ald─▒k.

KABAKÇIYI BULDULAR

Kabak├ž─▒y─▒ buldular
Aman arabaya guydular
Kabak├ž─▒y─▒ sorarsan
Aman K├Âpr├╝├ÂrenÔÇÖde vurdular.

Yanar─▒m yanar─▒m yar yoluna
Acep noluverdi garip ba┼č─▒ma
Yavrum noluverdi nazlı yârime

Da─čda f─▒st─▒k olur mu
Aman ate┼č yast─▒k olur mu
Elim ba─čl─▒ gidiyor
Aman b├Âyle dostluk olur mu

Yanar─▒m yanar─▒m yar yoluna
Acep noluverdi garip ba┼č─▒ma
Yavrum noluverdi nazlı yârime

Alabardan─▒n dallar─▒
Memirenin gazlar─▒
Gabak├ž─▒y─▒ vurduran
Hainlerin pu┼čtlar─▒

Gabak├ž─▒n─▒n moturu
Yavrum konaklarda oturu
Gabak├ž─▒n─▒n garlar─▒
Aman elli alt─▒n─▒ bat─▒r─▒

K├╝tahya Tav┼čanl─▒ K├Âpr├╝cek K├Ây├╝nden, ─░brahim Mavi Bal─▒k├Ây ┼čenli─či konserimizde, yan─▒m─▒za gelerek bizleri k├Âylerinde yayg─▒n olarak bilinen Kabak├ž─▒ t├╝rk├╝lerini derlememiz i├žin davet etmek iste─čini dile getirdi. Daha ├Âncesinde 1916 do─čumlu Seyit Ahmet A┼čarÔÇÖla bir Kabak├ž─▒ Salih Efe t├╝rk├╝lerine ili┼čkin derleme ├žal─▒┼čmas─▒ yapm─▒┼čt─▒k, ancak K├Âpr├╝cek k├Ây├╝nden ald─▒─č─▒m─▒z davet neticesinde uygun bir zaman tayin ederek, 15.08.2009 tarihi i├žin haberle┼čerek, ─░brahim K─▒l─▒├ž, Mehmet ├çelebi ve ─░brahim Mavi ile K├Âpr├╝cek K├Ây├╝ yolunu tuttuk. K├Âpr├╝cek K├Ây├╝nde yine Kabak├ž─▒ Salih EfeÔÇÖye ili┼čkin ÔÇť┼×u Keles K├Â┼čeba┼č─▒ÔÇŁ t├╝rk├╝s├╝n├╝ derledik. Ayn─▒ g├╝n K├Âpr├╝cek ve civar─▒nda bulunan ├╝├ž k├Ây├╝ daha ziyaret ettik. Kabak├ž─▒ Salih EfeÔÇÖnin ├žete arkada┼člar─▒ ile gizlendi─či, kararg├óh olarak kulland─▒─č─▒ b├Âlgeleri gezerek, foto─čraflad─▒k. Kitaplarda s├Âz├╝ edilen Balkayas─▒ civar─▒nda ├žekimler yapt─▒k.

K├Âpr├╝cek K├Ây├╝’nden Hasan Kocaa─ča – H├╝seyin Kocaa─ča

K├Âpr├╝cek K├Ây├╝nde 1931 do─čumlu Hasan Kocaa─ča ve abisi 1925 do─čumlu H├╝seyin Kocaa─ča ile yapt─▒─č─▒m─▒z ├žal─▒┼čmalardan elde edilen bilgilere g├Âre Kabak├ž─▒ Salih Efe’nin ├žete arkada┼č─▒ ve s├╝rekli yan─▒nda ta┼č─▒d─▒─č─▒ ba─člama ├žalan m├╝zisyeni, Kel Ali EfeÔÇÖdir. Kel Ali Efe’nin ├ž─▒ra─č─▒ Ahmet Kocaa─ča ise; ÔÇť┼×u Keles K├Â┼čeba┼č─▒ÔÇŁ (Kabak├ž─▒ T├╝rk├╝lerinden) t├╝rk├╝s├╝n├╝ edindi─čimiz as─▒l kaynak ki┼či ve H├╝seyin ve Hasan Kocaa─ča’n─▒n babas─▒d─▒r.

ÔÇŁBabam o zamanlar 18 ya┼člar─▒ndaym─▒┼č, Kabak├ž─▒ babam─▒ al─▒r da─člara g├Ât├╝r├╝rm├╝┼č yan─▒nda devaml─▒ saz ├žals─▒n diye, babam─▒n da buralarda i┼čleri var, Kel Ali EfeÔÇÖnin babas─▒na dermi┼č ki, s├Âyle de beni b─▒raks─▒n azc─▒k i┼člerimi g├Âreyim.Kel Ali EfeÔÇÖnin babas─▒ da izin ver ├žocu─ča biraz dermi┼č ve babam k├Âye inermi┼č b├Âylelikle sonra bir daha ├ža─č─▒r─▒rlarm─▒┼č da─člara. Gene gidermi┼č babamÔÇŁ Radyolar ├ž─▒k─▒nca biz art─▒k pek dinlemez olduk babamdan Kabak├ž─▒ t├╝rk├╝lerini, babam─▒n s├Âyledi─či t├╝rk├╝ler hep seferberlik t├╝rk├╝leriydi ÔÇť diyordu. Hasan Kocaa─ča.

Kabak├ž─▒ Salih Efe, davul zurna ├žalan arkada┼člar─▒na da “vur, vur ├žalg─▒lar ├žalmazken kollar k─▒p─▒r─▒damaz, ac─▒ ac─▒ya, su sanc─▒ya, onlar─▒n ├╝zerine nur, bizim ├╝zerimize kir mi ya─čacak” dermi┼č.

H├╝seyin Kocaa─ča ile yapt─▒─č─▒m─▒z sohbette ÔÇťBabam nas─▒l bir adamd─▒ biliyor musunuz A┼č─▒k Veysel gibi bir adamd─▒, m├╝zeye koyulacak bir adamd─▒, ├žok t├╝rk├╝ bilir ├žalar s├Âylerdi, Muzaffer Sar─▒s├ÂzenÔÇÖin yan─▒na g├Ândermek istediler gitmedi.ÔÇŁ diyordu. Kabak├ž─▒ d├Ânemine ili┼čkin de ÔÇťKabak├ž─▒ ve ├žetesi Ceviz DeresiÔÇÖni ba─člad─▒klar─▒ zaman, Opanoz (g├╝zeller g├╝zeli -Opan ├Âz├╝ kelime anlam─▒-Kaynak ─░brahim K─▒l─▒├ž) diye bir k├Ây vard─▒r oradan Evliya bir kad─▒n demi┼č ki ÔÇśÔÇÖSalih buray─▒ ba─člama askeri k─▒rd─▒r─▒rs─▒n git Ceviz DeresiÔÇÖni ba─člaÔÇÖÔÇÖ. Kabak├ž─▒ÔÇÖda OpanozÔÇÖu ba─člamaktan vazge├žip Cevizderesi ni ba─člam─▒┼č, Orada yunan─▒ iyice k─▒rm─▒┼člar. Bursa bozgunun da da MudanyaÔÇÖda yunan─▒ denize d├Âkm├╝┼čler. Kel Ali EfeÔÇÖnin yan─▒ndakiler ganimet ├žanak ├ž├Âmlek ─▒v─▒r z─▒v─▒r yaray─▒┼čl─▒ bir ┼čeyleri toplay─▒p heybelerine atarken Kel Ali Efe de meyhaneye girerek heybesini i├žki ┼či┼čeleri ile doldurmu┼čÔÇŁ diyordu.

T├╝rk├╝y├╝ ilk kez bir ka├ž y─▒l evvel kendisinden dinledi─čim, kaynak g├Âstererek hayata ge├žirdi─čim Mehmet Bahad─▒rÔÇÖ─▒n annesi 1940 do─čumlu Arife KaptanÔÇÖda t├╝rk├╝n├╝n s├Âzlerini bize ┼čiir olarak okudu.K├Âpr├╝cek k├Ây├╝nde Hasan Kocaa─ča t├╝rk├╝n├╝n ├╝├ž k─▒tas─▒n─▒ okudu.

┼×U KELES K├ľ┼×EBA┼×I

┼×u Keles k├Â┼čeba┼č─▒
Sadettin Efe ba┼č─▒, yar yar aman
Kabak├ž─▒ÔÇÖy─▒ sorarsan
Da─čard─▒ÔÇÖnda binba┼č─▒,
Eyvahlar olsun olsun, vuranlar bulsun

Dama dam eklenir mi?
Karakol beklenir mi, yar yar aman
Kabak├ž─▒n─▒n dertleri
Deveye denklenir mi?
Eyvahlar olsun olsun, vuranlar bulsun

Al at─▒ma binmeyin
Yolumu ba─člamay─▒n, yar yar aman
Arkada┼č─▒m Kara Ahmet
Beni burada komay─▒n,
Eyvahlar olsun olsun, vuranlar bulsun

Ben S├╝lyeÔÇÖye kand─▒m
SadettinÔÇÖi efe sand─▒m, yar yar aman
Emet ilen Da─čard─▒
Bo┼ču bo┼čuna yand─▒
Eyvahlar olsun olsun, vuranlar bulsun

EmetÔÇÖe Pa┼ča geldi
Kunduram ta┼ča geldi, yar yar aman
Bir elim silah─▒mda
Bir elim bo┼ča geldi
Eyvahlar olsun olsun, vuranlar bulsun

A─ča├žhisar cephesi
Belen├Âren cephesi yar yar aman
Kabak├ž─▒y─▒ sorarsan
Da─č ard─▒n─▒n efesi
Eyvahlar olsun olsun vuranlar bulsun

Denize galbur gitti
Dibine dalga gitti, yar yar aman
Kabak├ž─▒ÔÇÖy─▒ sorarsan
Yunan─▒ s├╝rd├╝ gitti
Eyvahlar olsun olsun, vuranlar bulsun

K├Âpr├╝cek k├Ây├╝nde Kabak├ž─▒ÔÇÖn─▒n akrabalar─▒ndan olan 84 ya┼č─▒ndaki Emine Kartalm─▒┼čÔÇÖ─▒n Kabak├ž─▒ÔÇÖya ait bildi─či dizleler ise ┼č├Âyledir.

Kabak├ž─▒n─▒n ├žetesi
A─čachisar efesi

Durdan ├ž├╝┼čten anlamaz
Kabak├ž─▒n─▒n ├žetesi

Ay┼če Zeybek

VARIN BAKIN KIRAN ALANININ OTUNA
(K─▒ran Alan─▒ denilen b├Âlge CevizdereÔÇÖsinin g├╝neyindeki kalan tepedir)

Ay┼če Zeybek-K─▒┼člademirli k├Ây├╝ Tav┼čanl─▒

15.08.2007 tarihinde (ayn─▒ g├╝n), K─▒┼člademirli ahalisinden, Kabak├ž─▒ hakk─▒nda benzer bilgilere ve 1904 do─čumlu 105 ya┼č─▒nda Ay┼če ZeybekÔÇÖten de ÔÇťVar─▒n Bak─▒n K─▒ran Alan─▒n─▒n OtunaÔÇŁ t├╝rk├╝s├╝ne ve kaynak ki┼či Ay┼če ZeybekÔÇÖe, Ay┼če ZeybekÔÇÖin ye─čeni Halil Oral ve K├Âpr├╝cek k├Ây├╝nden ─░brahim Mavi arac─▒l─▒─č─▒ ile ula┼čt─▒k.

Ya┼čayan bir tarih olan Ay┼če nine Kabak├ž─▒ ve ├žetesine ait bildiklerini ve Yunanl─▒dan nas─▒l sakland─▒klar─▒n─▒ anlatt─▒ bizlere. ÔÇÖÔÇÖO zaman 14 ya┼č─▒ndayd─▒m hep sakland─▒k ama Yunan bizi bulamad─▒ÔÇÖÔÇÖ diyen Ay┼če nine yak─▒nlar─▒n─▒n ve k├Ây ahalisinin tabirine g├Âre ÔÇśÔÇÖd├╝─č├╝n evinin tef├žisi, ├Âl├╝ evinin yas├ž─▒s─▒ÔÇÖÔÇÖ imi┼č. Ay┼če Zeybek ninemiz ÔÇśÔÇÖSen beni gen├žken g├Âreydin a g─▒z─▒m p├╝├╝├╝├╝├╝├╝ ben ├žalard─▒m oynard─▒m, bu t├╝rk├╝leri hamama giderken, hamam yollar─▒nda, d├╝─č├╝nlerde s├Âlep dururdum, ┼čimdi nefesim i├žime ka├ž─▒yor, yetmiyor art─▒kÔÇÖÔÇÖ diyordu.

VARIN BAKIN KIRAN ALANININ OTUNA ├ľYK├ťS├ť

T├╝rk├╝n├╝n s├Âzlerinde ismi ge├žen Adil Bey ve Kemal, K├Âpr├╝cek k├Ây├╝nden ─░brahim Mavi anlat─▒m─▒ndan hi├ž de─či┼čtirilmeden aktar─▒lm─▒┼čt─▒r. 1882ÔÇô1961 y─▒llar─▒ aras─▒nda ya┼čam─▒┼č 1902 de Kurmay Y├╝zba┼č─▒ olmu┼č, 1905 de ┼×amÔÇÖda 5.Ordu Komutanl─▒─č─▒, ard─▒ndan Selanik 3.Ordu Komutan─▒, Trablusgarp, Balkan ve ├çanakkale sava┼člar─▒na kat─▒lm─▒┼č. Kuvva-i Milliye yi kuranlardan. Milli m├╝cadelede istihbaratta g├Ârev alm─▒┼č. 1921 de Bursa cephesi 2.Kolordu Komutanl─▒─č─▒na atan─▒p Sakarya ve Dumlup─▒nar meydan muharebelerine kat─▒lm─▒┼č. ─░┼čte bu d├Ânemde Atat├╝rkÔÇÖ├╝n emriyle ve ─░zzet BeyÔÇÖin arac─▒l─▒─č─▒yla efeleri organize eden ve efelerin sava┼č talimi i├žin b├Âlgeye 14 subay ve 1 tak─▒m asker g├Ânderen subayd─▒r. 1 Kas─▒m 1922 de ─░stanbul komutan─▒ olarak atand─▒ ve 1929 da t├╝m generallikten emekli oldu. Ceviz Deresi zaferinden sonra halka Selahattin Adil Bey gelecek denildi─či i├žin halkta zafer co┼čkusu ya┼čanm─▒┼č ve t├╝rk├╝n├╝n s├Âzlerinde ÔÇśÔÇÖt─▒mar edin Adil beyin at─▒naÔÇÖÔÇÖ derken, Adil bey misafirimizdir en iyi ┼čekilde a─č─▒rlar─▒z, ancak yetmez daha fazlas─▒n─▒ yapmal─▒y─▒z anlam─▒ndad─▒r. ÔÇťKabak├ž─▒ dursun Kemal gelsin yan─▒maÔÇŁ derken Kabak├ž─▒ zaten burada biz ATAT├ťRK’ ├╝ istiyoruz buraya demek istemi┼člerdir.

Kabak├ž─▒ ile ilgili, ├žo─ču halktan al─▒nan kaynaklarda, bilinmeyen ya da o d├Ânemde bilinmemesi gerekenlerde vard─▒r. O d├Ânemde istihbarat a─č─▒nda g├Ârevli Edebeyli ─░zzet Y├╝zba┼č─▒ asker firarisi olarak yakalan─▒p hapiste yatan Kabak├ž─▒ ve Y├Âr├╝k MustafaÔÇÖdan yararlanmak i├žin onlarla bir anla┼čma yaparak karakol komutan─▒ Hur┼čit Beyden bunlar─▒n ka├žmalar─▒na g├Âz yummas─▒n─▒ ister. Jandarma, gere─či da─č b├Âlgesini kas─▒p kavuran az─▒l─▒ e┼čk─▒yan─▒n ├žetesine girip onu alt edeceklerdir. Alag├Âz ‘├╝ Dereli ┼×erifeÔÇÖnin yard─▒m─▒yla ├Âld├╝r├╝rler. Buraya kadar anla┼čma gere─či devlete hizmet etmi┼čtir. Yunan gelince karakol komutan─▒n─▒ ├Âld├╝r├╝rler. Karakola ─░zzet Y├╝zba┼č─▒n─▒n yard─▒mlar─▒yla Kabak├ž─▒ getirilir. Ve art─▒k istihbarat a─č─▒n─▒n i├žine girmi┼čtir. Kabak├ž─▒, alt─▒-yedi ay Yunanla i┼č birli─či yaparak istihbarat alm─▒┼čt─▒r ve ald─▒klar─▒n─▒ ─░zzet y├╝zba┼č─▒ya vermi┼čtir. Sonra ├çukurk├Ây’deki Yunanl─▒ komutan Zamanist’in, muhtardan kad─▒n istemesi ├╝zerine duygular─▒na h├ókim olamay─▒p, Yunana kur┼čun s─▒karak ka├žm─▒┼čt─▒r. Bundan sonra Atat├╝rkÔÇÖ├╝n emriyle Rag─▒p G├╝m├╝┼čpala, b├Âlgeye gelerek ─░zzet Beyden efeleri ├Ârg├╝tlemesini istemi┼čtir. Orhaneli, B├╝y├╝korhan b├Âlgesindeki Topal Sadettin efe Harmanc─▒k, Keles b├Âlgesindeki Canip Efe, ├çavdarhisar b├Âlgesindeki Ya─čd─▒─č─▒nl─▒ Halil Efe, Emet’ten Molla Himmet ve Orsuk Ahmet gibi efeleri ve e┼čraf─▒n─▒ organize ederek, hem Bursa, K├╝tahya aras─▒ndaki istihbarat a─č─▒n─▒ kurmu┼č hem de b├Âlgedeki halk─▒ Yunan ve e┼čk─▒yaya kar┼č─▒ korumaya ba┼člam─▒┼čt─▒r. A─čustos ay─▒nda B├╝y├╝k Taarruzu planlayan Atat├╝rk, efelerin e─čitilmesi i├žin 14 subay ve bir manga asker g├Ândermi┼č. Atat├╝rk, B├╝y├╝k Taarruzunda Tav┼čanl─▒ÔÇÖda bulunan Yunan t├╝meninin, Yunan ordusuyla ba─člant─▒s─▒n─▒n kesilmesini kati surette istemi┼čtir. De─čirmisaz ve Emet karakolundaki Yunanlar─▒n ├Âld├╝r├╝lmesiyle Tav┼čanl─▒ÔÇÖdaki t├╝men EmetÔÇÖe y├╝r├╝m├╝┼č ve Ceviz DeresiÔÇÖnde pusu atan bizim birliklerimizce, 3600 ki┼či yok edilmi┼čtir. (24 Nisan1922) Bunu duyan Yunan ordusu, 4.Alay─▒n─▒ Afyondan Emet b├Âlgesine kayd─▒rm─▒┼čt─▒r. Zay─▒flayan Yunan birli─či, 26 A─čustos1922 de ba┼člayan B├╝y├╝k Taarruzla peri┼čan edilmi┼čtir. Yani 30 A─čustosun kaderini ├žizen Ceviz Deresi olmu┼čtur. T├╝rk├╝de ad─▒ ge├žen Adil Bey, b├Âlgeye gelen 14 subaydan birisidir.

─░brahim Mavi / K├Âpr├╝cek K├Ây├╝/ Tav┼čanl─▒

 VARIN BAKIN KIRAN ALANIN OTUNA

Var─▒n bak─▒n k─▒ran alan─▒n─▒n otuna
T─▒mar edin Adil beyin at─▒na

Piyadedir ├žolak Ahmet piyade
Haydi, y├Âr├╝verem Yunan bizden ziyade

At─▒m─▒ ba─člad─▒m Ceviz Deresi ├žam─▒na
Kabak├ž─▒ dursun, Kemal (Atat├╝rk) Atam gelsin yan─▒ma

SADETT─░N EFE T├ťRK├ťS├ť

Kabak├ž─▒ Salih Efe nin silah arkada┼č─▒ Keles K─▒ran─▒┼č─▒klar k├Ây├╝nden Sadettin Efe hakk─▒nda yaz─▒lan t├╝rk├╝ (Yar ba┼č─▒ndan u├žtum) Bursa b├Âlgesinde yayg─▒n ad─▒ ÔÇśÔÇÖSadettin EfeÔÇÖÔÇÖ olarak biliniyor. T├╝rk├╝ Bursa Keles Mente┼če k├Ây├╝nden mahalli sanat├ž─▒ Mente┼čeli Cengiz B├╝t├╝n taraf─▒ndan derlenmi┼č ve icra edilmi┼č, kendi derlemelerinden olu┼čturdu─ču ÔÇśÔÇÖUluda─čÔÇÖ─▒n ete─činden t├╝rk├╝ler ÔÇśÔÇÖ alb├╝m├╝nde bulunmaktad─▒r. Kore Harbinden sonra yak─▒lan uzun hava ÔÇśÔÇÖUluda─čÔÇÖ─▒n Ete─činden T├╝rk├╝ler 2ÔÇÖÔÇÖ de Kaynak olarak belirti─či Koreli lakapl─▒ Halil ─░brahim Kahraman ─▒n sesi ve kendi icras─▒ ile sunulmu┼čtur. Halil ─░brahim Kahr─▒man, kendisi gibi kaynak ki┼či olan M├╝slim Kahr─▒manÔÇÖ─▒n abisidir.

Sadetttin Efe ( Yar ba┼č─▒ndan u├žtum )

Yar ba┼č─▒ndan u├žtum g├Â├ž├╝─če d├╝┼čt├╝m
Kendi aya─č─▒mnan tuza─ča d├╝┼čt├╝m
├ľk├╝zlerimi ko┼čun g├Ât├╝r├╝n beni
Kendi topra─č─▒ma yat─▒r─▒n beni

Hala heybem i├žinde al─▒ven tas─▒
Be┼č kar─▒m var arkamdan etsinler yas─▒
Evimizin ├Ân├╝nde asman─▒n tali ( dal─▒)
Ben ├Âl├╝rsem nice olur pullumun hali

De─čirmenim derede ba─čland─▒ kald─▒
Mavzerim duvarda yaland─▒ kald─▒
A─čam ho┼č geldin, pa┼čam ho┼č geldin
Sen bizim kotraya sarho┼č mu geldin

Tav┼čanl─▒dan al─▒n benim methimi
Pulluma g├Âstermeyin kanl─▒ fesimi
I┼č─▒klar y├╝z├╝ne yaylam kuruldu
Haber verin pulluma efen vuruldu

Hala heybem i├žinde al─▒ven tas─▒
Be┼č kar─▒m var arkamdan etsinler yas─▒
(Kaynak k├Ây: Keles K─▒ran─▒┼č─▒klar )

Kore harbi uzun hava
Sene 1950 y─▒l─▒nda
Kore harbi ┼ču cihan─▒n dilinde
Hep cepheler Amerikan elinde
T├╝rkler harbe girdi zafer y─▒l─▒nda

Allah Allah diye girdik harbe
Allah u─čratmas─▒n d├╝┼čman derdine
─░lk hucumda be┼č y├╝z ┼×ehit verdiler
Anneler yan─▒yor evlat derdine

Kore da─člar─▒nda kurduk ├žad─▒r─▒
─░rili ufakl─▒ dizdik taburu
Mevlam annelere versin sab─▒r─▒
Daha tezkerenin g├╝n├╝ dolmad─▒

I┼č─▒l ─▒┼č─▒l ynar silah─▒m─▒n ba┼č─▒
Dertli dertli ├Âter gurbetin ku┼ču
Avc─▒lar bile vurmaz yavrulu ku┼ču
Vatan borcudurÔÇŽ

Kore da─člar─▒nda at─▒l─▒r toplar
Kesildi kelleler g├Âvdeler hoplar
Anneler babalar evlatlar bekler
Kader b├Âyleyimi┼č a─člay─▒n analar.
B├Âlge: Orhaneli Da─čg├╝ney, Kaynak ki┼či: Halil ─░brahim Kahr─▒man

 

Çekirge türküsü

Bursa 1959 do─čumlu gazeteci yazar S├╝leyman I┼č─▒kÔÇÖ─▒n kaleme ald─▒─č─▒ Kuvva Kitab─▒ (s:11/ 73, 74) ├çekirge t├╝rk├╝s├╝n├╝n s├Âzleri

Çekirge alabacak Seberberlik gün oldu
Devlet asker alacak M─▒s─▒r ko├ža─č─▒ un oldu
Devler asker al─▒nca, dalgal─▒ ye┼čilim Seferberlik zaman─▒, dalgal─▒ ye┼čilim
G─▒zlar kime kalacak D├Â┼ček y├╝z├╝ don oldu

Kuvva kitab─▒nda Su Keles k├Â┼če ba┼č─▒ ve Cezayeri t├╝rk├╝lerine de yer verilmi┼čtir.

Cezayir ├že┼čitlemeleri

Uluda─čÔÇÖ─▒n ete─činden t├╝rk├╝ler 2. alb├╝m├╝nde, t├╝m T├╝rkiye de Cezayir ├že┼čitlemeleri olarak bilinen bir├žok varyant─▒ bulunan Cezayir a─č─▒tlar─▒ndan bir tanesi de Bursa ya ├Âzg├╝ icras─▒ ve ayn─▒ s├Âz ve c├╝mleler ile 2/4 zamanl─▒ icra edilir ┼čekilde ve Bursa G├╝vendeleri i├žersinde yer almaktad─▒r, ayn─▒ zamanda Bursa Da─č b├Âlgesinde serbest olarak s├Âylenen uzun hava bir varyant─▒ daha vard─▒r.

Cezayir ├çe┼čitlemelerine ili┼čkin taraf─▒mdan yap─▒lan alan ├žal─▒┼čmas─▒nda, ─░neg├Âl Maden k├Ây├╝ne ait ÔÇśÔÇÖsabaÔÇÖÔÇÖ makam─▒nda, geline k─▒na yak─▒l─▒rken icra edilen varyant─▒ da kaynak ki┼či M├╝zeyyen ├ľrg├╝nÔÇÖ den edinilmi┼čtir.

Cezayerinin harmanlar─▒

Cezayerinin harmanlar─▒ savrulur
Savrulurda dane de bu─čday ayr─▒l─▒r
Hep anneler yavrusundan ayr─▒l─▒r
Meleme de koyun melede de vaz ge├ž kuzundan ey
Hep anneler ayr─▒ da d├╝┼čer k─▒z─▒ndan

Gide gide bir s├Â─č├╝de dayand─▒m
Dayand─▒m da al kanlara boyand─▒m
Benim annem bana nas─▒l dayand─▒n
Meleme de koyun meleme de vaz ge├ž kuzundan
Hep anneler ayr─▒ da d├╝┼čer k─▒z─▒ndan

B├Âlge: ─░neg├Âl Maden. Kaynak Ki┼či: Muzeyyen ├ľrg├╝n
Notaya Alan: Y├╝cel Pa┼čmak├ž─▒ / TRT repertuvar no: 4819

 

Sar─▒ yazma t├╝rk├╝s├╝ ( Sar─▒l─▒ Yazma)

(Gecmi┼č zaman k─▒r─▒nt─▒lar─▒ / Mehmet ├ľzt├╝rk Sayfa 83-84 sayfalardan aynen aktar─▒lm─▒┼čt─▒r)

─░nceleme Tarihi: 03.02.1975
Derleme Tarihi: 19.12.1975
Derleyen: Nida T├╝fek├ži
Kaynak: Ercan Ba┼čalan
Y├Âre: K├╝tahya Tav┼čanl─▒ Y├Ârg├╝├ž k├Ây├╝

1914’te 1. D├╝nya sava┼č─▒ ├ž─▒kt─▒─č─▒nda Osmanl─▒ Devleti de bir m├╝ddet sonra Almanlar─▒n yan─▒nda sava┼ča girmi┼čtir. Bu sava┼čta Arabistan’da ├çanakkale’de Kafkasya’da Yemen’de bir├žok yerde cepheler a├ž─▒lm─▒┼čt─▒r. Sava┼člarda en ├žok kayb─▒ da biz verdik, ├Âyle bir an geldi ki ordumuzun asker ihtiyac─▒ ├žo─čald─▒. Belli bir oranda k├Âylerden 17-18 ya┼člar─▒ aras─▒nda kura ile asker se├žmeleri ba┼člad─▒, g├Ârevli memurlar gelip k├Âyde kura ├žekince yeni evli birine askerlik ├ž─▒kar, o─član─▒n e┼či e┼čimden ayr─▒laca─č─▒m korkusu ile a─člamaya ba┼člar. 3 g├╝n i├žinde en yak─▒n askeri birliklerine teslim olmalar─▒ istenir, nihayet ayr─▒l─▒k vakti gelir ve yeni evli gen├ž askere gider.
Zaman ge├žtik├že hasretlik artar ve umutlar kesilir. Gelin a─č─▒t yakar sevdi─činin ard─▒ndan bu t├╝rk├╝ k├Ây├╝m├╝zde seferberlik d├Âneminden itibaren s├Âylenegelir. K├Ây├╝n ihtiyarlar─▒ ile (─░smail ├ľzt├╝rk Kostaklar─▒n Nimet, Akilecik) yapt─▒─č─▒m g├Âr├╝┼čmelerde, Ayvalar─▒n Ali’nin anas─▒, Koca M├╝se, Osman ├žavu┼člar─▒n Akilecik, D├╝─č├╝nlerde ilk kez ├žalan Nazif Aga . (H. 1318-1949 ) bu t├╝rk├╝y├╝ s├Âyl├╝yorlarm─▒┼č.
D├╝─č├╝nlerde ilk kez ├žalan, Nazif a─čan─▒n o─člu Musa bayramd─▒r. Hala k├Âyde de Musa’n─▒n t├╝rk├╝s├╝ diye an─▒l─▒r. O d├Ânemde d├╝─č├╝nlerde ak┼čamdan sonra hat─▒rl─▒ misafirler bir evde toplan─▒r, kemanlar, sazlar ├žal─▒n─▒r ve e─členirlerdi. 1960’l─▒ y─▒llarda k├Ây├╝m├╝ze gelen ├Â─čretmen Ercan Ba┼čalan keman ├žalan Musa bayramdan bu t├╝rk├╝y├╝ ├Â─črenmi┼č k├Âyden tayini ├ž─▒k─▒p Ankara’ya gitti─činde notaya ├žekip TRT’ye vermi┼čtir, kaynak ki┼či olarak da kendi ad─▒n─▒ kullanm─▒┼čt─▒r, halen ara s─▒ra bu t├╝rk├╝y├╝ televizyonlarda ve radyolarda Ercan Ba┼čalanÔÇÖdan al─▒nma Y├Ârg├╝├ž K├Ây├╝ t├╝rk├╝s├╝ olarak ge├žer.

Sar─▒ Yazma

Sar─▒l─▒ yazmam─▒ y─▒rtar eklerim
On y─▒l olsa yar yolunu beklerim
A guryeci yaz─▒ yazan ellerin k─▒r─▒ls─▒n
Sabah─▒n sehrinde sular─▒n gurulsun

A┼č─▒rd─▒lar Kocada─čÔÇÖdan Ke┼či┼čÔÇÖten
Gayri sevdice─čim ge├žti i┼č i┼čten
Askerlere giydirmi┼čler al fesi
Uyudum uyand─▒m yarimin sesi
(uyand─▒k├ža geliyor akl─▒ma yarimin sesi )

Sar─▒ yazmam─▒n sar─▒s─▒ vard─▒r
─░li┼čmen yarimin sevisi vard─▒r
Askerlere giydirmi┼čler me┼činden
Kim ayr─▒lm─▒┼č ben ayr─▒lam e┼čimden

Asker ├žantas─▒n─▒ ald─▒m y├╝r├╝d├╝m
Y├╝re─čimde ya─č kalmad─▒ eridim
Askerlere giydirirler abay─▒
Do─čan ├žocuk kime dicek babay─▒

Yolcular yarimi g├Ârmediniz mi
Asker urbas─▒ndan bilmediniz mi

*

Yarim sen gideli (Sar─▒l─▒ yazmam─▒ y─▒rtar eklerim)

Mahalli Sanat├ž─▒ Mustafa Kocag├Âz ile 2007 de Tav┼čanl─▒ÔÇÖ da yapt─▒─č─▒m ├žal─▒┼čmada, Trt repertuvarlar─▒nda ÔÇśÔÇÖSar─▒l─▒ yazmam─▒ y─▒rtar eklerimÔÇÖÔÇÖ ismi ile ge├žen (Yarim Sen gideli ) t├╝rk├╝s├╝n├╝n bilinmeyen s├Âzlerine Mustafa Kocag├Âz sayesinde ula┼čt─▒m.

Nida T├╝fek├ži derlemesi olarak TRT repertuvar─▒nda bulunan ÔÇśÔÇÖSar─▒l─▒ yazmaÔÇÖÔÇÖ nota ├╝zerinde ilk sat─▒rda 9/8 zamanl─▒ ba┼člay─▒p, sat─▒r─▒n devam─▒ndaki ikinci ├Âl├ž├╝de 7/8 zamanl─▒ olup, ikinci sat─▒r─▒n ikinci ├Âl├ž├╝s├╝nde 9 / 8 zamanl─▒ olarak ikinci k─▒ta sat─▒r ba┼člar─▒na kadar bu ┼čekilde devam etmektedir. B├Âlgede yapt─▒─č─▒m alan ├žal─▒┼čmalar─▒nda ve Mustafa Kocag├Âz ile olan ├žal─▒┼čmalarda tespit etti─čim (Tav┼čanl─▒ merkez ve Y├Ârg├╝├ž k├Ây├╝) T├╝rk├╝ ba┼čtan sona 9/8 zamanl─▒ ba┼člar ve sonuna kadar ayn─▒ ├Âl├ž├╝de devam eder. T├╝rk├╝ oyun t├╝rk├╝s├╝d├╝r, nota ├╝zerindeki ├Âl├ž├╝ de─či┼čiklikleri t├╝rk├╝n├╝n oynanmas─▒ a├ž─▒s─▒ndan imkans─▒zd─▒r, t├╝rk├╝ asker ge├žirmelerinin vaz ge├žilmez oyun t├╝rk├╝s├╝d├╝r.

Anne ve babalar─▒ vefat eden iki o─član karde┼čten evli olan b├╝y├╝k a─čabey biri k├╝├ž├╝k karde┼čini evlendiriyor, fakat k─▒sa s├╝re sonra ├ži├že─či burnunda damad─▒n, askerli─či gelip ├žat─▒yor. Evde b├╝y├╝k gelinin k├╝├ž├╝k geline yapmad─▒─č─▒ eziyeti kalm─▒yor. K├╝├ž├╝k gelin askerdeki kocas─▒na mektup yazd─▒r─▒yor ve bu t├╝rk├╝n├╝n s├Âzleri oluyor gelinin mektuptaki ┼čiirleri.

T├╝rk├╝ s├Âzleri Mustafa Kocag├ÂzÔÇÖden aynen al─▒nd─▒─č─▒ gibi aktar─▒lm─▒┼čt─▒r.

Yarim sen gideli (Sar─▒l─▒ yazma)

Yarim sen gideli d─▒┼ča ├ž─▒kmad─▒m (A─čam sen gideli)
Al mintanl─▒ yi─čitlere bakmad─▒m
Tarad─▒m z├╝lf├╝m├╝ fese saklad─▒m

Konma b├╝lb├╝l konma dal─▒m bo┼č de─čil
Y├órimden ayr─▒ld─▒m g├Ânl├╝m ho┼č de─čil

Cefa da─člar─▒nda yasland─▒m ta┼ča
Karda┼č ekme─čini kakarlar ba┼ča
Yaz─▒l─▒ olanlar gelirmi┼č ba┼ča

E─čil e─čil da─člar sizden bir g├╝l alay─▒m
Asker kar─▒s─▒y─▒m nerde kalay─▒m

A kurac─▒ b├Âyle kura ├žekilmez
├ť├ž g├╝nl├╝k gelinlerin y├óri asker edilmez.

Mustafa Kocag├Âz kimdir?
5 ┼×ubat 1956 da Tav┼čanl─▒da do─čdu. ─░lkokulu bitirdikten sonra, K├╝tahyaÔÇÖya yat─▒l─▒ kuran kursuna verildi, orda iki sene okudu. Sonras─▒nda Tav┼čanl─▒’ya geldi.1971 de Tav┼čanl─▒’da halk evlerine ├╝ye oldu. Ba─člamayla orada tan─▒┼čt─▒ ve kurs almaya ba┼člad─▒. 1972 de ya┼č─▒ 4 ya┼č b├╝y├╝t├╝lerek 1952/3 tertip askere g├Ânderildi. Jandarma olarak Ayd─▒n, S├Â─č├╝t ve KarsÔÇÖta askerlik yapt─▒. 1975 senesinde 18 ya┼č─▒ndayken evlendirildi.1976, 1978 ve 1986 do─čumlu iki o─član bir k─▒z─▒ oldu. Uzun bir s├╝re ba─člamaya ara veren Kocag├Âz 1998 de ba─člamayla tekrar bulu┼čtu ve y├Âredeki TRT repertuar─▒nda olmayan t├╝rk├╝leri derlemeye ba┼člad─▒. ├çe┼čitli TV ve radyolarda THM programlar─▒ yapt─▒. Derlemelerinden baz─▒ t├╝rk├╝ler ┼čunlad─▒r; Bekde┼člerin Odunu, Zeytino─člu, A─čam Sen Gideli. Bu vesileyle TRT ve d─▒┼čardan bir├žok ├╝statlarla tan─▒┼čt─▒.

├çalt─▒l─▒l─▒ Mehmet Efe’nin ├Âzel e┼čyalar─▒

├çALTILIÔÇÖLI MEHMET EFE
Tav┼čanl─▒ ├çalt─▒l─▒ K├Ây├╝-Osman Aslan-(K├Âybat─▒ran Memet) Mehmet G├Âkta┼č

T├╝rk├╝n├╝n ara┼čt─▒rmalar─▒, ├Âyk├╝s├╝ ve 18 k─▒tas─▒n─▒ 1966 do─čumlu Osman Aslan’dan edinildi. Ezgiye kaynak iki isim Osman Aslan ve (K├Âybat─▒ran Mehmet) lakapl─▒ 1963 do─čumlu Mehmet G├Âkta┼č’t─▒r. S├Âz konusu t├╝rk├╝m├╝z i├žin K├Âybat─▒ran Mehmet ile iki kez kay─▒t yap─▒lm─▒┼čt─▒r. (K├Âybat─▒ran Mehmet) lakapl─▒ Mehmet G├Âkta┼č’─▒n sesinden al─▒nan kay─▒tlardan birinden al─▒nan s├Âzlerin yaz─▒lm─▒┼č hali a┼ča─č─▒da belirtilmi┼čtir.

Derleme Bilgileri
T├╝rk├╝n├╝n ─░smi┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á : Demirlinin Goyunlar─▒ Ak─▒┼č─▒r
Y├Âredeki yayg─▒n ad─▒ : ├çalt─▒l─▒l─▒ Mehmet Efe ya da Efe Mehmet T├╝rk├╝s├╝
T├╝rk├╝n├╝n ├Âyk├╝s├╝┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á : Osman Aslan / Do─čum yeri ve tarihi: Tav┼čanl─▒ ├çalt─▒l─▒ K├Ây├╝ 1966
Kimden al─▒nd─▒─č─▒, kaynak ki┼či : Mehmet G├Âkta┼č (K├Âybat─▒ran Memet) Do─čum yeri ve tarihi:1963
T├╝rk├╝y├╝ nereden ├Â─črendi─či: K├Ây├╝n ahalisinden
Derleyen┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á┬á : Emel ├ľrg├╝n
Derleme tarihi                       : 17.06.2007
Derlemenin yap─▒ld─▒─č─▒ yer┬á┬á┬á┬á : Tav┼čanl─▒ ├çalt─▒l─▒ K├Ây├╝
Notaya alan                           : Fatma Bayram
Notaya alınma tarihi            : 09.01.2009

K├Âybat─▒ran Mehmet Lakapl─▒ Mehmet G├Âkta┼čÔÇÖ─▒n sesinden al─▒nan, kay─▒ttaki s├Âzler ┼ču ┼čekildedir;

Demirlinin goyunlar─▒ nak─▒┼č─▒r
Be┼čli de mavzer Mehmet de efeye yak─▒┼č─▒r

Demirlinin alt yan─▒nda gerdime
Y├Âr├╝kte H├╝seyin yeti┼č aman da derdime

Demirlinin alt yan─▒nda gay─▒s─▒
Yakt─▒ da beni ┼ču Sulyan─▒n ay─▒s─▒

Demirliye vard─▒m i├žtim ayran─▒
Kostak ┼×erifem K├╝tahya da ediyor bayram─▒

A S├╝leyman da gidiyorum gelemem gayr─▒
Top Z├╝l├╝fl├╝ ┼×erife ye saramam gayr─▒

Demirlinin alt yan─▒nda bata─č─▒
Cevizdibi de ince de Mehmedin yata─č─▒

A S├╝leyman da gidiyorum d├Ânemen gayr─▒
Top z├╝l├╝fl├╝ ┼×erife ye saramam gayr─▒

Ne ├žok olur ├çalt─▒l─▒n─▒n arpas─▒
Hi├ž mi de yoktur Mehmet Efenin arkas─▒
Hi├ž mide yoktur ince de Mehmedin arkas─▒
Mehmet G├ľKTA┼×

 

EFE MEHMEDÔÇÖ─░N T├ťRK├ťS├ťN├ťN H─░K├éYES─░

(Osman AslanÔÇÖdan al─▒nd─▒─č─▒ ┼čekli ile)

EFE MEHMED K├╝tahya ili Tav┼čanl─▒ il├žesinin ├çalt─▒l─▒ K├Ây├╝ÔÇÖnde, Hicri 1316 (Miladi 1898) y─▒l─▒nda d├╝nyaya gelmi┼č ├╝├ž ├žocuklu bir ailenin ortanca evlad─▒d─▒r. (iki o─član bir k─▒z.)

Kurtulu┼č Sava┼č─▒ y─▒llar─▒nda, gencecik toy bir delikanl─▒ olan babadan yetim, anneden ├Âks├╝z olan Mehmet Efe, a─čabeyi Ali EfendiÔÇÖnin de Kurtulu┼č Sava┼č─▒na kat─▒lmas─▒yla iyice yaln─▒z kalm─▒┼č ve gen├ž ya┼č─▒nda ailesi ad─▒na a─č─▒r sorumluklar y├╝klenmi┼čtir. (A─čabeyi Ali Efendi s─▒ras─▒yla Kafkaslarda, ├çanakkaleÔÇÖde ve M─▒s─▒rÔÇÖda sava┼čm─▒┼č, M─▒s─▒rda ─░ngilizlere esir d├╝┼čm├╝┼č, tam 18 y─▒l sonra k├Ây├╝ne d├Ânm├╝┼č bir gazidir.

O y─▒llarda, sava┼č─▒n getirdi─či s─▒k─▒nt─▒lar yetmiyormu┼č gibi ├çalt─▒l─▒ K├Ây├╝n├╝n a─čas─▒ olan ve yerine g├Âre k├Ây halk─▒n─▒ maddi manevi s├Âm├╝ren, bu y├Ârede a─č─▒rl─▒─č─▒ olan a├ž g├Âzl├╝ Halil A─ča, gen├ž olduk├ža zay─▒f ve geceleri yaln─▒z ba┼č─▒na d─▒┼čar─▒ ├ž─▒kamayacak kadar da ├╝rkek ve ├žekingen olan Mehmet Efeye, babadan kalma su de─čirmeni ve 1.5 d├Ân├╝m tarlay─▒ kar┼č─▒l─▒ks─▒z olarak kendisine vermesi, kar┼č─▒l─▒─č─▒nda Mehmet Efeyi Bal─▒k├Ây Karakolu ile i┼čbirli─či yaparak askere g├Ândermeyece─čini s├Âyler. Mehmet Efe bu teklifi kabul ederek su de─čirmenini ve tarlay─▒ Halil A─čaya verir. K─▒sa bir zaman sonra k├Âylere asker toplamaya gelirler ve Mehmet Efeyi de askeÔÇÖe al─▒nmak ├╝zere Bal─▒k├Ây Karakoluna g├Ât├╝r├╝rler. De─čirmen ve tarla kar┼č─▒l─▒─č─▒nda askere gitmeyip yaln─▒z ve bak─▒ma muhta├ž kalan ailesinin yan─▒nda kalmay─▒ bekleyen Mehmet Efe, hayal k─▒r─▒kl─▒─č─▒na u─čram─▒┼čt─▒r. Halil A─ča s├Âz├╝n├╝ tutmam─▒┼čt─▒r. Mehmet Efe K├Ây├╝ne ├žok yak─▒n olan Bal─▒k├Ây karakolundan bir yolunu bulup, k├Ây├╝ne gelir ve Halil A─čadan s├Âz├╝n├╝ yerine getirmesini ister ve aralar─▒nda tart─▒┼čma ├ž─▒kar. (Etraf─▒nda yak─▒┼č─▒kl─▒l─▒─č─▒yla dikkat ├žeken, her g├Ârenin g├Âz├╝n├╝ alamad─▒─č─▒, ├žok yak─▒┼č─▒kl─▒ olan, baz─▒ y├Ârelerde ┼č├Âyle bir tabir vard─▒r ÔÇťk─▒z g├╝zeli gibiÔÇŁ derler, i┼čte Mehmet Efe b├Âyle biri)

Bu tart─▒┼čma sonunda Mehmet Efe, ÔÇťsana tarla ve su de─čirmenini vermekten vazge├žtim ben askere gidiyorumÔÇŁ dedi─činde Halil A─ča Mehmet Efeye ├žok ├žirkin bir ┼čey s├Âyler. Derki ÔÇťSen askere gitsen ne olacak, bu yak─▒┼č─▒kl─▒l─▒k sendeyken askerde seni kad─▒n niyetine kullan─▒rlar.ÔÇŁ Bu s├Âz ├╝zerine Mehmet Efe askere kat─▒l─▒r. Bal─▒k├Ây karakolundan o tarihte ├çalt─▒ll─▒ k├Ây├╝n├╝n ba─čl─▒ oldu─ču Simav askerlik ┼čubesine gider, gider de Halil A─čan─▒n s├Âzleri Mehmet EfeÔÇÖnin i├žine bir kor gibi oturur. Bu olay─▒ hazmedemeyen Mehmet Efe, SimavÔÇÖdan K├╝tahyaÔÇśya giderken, s─▒k ormanl─▒k bir yerde yan─▒ndaki askerin mavzerini alarak, Erdo─čmu┼č denilen mevkide ka├žar. O asker ┼č├Âyle der; ÔÇťben bu gencin yak─▒┼č─▒kl─▒l─▒─č─▒na k─▒yamad─▒m yoksa onu vururdum.ÔÇŁ

Herkes Mehmet Efeyi askerde bilirken bir ├žift k├Ât├╝ s├Âz, Halil A─čan─▒n a├ž g├Âzl├╝l├╝─č├╝ ve k├Ây halk─▒na olan bask─▒c─▒ ve zulm├╝, korkak, zay─▒f, ├želimsiz, saf, Anadolu ├žocu─čunu da─ča ├ž─▒karmaya yetmi┼č de artm─▒┼čt─▒r.

Art─▒k o korkak, saf k├Âyl├╝ ├žocu─ču da─ča ├ž─▒k─▒p Efe olmu┼č, kendi gurubunu kurmu┼čtur. Aradan zaman ge├žer. Efe Mehmed arkada┼člar─▒ Ba┼č K├Âyl├╝ Ayaz Mehmet, Y├Âr├╝k H├╝seyin, Moymullu Arnavut Ali ile birlikte, Halil A─ča Karg─▒l─▒ bo─čaz─▒ denilen yerde K├Ây halk─▒n─▒ zorla kendi ad─▒na su de─čirmeninin in┼čas─▒nda ├žal─▒┼čt─▒r─▒rken gelirler. Halil A─ča Askerde bildi─či MehmetÔÇÖi kar┼č─▒s─▒n da Efe olarak g├Âr├╝nce ├žok ┼ča┼č─▒r─▒r ve ┼ča┼č─▒rd─▒─č─▒ kadarda ├žekinir.

Olay─▒n ciddiyetini anlayan Halil A─ča Efe MehmetÔÇÖin arkada┼č─▒ Ayaz MehmetÔÇÖi yan─▒na ├ža─č─▒r─▒r ve derki ÔÇťben MehmetÔÇÖin durumunu be─čenmedim param─▒ al─▒n da can─▒m─▒ ba─č─▒┼člay─▒n.ÔÇŁ

Ayaz Mehmet, Mehmet Efeye gelerek; ÔÇťbunun paras─▒n─▒ alal─▒m da ba┼čka zarar vermeyelimÔÇŁ der.

Mehmet Efe; ÔÇť┼čayet sen beni para i├žin sat─▒yorsan, ben sana daha fazlas─▒n─▒ vereyimÔÇŁ der ve i├ž i├že ge├žmi┼č Arap Kemeri denilen kemerin i├žinden ├ž─▒kard─▒─č─▒ sar─▒ liralar─▒ arkada┼č─▒n─▒n ├Ân├╝ne atar. Arkada┼č─▒ kendisini yanl─▒┼č anlad─▒─č─▒n─▒ s├Âyler ve Mehmet Efeye itaat eder. Mehmet Efe, Halil A─ča ile sohbete ba┼člar ve Halil A─čay─▒ k├Âyl├╝lerin yan─▒ndan ay─▒r─▒r. Ge├žmi┼čte Halil A─čan─▒n kendisine s├Âylediklerini hat─▒rlat─▒r. Halil A─ča, ba┼člar yalvarmaya ama nafile. Mehmet Efe, orada Halil A─čay─▒ vurarak ÔÇť─░slam O─čluÔÇŁ t├╝rk├╝s├╝n├╝ s├Âyleyerek arkada┼člar─▒yla birlikte orman─▒n i├žinde g├Âzden kaybolur gider.

Mehmet Efe, daha bir├žok olaylar ya┼čar. Bu arada Demirli K├Ây├╝nde ├žok g├╝zel bir k─▒zla evlenir. Bu evlilikten ├žocu─ču olmaz. E┼či ┼×erife han─▒ma yak─▒n olmak i├žin, e┼činin k├Ây├╝n├╝n yak─▒n da─člar─▒n─▒ kendisine mesken tutar. Mehmet Efenin ├╝n├╝, nam─▒ dilden dile yay─▒l─▒r, yay─▒l─▒rda sevenleri kadar rakipleri, d├╝┼čmanlar─▒ da artar. ┼×u an Emet S├╝lye k├Ây├╝nden ├žetelik yapan Giziro─člu, Mehmet Efeye birle┼čme teklif eder. Mehmet Efe Giziro─člunu g├╝venilir bulmad─▒─č─▒ i├žin bu birle┼čmeyi reddeder. Bu olaydan sonra Giziro─člu, Mehmet Efeden korktu─ču i├žin Mehmet Efeyi, (bir rivayete g├Âre S├╝lye Yenik├Ây yak─▒nlar─▒nda arkas─▒ndan kalle┼člikle vurarak ├Âld├╝r├╝yor.) t├╝rk├╝de de ge├žti─čine g├Âre e┼činin k├Ây├╝nden Molla ├ťmmet, denilen bir ┼čahs─▒n k├Âye ├ža─č─▒rmas─▒ sonucu tuza─ča d├╝┼č├╝r├╝lerek kalle┼č├že vurularak ├Âld├╝r├╝l├╝r. Giziro─člu, daha sonra Mehmet Efenin paras─▒n─▒ yemek niyetiyle, Mehmet Efenin e┼či ┼×erife han─▒mla, ┼×erife han─▒m─▒n r─▒zas─▒ olmadan bir nevi zorla evleniyor. ─░stek d─▒┼č─▒ olan bu evlilik ya da birliktelik k─▒sa s├╝r├╝yor. B├Âylece bu ├Âyk├╝, halk─▒n dilinde t├╝rk├╝le┼čerek ya┼čamaya devam ediyor.

Mehmet Efe nin K├╝tahya Tav┼čanl─▒ ├çalt─▒l─▒ k├Ây├╝nde halen y─▒k─▒k d├Âk├╝k olarak duran virane evinde ara┼čt─▒rmalar─▒m s─▒ras─▒nda ayn─▒ k├Âyden ─░brahim G├Âkba┼č Mehmet Efe ye ait ├Âzel e┼čyalar─▒ndan bir gaz lambas─▒, bir karpit lambas─▒ (Efeler ma─čaralarda saklan─▒rken kullan─▒rlarm─▒┼č), tek fincanl─▒k bak─▒r bir cezveyi bana teslim etmi┼čtir. Bu ├žok k─▒ymetli e┼čyalar taraf─▒mdan muhafaza edilmektedir.

┬áMEHMED EFEN─░N T├ťRK├ťS├ť

Demirlinin sular─▒ ak─▒┼č─▒r.
Be┼čli mavzer Mehmet de zeybe─če aman yak─▒┼č─▒r. (2)

Demirlinin alt yan─▒nda arm─▒d─▒.
─░nce Mehmet gibi aman kabaday─▒ zeybek varm─▒d─▒. (2)

Demirlinin alt yan─▒nda guyusu.
Mehmet zeybek de aman kaymaklar─▒n goyusu. (2)

Demirlinin alt yan─▒nda bata─č─▒.
Ceviz dibi efe Mehmedin yata─č─▒. (2)

A S├╝leyman neden aman indik k├Âylere
Bask─▒n oldu da aman ├ž─▒kal─▒m da─člara. (2)

Demirlinin erken ├ž─▒kar da aman koyunu.
Molla ├ťmmet de ettin de bana oyunu. (2)

Benim y├╝k├╝m erik de─čil anam da al─▒├žt─▒r al─▒├ž.
Aman Allah da beni ├žetelerin g├Âz├╝nden de savu┼čtur. (2)

Demirlinin alt yan─▒nda gerdime
Y├Âr├╝k H├╝seyin yeti┼čsinde aman benim derdime. (2)

Demirliye vard─▒m ama da durmad─▒m.
├çetelerin can alaca─č─▒n─▒ da aman bilemedim. (2)

Demirlinin ├╝st yan─▒nda aman galyas─▒
Yakt─▒ beni ┼ču s├╝lyan─▒n da aman ay─▒s─▒. (2)

Demirlinin alt yan─▒nda aman da ├žamlar─▒
Mehmet zeybek nas─▒l verdin de aman canlar─▒. (2)

Demirlinin alt yan─▒nda aman da arpas─▒
Hi├ž mi de yoktu Mehmet zeybe─čin de aman arkas─▒. (2)

Demirliye ince bir k─▒┼č oldu
Duyan duydu da duymayana da aman d├╝┼č oldu. (2)

Gidiyom aman da gelemem gayri
Top z├╝l├╝f├╝ ┼×erifeÔÇÖye saramam gayri. (2)

A ┼×erifem noldu da aman bana nolacak
Ya─čl─▒ kur┼čunlarda aman da bu can─▒ alacak. (2)

A ┼×erifem noldu da bize aman nolacak
Ela g├Âzlere de aman da toprak dolacak. (2)

Demirliye vard─▒m aman da i├žtim ayran─▒
Kostak ┼×erifem K├╝tahyaÔÇÖda aman da ediyor bayram─▒. (2)

Aman Allah bunlar bana ar gelir
Aynal─▒ gazeke aman Ali a─čama dar gelir. (2)

MAN─░SAÔÇÖNIN ├ťZ├ťM├ť

Seferberlik y─▒llar─▒nda yak─▒lm─▒┼č ve yurdumuzun bir ├žok yerinde varyant─▒ olan, yayg─▒n olarak ÔÇśÔÇÖG├╝l NazikÔÇśÔÇÖ ismi ile bilinen tarjik bir ├Âyk├╝ye sahip ÔÇśÔÇÖManisaÔÇÖn─▒n ├ťz├╝m├╝ÔÇÖÔÇÖ t├╝rk├╝s├╝n├╝n iki varyant─▒ da Bursa da g├Âr├╝lmektedir. Taraf─▒mdan derlenen ve ustalar─▒ma teslim etti─čim iki varyant da halen ├žal─▒┼čmalar─▒ devam eden ve yak─▒n bir tarihte yay─▒nlanacak olan Seferberlik T├╝rk├╝leri konulu Kitapta yer almaktad─▒r.

18 Agustos 2012 / Macide Kulbey ile Derleme ├çal─▒┼čmas─▒ / Emel ├ľrg├╝n

1955 Keles Da─čdemirciler k├Ây├╝nden Macide Kulbey ile Bursa Alacah─▒rkaÔÇÖdaki evinde bir derleme ├žal─▒┼čmas─▒ ger├žekle┼čtirdik. Macide Kulbey den ald─▒─č─▒m bilgilere g├Âre t├╝rk├╝n├╝n s├Âzleri ve hikayesini aktar─▒yorum

Atinan─▒n hamam─▒
Nerden t├╝ter duman─▒
Hi├ž kimseden ┼č├╝phem yok da
├ľld├╝rs├╝nler imam─▒

Atinan─▒n urgan─▒
Telli olur yorgan─▒
Çocuklarımı sorarsan da
Bal─▒klar─▒n kurban─▒

Elma att─▒m denize
Geliyor y├╝ze y├╝ze
Atma anam denize de
D├Âneriz dininize

Gabaklar k├Âken att─▒
Gabaklar k├Âken att─▒
Eski┼čehir muhtar─▒ da
Yunana gelin satt─▒

Mehtap Takmakl─▒ – Emel ├ľrg├╝n

AT─░NAÔÇÖNIN HAMAMI T├╝rk├╝s├╝n├╝n ├ľyk├╝s├╝ (Macide Kulbey anlat─▒mlar─▒ndan ├Âzet)

Macide Kulbey den al─▒nan bilgilere g├Âre 1995 Y─▒l─▒nda 80 ya┼č─▒nda vefat eden Keles Da─čdemirciler k├Ây├╝nden 1915 do─čumlu ninesi Ganime Ko├žuk tan duydu─čuna g├Âre t├╝rk├╝ b├Âlgede kad─▒nlar taraf─▒ndan bak─▒r ├žal─▒narak oynanan bir t├╝rk├╝ de─čildir, a─č─▒tt─▒r. T├╝rk├╝n├╝n ├Âyk├╝s├╝ ┼č├Âyledir. ÔÇťYunan askeri Keles b├Âlgesine geldi─či zaman k├Ây├╝n gen├ž k─▒zlar─▒ tarlalarda ├žal─▒┼čmaktad─▒rlar, burcak yolmaya ve m─▒s─▒r kazmaya gitmi┼čler ortada hi├ž kimseler kalmam─▒┼č Yunan askeri ya┼čl─▒lar─▒, kocakar─▒lar─▒ ne yaps─▒n, gen├ž kad─▒nlar─▒ istiyorlar, k├Ây├╝n imam─▒na kam├ž─▒ vuruyorlar ben bilmiyorum diyor, en sonunda imam k─▒zlar a┼ča─č─▒da ÔÇťM─▒s─▒r kaz─▒l─▒yorlarÔÇŁ diyor. Yunan askeri k─▒zlar─▒n ├žal─▒┼čt─▒─č─▒ tarlaya gidip oradan bir T├╝rk k─▒z─▒n─▒ at─▒na vuruyor AtinaÔÇÖya g├Ât├╝r├╝yor ve zamanla ├žocuklar─▒ oluyor ÔÇŽAradan epeyce bir zaman ge├žince art─▒k ├žoluk ├žocuk sahibi olan kad─▒n T├╝rkiyeÔÇÖye anas─▒n─▒n evine gezmeye gelirken ÔÇśanam bubam Yunan tohumu ├žocuklar─▒m─▒ÔÇÖ istemezler diye ├žocuklar─▒n─▒ denize at─▒yor.

Ninenin Macide KulbeyÔÇÖden edindi─čimiz t├╝rk├╝n├╝n s├Âzlerinde Eski┼čehir de bir muhtar─▒n Yunan askerlerine T├╝rk k─▒zlar─▒n─▒ para kar┼č─▒l─▒─č─▒nda satt─▒─č─▒n─▒ ├Â─čreniyoruz, Eski┼čehirli muhtar hakk─▒nda ba┼čka bir bilgiye ula┼č─▒lamam─▒┼čt─▒r.

05 May─▒s 2016 tarihinde Mehtap Takmakl─▒ ile yap─▒lan alan ├žal─▒┼čmas─▒ndan

TARLAM TEZEK DE─×─░L M─░? / (G├╝l Nazik)

Tarlam tezek de─čil mi Ad─▒m Nazik de─čil mi
Ben Yunan da kal─▒rsam bana da yaz─▒k de─čil mi
Oy Nazik Nazik Nazik G├╝l sinelerin pek ezik (G├╝l memelerin pek ezik)
Her yanlar─▒n pek ezik

AtinaÔÇÖn─▒n urgan─▒ ├çek ba┼č─▒na yorgan─▒
Çocuklarımı sorarsan Çocuklarımı sorarsan
Bal─▒klar─▒n gurban─▒

Elma da att─▒m denize Geliyor y├╝ze y├╝ze 2
Atma da anam denize D├Âneriz dinize 2
AtinaÔÇÖn─▒n ├╝z├╝m├╝ Dinlemedin s├Âz├╝m├╝ 2
├çocuklar─▒m─▒ atarken yumudaverdim g├Âz├╝m├╝ 2

Oy nazik nazik nazik
G├╝l sinelerin pek ezik

TARLAM TEZEK DE─×─░L M─░? ├Âyk├╝s├╝ / Kaynak ki┼či Mehtap Takmakl─▒
Bursa Orhaneli do─čumlu

Yunan komutan─▒, bast─▒klar─▒ k├Ây├╝n muhtar─▒na bask─▒ ve i┼čkence yaparak k├Ây kad─▒nlar─▒n─▒n nerde oldu─čunu ├Â─čreniyor ve onlar─▒ dere kenar─▒nda ├žama┼č─▒r y─▒karlar iken bulup aralar─▒nda bulunan gen├ž k─▒zlar─▒n i├žinden NazikÔÇÖi alarak at─▒n─▒n arkas─▒na bindirip g├Ât├╝r├╝yor. Yunan komutan─▒ YunanistanÔÇÖa giderken Nazik ile beraberinde gidiyor ve Yunanistan da evleniyorlar. Nazik y─▒llar ge├žse de ├╝├ž ├žocuk sahibi olsa da yurdunu akl─▒ndan bir an olsun bile ├ž─▒kartm─▒yor. T├╝rkiye ye ka├žmay─▒ kafas─▒na koyuyor ve vatan─▒na giden gemileri takip etmeye ba┼čl─▒yor. G├╝nlerden bir g├╝n ka├žma plan─▒n─▒ ger├žekle┼čtirmek i├žin harekete ge├žti─činde kocas─▒ ┼č├╝phelenmesin diye ├žocuklar─▒n─▒ da yan─▒na alarak gezmeye gider gibi evden ├ž─▒k─▒yor. Gemiye vard─▒klar─▒nda geminin kaptan─▒ Nazik in ka├žma plan─▒n─▒ anl─▒yor ve ├žocuklar─▒n─▒ denize atmas─▒n─▒ aksi halde kocas─▒na haber verece─čini s├Âyl├╝yor. Bunun ├╝zerine Nazik ├žocuklar─▒n─▒ denize at─▒p T├╝rkiye ye tek ba┼č─▒na geliyor. D├Ând├╝─č├╝nde her ┼čeyi b─▒rakt─▒─č─▒ gibi bulaca─č─▒n─▒ sanan Nazik ni┼čanl─▒s─▒n─▒n evlendi─čini duyuyor. ├çocuklar─▒n─▒n trajik sonu ve ni┼čanl─▒s─▒n─▒n da evlenmi┼č olmas─▒ NazikÔÇÖin psikolojisini alt ├╝st ediyor bu ac─▒ya katlanamayan Nazik hayat─▒na son veriyor. ManisaÔÇÖn─▒n bir k├Ây├╝nde ge├žen bu olay─▒ MudanyaÔÇÖn─▒n k├Âylerinden bir ya┼čl─▒ kad─▒n Mehtap han─▒ma anlatm─▒┼čt─▒r.

Zeynep Yavuz ile

AtinaÔÇÖn─▒n urgan─▒ (Nazik) T├╝rk├╝s├╝ hakk─▒nda K├╝tahya Tav┼čanl─▒ ├çak─▒ll─▒ K├Ây├╝nden Zeynep Yavuz ile g├Âr├╝┼čmeler ve maniler.

Atinan─▒n urgan─▒ telli olur yorgan─▒ /Atinadan kurtulan ├žifte kessin kurban─▒

Yumurtan─▒n kulpu yok, g├Âzlerimde uyku yok
S├╝r kay─▒kc─▒ kay─▒─č─▒n─▒ benim Yunandan korkum yok

Atma anam denize / Biz de gidelim T├╝rk ninemize

Zeynep Yavuz dan al─▒nan di─čer maniler

Askere gitmeme ├╝├ž g├╝n├╝m kald─▒, anam─▒n goynunda p├╝sk├╝l├╝m kald─▒
Askere gitmeyinen ├Âl├╝n├╝r m├╝, alt─▒ ayl─▒k yollarda kal─▒n─▒r m─▒

Er sabahtan kayalara g├╝n do─čdu / ├ľl├╝m de─čil ayr─▒l─▒klar pek koydu / ellerin vatan─▒ bize yurt oldu

Evimizin ├Ân├╝ incir a─čac─▒ / doktor bulamad─▒ bana ilac─▒

S├Âyle doktor s├Âyle ├Âlecek miyim / eyolupta (iyi olup da ) memlikat─▒ ( memleketi ) g├Ârecek miyim

Gide gide gitmez oldu dizlerim/ a─člamaktan g├Ârmez oldu g├Âzlerim

Serin olur yaylam─▒z─▒n yo─čurdu / anam bizi gurbet i├žin do─čurdu

Yol ├╝st├╝ne gurmu┼č kara kazan─▒
ben severim okuyan─▒ yazan─▒
Hi├ž sevmeyom meyhanede gezeni

Harman yeri d├╝z d├╝ze / gel otural─▒m dizdize
Diz dize otururkana / ayr─▒l─▒k geldi bize

Al entarim akl─▒m─▒ / benim yarim sakl─▒m─▒ / G├Âsteriven (g├Âsteriverin) yarimi / ben ald─▒rcam akl─▒m─▒

 

Emel ├ľRG├ťN

1962 ─░neg├Âl do─čumludur. ─░lk orta lise ─░neg├Âl'de okudu. Ticaret lisesi, ─░neg├Âl Lisesi, Halk E─čitim Merkezi halk m├╝zi─či korolar─▒nda ├žal─▒┼čt─▒. 1993'te Bursa B├╝y├╝k┼čehir Belediyesi Konservatuvar─▒ s─▒navlar─▒na girdi, ├Â─črenimini tamamlay─▒nca koroda ├žal─▒┼čmaya ba┼člad─▒. 25 y─▒ll─▒k ├žal─▒┼čma s├╝recinden sonra emekli oldu. "Hacivat ve Karag├Âz Neden ├ľld├╝r├╝ld├╝?" filminde oynad─▒, Bursa da─č k├Âyleri ve ─░neg├Âl Maden K├Ây├╝'nden derledi─či t├╝rk├╝ler film m├╝zi─či olarak filmin alb├╝mlerinde yer ald─▒. Bir ka├ž reklam ve dizi filmlerde rol ald─▒. Ait oldu─ču Y├Âr├╝k T├╝rkmen camias─▒ i├žerisinde k├╝lt├╝rel faaliyetlerini s├╝rd├╝r├╝yor. Bursa ve K├╝tahya k├Âylerinden derledi─či bir├žok t├╝rk├╝ TRT repertuvarlar─▒nda yer ald─▒. Alan ├žal─▒┼čmalar─▒ndan edindi─či kaynak├ža bilgiler ─▒┼č─▒─č─▒nda b├Âlgelere ait soyut de─čerler tespitlerini yazarak, gerekti─činde de konuya ili┼čkin konferans taleplerini de de─čerlendiriyor. E-Posta: [email protected]
Sosyal Medyada Payla┼č─▒n:
Etiketler:
Emel ├ľrg├╝n
  • YEN─░
Unutulmu┼č bir kurtar─▒c─▒: Philipp Schwartz

Unutulmu┼č bir kurtar─▒c─▒: Philipp Schwartz

Prof. Dr. Nadir Paksoy, 15 May─▒s 2022
Bursa’n─▒n Pastaneleri-Bozahaneleri

Bursa’n─▒n Pastaneleri-Bozahaneleri

Ekrem Hayri PEKER, 23 Mart 2022
Ye┼čil Diyar Kosova

Ye┼čil Diyar Kosova

Haber Merkezi, 22 Mart 2022
Ermeni meselesi ve baz─▒ ger├žeklerÔÇŽ

Ermeni meselesi ve baz─▒ ger├žeklerÔÇŽ

Ali E┼čref UZUNDERE, 22 Mart 2022
T├╝rkiye’nin Ambulans Tarihi

T├╝rkiye’nin Ambulans Tarihi

U─čur Bora YUMAK, 12 Mart 2022
T├╝rk Roman─▒nda Zorunlu G├Â├ž

T├╝rk Roman─▒nda Zorunlu G├Â├ž

Haber Merkezi, 12 Mart 2022